Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
Yazarlar
- Akyürek, Suat(15)
- Ödemiş, Murat(14)
- Evren, Savaş(12)
- Çalık, İsmail(11)
- Polat, Eray(9)
- Akdu, Uğur(7)
- Duzgun, Ertugrul(5)
- Evren, Emine Şimşek(5)
- Akdu, Serap(4)
- Ayaydin, Hasan(4)
- Zeybek, Halil İbrahim(4)
- Özdemir, Özcan(4)
- Genç, Gökhan(3)
- Karabulut, Besim(3)
- Kaya, Fazil(3)
- Kutukiz, Dogan(3)
- Kızılcık, Onur(3)
- Kızılırmak, İsmail(3)
- Sökmen, Alev(3)
- Taş, Sedat(3)
- Çam, Alper Veli(3)
- Akbas, Yusuf Ekrem(2)
- Alagoz, Gürkan(2)
- Avcı, İbrahim(2)
- Erdem, Barış(2)
- Günes, Erkan(2)
- Hassan, Azize(2)
- Kenek, Gökhan(2)
- Kizilcik, Onur(2)
- Pala, Fahrettin(2)
- Pekerşen, Yeliz(2)
- Sancar Özkök, Canan(2)
- Yeşiltaş, Mehmet(2)
- Çakıcı, Abdulcelil(2)
- Şimşek Evren, Emine(2)
- Adanur, Hakan(1)
- Akbarli, Araz(1)
- Ayyildiz, Hasan(1)
- Açıkel, Bırsen(1)
- Bagci, Harun Resit(1)
Yayınlar
- MakaleYalnız künye2026Ahlat ilçesinin jeoturizm potansiyelinin araştırılması: GAM ve A’ WOT yönteminin uygulanması
Ozçelebı, Muhammed Akıf; Kara, Melisa
Bu çalışma, Ahlat yöresinin jeoturizm potansiyelini ortaya koymak ve bu doğrultuda turizm sektörünün geliştirilmesi ile sürdürülebilirliğinin sağlanmasına yönelik stratejiler önermek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Bu hedefe ulaşmak için Jeosit Değerlendirme Modeli (GAM), A’WOT ve TOWS teknikleri kullanılmıştır. İlk aşamada GAM modeli uygulanmış ve bu modelden elde edilen veriler matris diyagramı üzerinde gösterilerek jeosit ve jeomorfositlerin potansiyel seviyeleri belirlenmiştir. Bu doğrultuda Nemrut Gölü dışındaki jeosit ve jeomorfositlerin matrisin orta bölümünde konumlandığı ve hem ana hem de ek değerler bakımından orta düzeyde bir potansiyele sahip oldukları belirlenmiştir. Ardından, A’WOT analizi uygulanarak Ahlat yöresindeki jeosit ve jeomorfosit alanların ve çevresinin güçlü ve zayıf yönleri ile fırsat ve tehditleri ortaya çıkarılmış, elde edilen nitel veriler Analitik Hiyerarşi Prosesi tekniği ile nicelleştirilerek önem sırasına göre önceliklendirilmiştir. Son olarak TOWS tekniğinden yararlanılmış ve Ahlat’ın, eşsiz jeolojik ve kültürel mirasını korumaya ve bir turizm destinasyonu olarak cazibesini artırmaya yönelik stratejiler belirlenmiştir.
- MakaleAçık Erişim2026Otel Kat Hizmetleri Örgütlerinde Örgüt Kültürü, Paternalist Liderlik, Bağlamsal Performans İlişkisi
Evren, Emine Şimşek; Küçükbekir, Sevcan
Örgütler için çalışanların gösterdiği performans, sözleşmeden doğan yükümlülükleri aşan özverili performans, örgütsel performans açısından kritik öneme sahiptir. Çalışan performansı noktasında örgüt kültürü ve yöneticinin uyguladığı liderlik tipi de kritik konulardır. Bu kapsamda, çalışmanın amacı otel kat hizmetleri departmanında örgüt kültürü, paternalist liderlik ve bağlamsal performans arasındaki doğrusal ve dolaylı ilişkileri tespit etmektir. Anket tekniğiyle Doğu Karadeniz illerinde yer alan beş yıldızlı otellerin kat hizmetleri çalışanlarından (n= 300) veri toplanmış; veriler tanımlayıcı analizler, doğrulayıcı faktör analizi, korelasyon ve regresyonlar analizleri ile incelenmiştir. Bulgular kat hizmetleri yöneticilerinin büyük ölçüde paternalist liderler olarak algılandığını, ayrıca çalışanların kendi bağlamsal performanslarını yüksek bulduklarını göstermektedir. Örgüt kültürü açısından destekleyici örgüt kültürü en yüksek ortalamaya sahip kültür tipidir. Korelasyon analizi bütün değişkenler arasında pozitif anlamlı ilişkiler olduğunu göstermiştir. Regresyon analizleri paternalist liderlik, destekleyici örgüt kültürü ve yenilikçi örgüt kültürünün bağlamsal performansı pozitif etkilediğini ortaya koymuştur. Aracı etki analizleri ise yenilikçi ve destekleyici örgüt kültürlerinin bağlamsal performansa etkisinde paternalist liderliğin aracı etkiye sahip olduğunu göstermiştir.
- MakaleYalnız künye2026Sosyal medyadan yansıyan Tarsus mutfak kültürü: Youtube içeriklerinin analizi
Evren, Savaş; Evren, Emine Şimşek
Bu çalışmada, son yıllarda gastronomisiyle öne çıkan ve hakkında yoğun dijital içerik üretilen destinasyonlardan biri olan Tarsus’un mutfak kültürünün sosyal medyada nasıl temsil edildiğinin ortaya konulması ve ilgili içerikler üzerinden kentin mutfak kültürünün temel özelliklerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada veri kaynağı olarak YouTube platformu tercih edilmiş ve örneklem kapsamına 21 video dahil edilmiştir. Video seçiminde son 10 yıl içerisinde yayımlanmış olması ve kentin mutfak kültürüne ilişkin kapsamlı içerikler sunması temel ölçütler olarak dikkate alınmıştır. Veriler manuel içerik analizi yöntemiyle incelenmiş ve analiz kapsamında altı tema belirlenmiştir: “gelenekselin farklılaştırılması”, “uzmanlaşma ve ustalık”, “kültürel etkileşim”, “doğal ürün kullanımı”, “uygun fiyat” ve “gastronomik aglomerasyon ve turizm”. Bulgular, Tarsus mutfağında humus, kebap ve lahmacun gibi yaygın geleneksel yemeklerin içerik veya sunum biçimlerinde yapılan değişikliklerle yeniden yorumlandığını ve bu süreçte kuşaktan kuşağa aktarılan ustalık kültürünün etkili olduğunu göstermektedir. Ayrıca Tarsus’un çok kültürlü yapısının mutfak kültürüne de yansıdığı; özellikle Arap ve Orta Doğu mutfağına ait yemeklerin yerel yorumlarla “Tarsus usulü” biçimine dönüştürüldüğü belirlenmiştir. İçeriklerde doğal ürün kullanımının vurgulandığı ve fiyatların birçok destinasyona kıyasla daha uygun olduğunun ifade edildiği görülmüştür. Bunun yanı sıra, yiyecek-içecek işletmelerinin birbirine yakın konumlanmasının gastronomik bir aglomerasyon oluşturduğu ve bunun gastronomi turizmi açısından önemli bir avantaj sağladığı tespit edilmiştir.
- MakaleAçık Erişim2026Türkiye’de turizm talebinin dinamikleri: yapısal kırılmalar bağlamında bir analiz
Sancar Özkök, Canan; Akbas, Yusuf Ekrem; Dönmez, Zafer
Bu çalışmada, Türkiye’de 1990–2024 dönemi için turist girişlerinin belirleyicileri üzerinde reel döviz kuru, enflasyon, ekolojik ayak izi ve sosyal küreselleşme endeksinin olası etkileri analiz edilmiştir. Öncelikle serilerin durağanlık özellikleri ADF ve GLS birim kök testleri ile incelenmiştir. Bu testlerin sonuçları ile tüm serilerin birim kök içerdiği tespit edilmiştir. Ancak yapısal kırılmaları dikkate alan Lumsdaine-Papell (1997) birim kök testi sonuçları, bazı değişkenlerin düzeyde durağan olduğunu ortaya koyarak test sonuçlarının kırılmalara duyarlı olduğunu göstermiştir. Elde edilen kırılma tarihlerinin özellikle 2001 ekonomik krizi ve 2019–2020 COVID-19 Pandemisi dönemlerinde yoğunlaştığı belirlenmiştir. Değişkenler arasındaki uzun dönem ilişkiler, hem yapısal kırılma içermeyen standart ARDL modeli hem de 2020 yılı için kukla değişken içeren ARDL modeli ile analiz edilmiştir. Bulgular, yapısal kırılmaların dikkate alınmadığı modelde katsayıların büyük ölçüde anlamsız ve modelin istikrarsız olduğunu göstermektedir. Buna karşılık, COVID-19 Pandemisini temsilen eklenen kukla değişken ile tahmin edilen modelde hem katsayıların anlamlı hale geldiği hem de modelin istikrarlı olduğu tespit edilmiştir. Uzun dönem sonuçlarına göre sosyal küreselleşme ve ekolojik ayak izi turist girişlerini pozitif yönde etkilerken, reel döviz kuru ve enflasyonun negatif etkileri bulunmaktadır. Elde edilen bulgular, turizm talebinin yapısal kırılmalara ve küresel şoklara son derece duyarlı olduğunu ortaya koymaktadır.
- Derleme MakaleAçık Erişim2025Orta Asya'dan Anadolu'ya Uzanan Bir Yolculuk: Yörük Mutfak Kültürü
Akyürek, Suat; Özdemir, Özcan; Genç, Gökhan
Yeme-içme alışkanlıkları, insanlık tarihinin başlangıcından bu yana toplumların vazgeçilmez unsurlarından biri olmuştur. Toplumların ihtiyaçlarına göre şekillenen yiyecekler, kültürel birer öge haline gelmiş ve farklı toplumların etkileşimleri sonucunda çeşitlenerek bölgesel farklılıklar göstermiştir. Bu kültürel çeşitliliğin önemli temsilcilerinden biri de Yörüklerdir. Yörükler, binlerce yıldır hayvanlarına daha iyi otlaklar bulabilmek amacıyla göçebe bir yaşam tarzını benimseyen ve genellikle yerleşik hayata geçmeyen topluluklardır. Göçebe yaşam tarzları, farklı toplumlarla kültürel ve sosyal etkileşimler kurmalarına olanak sağlayarak özgün mutfak kültürlerinin gelişimine katkıda bulunmuştur. Bu özgün kültürler arasında Yörük mutfağı, kendine has yiyecek ve içecekleriyle öne çıkmaktadır. Yörükler, doğal yaşam ortamında ürettikleri yiyecek ve içecekleri nesiller boyunca aktarmışlardır. Et, süt ve tahıl ağırlıklı olan bu mutfak kültürünün sağlık açısından faydalı olduğu düşünülmektedir. Yörükler, uzun ve sağlıklı yaşamlarının sırrını doğayla iç içe olan yaşam tarzlarına borçlu olduklarını belirtmektedir. Yapılan bu çalışmada Yörük mutfağının tarihsel, sosyo-ekonomik ve gastronomik özelliklerini incelemeyi amaçlamaktadır. Ayrıca, konu hakkında yapılmış mevcut araştırmalar incelenmiş, ikincil veri kaynaklarından elde edilen bulgular doğrultusunda Yörük mutfağının mevcut durumu ortaya konulmuş ve ileride gerçekleştirilebilecek bilimsel çalışmalar için öneriler sunulmuştur.
- MakaleAçık Erişim2025Turist rehberliğinde uzmanlaşma eğitimi: karadeniz bölgesi’nde mesleki gelişim ve bölgesel uzmanlık üzerine analitik bir çalışma
Akdu, Uğur
Turist rehberliği mesleğinde uzmanlaşma, günümüz bilgi çağının beraberinde getirdiği yoğun rekabet koşullarında rehberlerin farklı alanlardaki donanımlarını zenginleştirerek gerek ziyaretçiler gerekse işletmeler açısından tercih edilebilirliğini artırma noktasında önemli olan bir konudur. Ziyaretçilerin kaliteli hizmet deneyimi yaşamalarında kilit rol üstelenen turist rehberlerinin yaşam boyu öğrenme yaklaşımıyla kişisel gelişimlerine önem vermesi artık bir gereksinimden ziyade zorunluluk haline gelmiştir. Turizm anlayışının hızla değiştiği ve bu doğrultuda tüketici istek ve beklentilerinin farklılaştığı, turistik ürün çeşitliliğinin arttığı bir dönemde meslekte profesyonelleşmeyi ifade eden uzmanlaşma kavramı daha fazla önemsenmeye başlanmıştır. Rehberlik mesleğinde profesyonelliğin ve teknik donanımın devamlılığının sağlanmasında yardımcı olan bir mekanizma olarak nitelendirilebilen uzmanlaşma eğitimi Türkiye’de Turist Rehberleri Odaları Birliği (TUREB) veya birliğin uygun görüşüyle turist rehberi odaları tarafından verilmektedir. Uzman turist rehberi yetiştirmek amacıyla verilen bu eğitimler Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın gözetimi ve denetiminde gerçekleşmektedir. Doğası, tarihi ve kültürel değerleri ile oldukça zengin olan Karadeniz bölgesinde faaliyet gösteren Trabzon Bölgesel Turist Rehberleri Odası (TRO) tarafından bölgeye yönelik uzmanlaşma eğitimleri yerine genellikle bilgilendirme gezileri yapıldığı dikkat çekmektedir. Bu çalışmada başarılı bir turist rehberi olmak için uzmanlaşma eğitimlerinin gerekliliğinin önemine dikkat çekmek, gerçekleştirilen uzmanlık eğitimlerini verimlilik ve nitelik açısından tartışmak, devamında ise uzmanlaşma eğitimlerini daha etkili hale getirmek için öneriler sunulması amaçlanmıştır. Çalışmanın bir diğer amacı da uzmanlaşma konularının çeşitlendirilmesinin önemine özellikle zengin değerlere sahip bir bölge olan Karadeniz bölgesi özelinde uzmanlaşma eğitimlerinin ve çeşitlendirilmesinin önemine dikkat çekmektir. Bu çalışma keşifsel nitelikte olup nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi ve görüşme tekniği kullanılarak veriler toplanmıştır. Katılımcıların farklı rehber odalarına kayıtlı olması, farklı eğitim-öğretim basamaklarında rehberlik eğitim almış olması ve Karadeniz Bölgesi’nde tur yöneten eylemli turist rehberleri olmasına özen gösterilmiştir. Araştırma sonucunda rehberlerin aldıkları eğitimleri tek başına yeterli bulmadıkları, rehberlerin bireysel gelişimle desteklemesi gerektiğini vurgulamıştır. Daha önce katıldıkları uzmanlaşma eğitimlerini ücret, eğitici yeterliliği ve süre açısından yeterli bulmakla birlikte arttırılması gerektiğini düşünmektedirler. Katılımcılar Türkiye geneli için Doğu ve Güney Doğu Anadolu illeri ile kuş gözlemciliği, bölgelerin fauna ve florası gibi özel ilgi alanlarında, Karadeniz Bölgesi için başta Bölgenin iklimi, coğrafyası, kültürü, fauna ve florası, yürüyüş rotaları, yaylacılık gibi konularda uzmanlaşma eğitimlerinin planlanması gerektiğini önermişlerdir.
- MakaleAçık Erişim2025Alevi kültüründe yeme-içme ve mutfak: erzincan mollaköy örneği
Evren, Savaş; Çoban, Ejder
Bu çalışma, Alevi kültüründe yeme-içme ve mutfağın yerini tespit etmek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Alevi inancının önemli merkezlerinden biri olan Erzincan'ın Mollaköy beldesinde yürütülen çalışmada yerel yemek gelenekleri ve bu geleneklerin Alevilikle bağları incelenmiştir. Çalışmada durum çalışması deseni esas alınmış olup yarı yapılandırılmış mülakatlar (n=11) yoluyla elde edilen verilere betimsel analiz uygulanmıştır. Bulgular “Mollaköy’de mutfağın önemi”, “özel günlerde yeme-içme ritüelleri” ve “yasak veya kutsal yiyecekler” şeklinde üç tema kapsamında değerlendirilmiştir. Bulgulara göre Mollaköy’de mutfak, dini yaşamın önemli bir yönünü temsil etmektedir. Özel günlerde yiyeceklerin dualarla kutsallaştırıldığı Mollaköy Alevi kültüründe çoğu Alevi yerleşiminde olduğu gibi Aşure, Babuko, Kaysefe, Niyaz gibi gastronomik ürünler öne çıkmıştır. Yasaklı yiyecek olarak tavşan eti, kutsal yiyecek olaraksa elma üzerinde durulmuştur.
- MakaleAçık Erişim2025Ekoturizm İşletmelerinde Hizmet Kalitesinin Ölçülmesi: Gümüşhane Örneği
Akdu, Uğur; Ergün, Bayram
Amaç – Ülkelerin turizm faaliyetlerinin gelişimi ve ekonomileri için önemli bir faaliyet alanı olan Ekoturizm, yerli ve yabancı turistlerin doğa temelli olarak sürdürebilirlik kavramı çerçevesinde gerçekleştirdiği faaliyetler bütünü olarak tanımlanmaktadır. Turizm sektöründe hizmet kalitesi oldukça önemlidir. Kaliteli hizmet sunumu ziyaretçi memnuniyeti ve devamlılığı açısından önemlidir. Araştırmanın amacı ekoturizm destinasyonunu ziyaret eden turistlerin ekoturizm işletmelerine yönelik hizmet kalitesi düzeyi belirlenmektir. Yöntem – Araştırma kapsamında ekoturizm için elverişli bir bölge olduğu düşünülen Gümüşhane ili seçilmiştir. Ziyaretçilerin deneyimlerini ve hizmet kalitesi algısını ölçebilmek için Khan (1996) tarafından geliştirilen ECOSERV hizmet kalitesi ölçüm modeli kullanılmıştır. Elde edilen veriler beklenti ve algı arasındaki boşluk hesaplaması, frekans dağılımları, güvenilirlik, doğrulayıcı faktör analizi ve regresyon analizi ile test edilmiştir. Bulgular – Analizler katılımcıların beklentilerini karşılamaya en yakın boyutun ‘Empati’ boyutu olduğu, beklentileri karşılamaya en uzak boyutun ‘Güvence’ boyutu olduğu göstermektedir. Bununla birlikte ‘Empati', 'Güvenilirlik', 'Güvence' ve 'Heveslilik' boyutlarının hizmet kalitesindeki değişimi pozitif yönde etkilediği tespit edilmiştir. Regresyon analizi sonuçları değerlendirildiğinde algılanan hizmet kalitesine en yüksek etki oranına sahip boyutun da “Güvence” boyutu olduğu görülmüştür. Tartışma – Araştırma sonuçlarının literatür ile benzeştiği söylenebilir. Ecoserv’in tüm boyutlarının algılanan hizmet kalitesini olumlu yönde etkilediği, beklenti düzeyi en yüksek boyutun güvence boyutu olduğu ve genel olarak algılanan hizmet kalitesi düzeyinin düşük olduğu görülmüştür. Bu durum beklentilerin her zaman daha yüksek olması ve karşılaşılan en küçük hizmet hatasının tolare edilmesindeki isteksizlik olarak yorumlanabilir. Hesaplanan fark puanları doğrultusunda hizmet sunumunun iyileştirilmesinin hizmet kalitesi düzeyini arttıracağı bu bağlamda araştırmanın ekoturizm destinasyonu, işletmeleri ve planlayıcılara örnek teşkil edebileceği düşünülmektedir.
- MakaleYalnız künye2025Work-Life Balance and Work Motivation: A Study on Turkish Civil Aviation Employees During the COVID-19 Pandemic
Zeybek, Halil İbrahim; Şahin, Fatih
The objective of this study is to ascertain the impact of work-life balance on the work motivation of cockpit and cabin crew in Turkish civil aviation during the course of the pandemic caused by the COVID-19. This observation points to a significant gap in the research landscape in this domain. The topic of work-life balance is frequently addressed in academic literature, with a particular focus on its relationship with employee productivity, work addiction, organisational commitment, burnout, and gender inequality. The objective of this study is to contribute to the existing literature on civil aviation and tourism by investigating the impact of work-life balance on work motivation during the period of the global pandemic caused by the COVID-19 virus, which represents a novel area of investigation. The data for the research were collected through a questionnaire from 458 cockpit and cabin crew members working in airline companies in Türkiye, utilising a quantitative research method. The statistical analyses, which included independent sample t- tests and one-way ANOVA tests, were employed to assess the differences in work-life balance and work motivation based on the demographic characteristics of the participants. The results revealed a strong positive correlation between these factors.
- MakaleAçık Erişim2025Akçaabat (Trabzon) İlçesinde Yerleşmelerin Yükselti Basamaklarına Göre Dağılışı
Üzülmez, Mehmet
Bu çalışma, Akçaabat ilçesindeki yerleşim alanlarının dağılımını, yükselti faktörüne bağlı olarak incelemektedir. Çalışma, yerleşim alanlarının coğrafi unsurlara bağlı olarak nasıl değiştiğini ve bu durumun bölge üzerindeki etkilerini kapsamlı bir şekilde ele almaktadır. Coğrafi ve topoğrafik koşullar, yerleşimlerin ve nüfusun yoğunluğunda belirleyici bir rol oynamaktadır. İlçede iklim verileri, tarım, yerleşim ve ekosistem üzerinde belirgin etkiler yaratmaktadır. Araştırmada, ilçenin yükselti kademeleri (0-400, 401-800, 801-1200, 1201-2000 metre) detaylı olarak incelenmiş ve nüfus ile yerleşim dağılımı analiz edilmiştir. Araştırma kapsamında, topografik haritalar, nüfus ve iklim verileri ile Sayısal Yükselti Modeli (SYM) kullanılmış; veriler ArcGIS 10.5 yazılımı ile analiz edilmiştir. Bulgular, 0-400 metre yükselti aralığında yerleşimlerin ve nüfusun yoğunlaştığını, yükselti arttıkça hem yerleşim birimlerinin hem de nüfusun azaldığını göstermektedir. 1200 metre üzerinde kalıcı yerleşim bulunmamakla birlikte, yayla yerleşimleri geçici yerleşim alanı olarak öne çıkmaktadır. Çalışmada, yükseltiye bağlı olarak ekonomik faaliyetlerde de değişim gözlemlenmiştir. Kıyı bölgelerinde tarım ve balıkçılık faaliyetleri yoğunlaşırken, yüksek alanlarda hayvancılık ve yayla turizmi ön plana çıkmaktadır. Özellikle Hıdırnebi Yaylası, turistik potansiyeliyle dikkat çekmekte ve bölge ekonomisine katkı sağlamaktadır.
- MakaleAçık Erişim2025Akdeniz’le Ege’nin Buluşma Noktası Datça’da Turizmin Gelişimi: Bir Sözlü Tarih Çalışması
Evren, Emine Şimşek
Turizm destinasyonlarının hangi süreçlerden geçerek günümüze geldiğinin incelenmesi geleceğin inşası açı- sından oldukça önemlidir. Bu noktadan hareketle çalışmada Türkiye’nin önemli turizm destinasyonlarından biri olan Datça’nın turizm tarihi incelenmiştir. Sözlü tarih yöntemiyle yürütülen çalışmada Datça’da yüz yüze yapılan görüşmeler ve belge incelemeleriyle veri toplanmıştır. Butler’ın Turizm Bölgesi Yaşam Döngüsü Modeli kapsamında yapılan betimsel analizler; destinasyonun günümüzde olgunluk aşamasını yaşadığını göstermiş- tir. 1950’lere tekabül eden keşif aşamasında Ege adalarından gelenlerin öncü ziyaretçiler olduğu, ziyaretçi- lerin ücretsiz bir şekilde evlerde ağırlandığı görülmüştür. 1960’larda gelişen katılım aşamasında ise yerel halk evlerinin odalarını kiralayarak ve restoranı da olan birkaç odalı otel işletmeleri kurarak turizm arzına katılmışlardır. 1970’lerin başında kurulan büyük otellerle gelişim aşamasına geçen Datça’da bu süreçte ikincil konut turizmine ağırlık verildiği, 2000’ler itibariyle ise olgunluk sürecinin yaşanmaya başladığı anlaşılmaktadır. Pandemi sonrasında en popüler destinasyonlardan biri haline gelen Datça’da günümüzde en önemli tartışmalardan biri ikincil konut temelli çarpık yapılaşma ve turizmin sürdürülebilirliğidir.
- MakaleAçık Erişim2025Bibliometric analysis of publications titled culinary arts scanned in the Web of Science database
Ödemiş, Murat
This study aims to conduct a bibliometric analysis of publications on culinary arts indexed in the Web of Science (WOS) database using the VOSviewer programme. In this context, bibliometric analysis method was utilized in the study. Within the context of the study, co-authorship analysis, analyses of keywords used by authors, analyses of citations to authors, institutions, and countries, bibliographic matching analyses of publications, authors, institutions, and countries, and co-citation analysis of authors were performed on data obtained from the Web of Science database. Network and density maps of the analysis results were drawn. According to the outcomes obtained in the research, it was ascertained that two groups of seven people cooperating in terms of joint publications were the groups with the highest number of members, the keyword ‘culinary arts’ was used the most by the authors, certain authors, institutions, and countries ranked first in terms of the number of publications and citations, and Kokoszko and Lee were the authors with the highest number of co-citations. Since there is no bibliometric research on publications with the title “culinary arts” indexed in the Web of Science database, the outcomes of this study have the potential to serve as an important reference for future research and to contribute to the literature.
- MakaleYalnız künye2025Yerel halkın turizm algısının memnuniyet düzeyine ve turizme desteğine etkisi: trabzon örneği
Ödemiş, Murat; Çalık, İsmail; Avcı, İbrahim
Araştırmanın amacı, Trabzon’da yaşayan yerel halkın turizm boyutlarına (sosyokültürel gelişim, ekonomik gelişim, sosyal tahrifatlar, kültürel tahrifatlar ve çevresel tahrifatlar) ilişkin algılarının, kent sakinlerinin memnuniyetleri ve turizme destekleri üzerindeki etkisini belirlemektir. Bu amaç doğrultusunda, Trabzon yerel halkından kolayda örneklem yöntemi yoluyla veriler toplanmış ve veri toplama sürecinde 371 kişi ankete katılım sağlamıştır. Araştırmanın bulgularına göre, ekonomik kalkınmanın kent sakinlerinin turizmden kaynaklı memnuniyetleri üzerinde olumlu ve anlamlı, çevresel tahrifatların ise olumsuz ve anlamlı etkileri bulunmaktadır. Ancak sosyokültürel gelişim, sosyal tahrifatlar ve kültürel tahrifatlar boyutlarının yerel halkın memnuniyetleri üzerinde herhangi bir etkisi tespit edilmemiştir. Öte yandan, sosyokültürel gelişme ve ekonomik gelişme, yerel halkın turizme desteği üzerinde pozitif ve anlamlı bir etkiye sahipken, sosyal tahrifatlar ise negatif ve anlamlı bir etkiye sahiptir. Ayrıca, kültürel ve çevresel tahrifatların yerel halkın turizme desteğine herhangi bir etkisinin olmadığı da elde edilen bir başka bulgudur.
- MakaleAçık Erişim2025Değerler ve yaşam tarzının bölüm tercihine etkileri: Turizm fakültesi öğrencileri üzerine bir araştırma
Şengel, Ümit; Işkın, Merve; Genç, Gökhan; Uz, Sena
Bu çalışma, Turizm Fakültesi öğrencilerinin bölüm tercihlerindeki değerler ve yaşam tarzlarının etkisini incelemektedir. Araştırma, bireylerin sahip olduğu değer sistemlerinin ve yaşam tarzlarının bölüm seçimi üzerindeki belirleyici rolünü derinlemesine ele almayı amaçlamaktadır. Çalışmada, Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi Turizm Fakültesi’nde eğitim gören 305 öğrenci üzerinde anket yöntemiyle veri toplanmıştır. Veriler, frekans analizi, açıklayıcı faktör analizi, korelasyon analizi ve regresyon analizi ile değerlendirilmiştir. Bulgular, öğrencilerin kariyer beklentilerinin, mesleki hedeflerinin ve kişisel değerlerinin bölüm tercihlerinde önemli bir rol oynadığını göstermektedir. Özellikle kariyer odaklı değerler, iş bulma olanakları, yüksek kazanç beklentisi ve kişisel özelliklerle uyum gibi faktörlerde belirleyici olmuştur. Ayrıca, kamu sektöründe çalışma imkânı ve esnek çalışma saatleri gibi kolaylık boyutundaki unsurlar, öğrencilerin tercihlerinde önemli bir yer tutmaktadır. İletişim odaklı bölümleri tercih eden öğrenciler ise çok sayıda kişiyle etkileşim fırsatı sunan mesleklere yönelmektedir. Araştırma, değerler ve yaşam tarzlarının bireylerin eğitim ve meslek tercihlerinde kritik bir öneme sahip olduğunu ortaya koymaktadır. Eğitim kurumlarının, öğrencilerin değerlerini ve yaşam tarzlarını dikkate alarak daha etkili yönlendirme yapmaları önerilmektedir. Kariyer danışmanlığı ve program geliştirme süreçlerinde bu faktörlerin göz önünde bulundurulması, öğrenci memnuniyetini ve mesleki başarıyı artırabilir.
- MakaleAçık Erişim2025Yerel halkın kış sporlarına katılım kısıtlarının incelenmesi: Erzurum örneği
Evren, Savaş; Bozan, Muhammet Zeki
Kış sporları alanları hem turist çekmesi hem de yerel halkın rekreasyonel kullanımına hizmet etmesi açısından oldukça önemli alanlardır. Ancak Türkiye’de yerel halkın çok yakınındaki kayak merkezinden dahi yeterince yararlanabildiğini söylemek zordur. Bu noktadan hareketle çalışmada yerel halkı kış sporlarına katılım noktasında kısıtlayan faktörlerin neler olduğunun tespit edilmesi amaçlanmıştır. Türkiye’de kayak alanları şehir merkezine en yakın il olan Erzurum’da yerel halktan (n=326) anket tekniğiyle veri toplanmıştır. Açımlayıcı faktör analizi neticesinde Kış Sporlarına Katılım Kısıtları Ölçeğinin “partner ve zaman eksikliği”, “pahalılık ve cazibe eksikliği”, “stres ve başka rekreasyonel alışkanlıklar”, “korku ve tehlike algısı”, “destinasyon ve tercih kaynaklı kısıtlar”, “zorluk algısı temelli kısıtlar” şeklinde 6 boyutlu bir yapısı olduğu tespit edilmiştir. Tanımlayıcı bulgular, yerel halkın kış sporlarına katılım noktasındaki en önemli kısıtlarının parayla ve pahalılıkla ilgili olduğunu göstermektedir. Bununla birlikte regresyon analizi bulgularına göre parayla ilgili faktörlerin davranışsal niyet üzerindeki etkisi olumsuz değildir; olumsuz etki eden faktör ise korku ve tehlike algısıdır. Farklılık analizlerinde ise “destinasyon ve tercih kaynaklı kısıtlar” ile “zorluk algısı temelli kısıtlar” boyutlarının pek çok demografik değişkende gruplar arasında anlamlı farklılıkların olduğu boyutlar olarak öne çıkmıştır.
- MakaleAçık Erişim2024Fanatizm, Ahlak ve Utanma Duygusunun Lisansli ve Taklit Kulüp Ürünleri Satın Alma Niyeti Üzerine Etkisi: Kulüp Taraftarları Üzerine Bir Araştırma
Avcı, İbrahim
Hızla büyüyen spor endüstrisindeki paydaşlardan biri olan spor kulüpleri için, lisanslı ürünler önemli bir yere sahiptir. Kulüpler ürettikleri lisanslı ürünleri taraftarlarına satarak bir taraftan gelir elde etmeye çalışırken, diğer taraftan ise taraftarların sadakatlerini arttırmaya çalışmaktadır. Ancak bütün taraftarlar lisanslı ürün satın almamakta, farklı motivasyonlar eşliğinde lisanslı ürünlerin taklitlerine de yönelebilmektelerdir. Bu nedenle araştırmanın odak noktası spor kulüplerinin lisanslı ürünlerini ve taklitlerini satın alma niyetidir. Bu doğrultuda araştırmanın amacı taraftarların, taraftarı oldukları spor kulüplerinin lisanslı ürünleri ile bu ürünlerin taklitlerini satın alma niyetleri üzerinde fanatizm, ahlak ve utanma duygusunun etkilerini belirlemektir. Bu amacı gerçekleştirmek için araştırma evreni olan taraftarlara ulaşma noktasında anket tekniği kullanılmıştır. Daha düşük maliyetle ve daha kısa sürede verileri elde etmek için çevrimiçi anket tercih edilmiş ve veri toplama sürecinde 566 kişiye ulaşılmıştır. Bu kişilere ait veriler istatistik paket programları aracılığıyla analiz edilmiş ve analizler sonucunda lisanslı ürün satın alma niyeti üzerinde fanatizm ve ahlakın pozitif etkisi belirlenirken, utanma duygusunun istatistiki olarak anlamlı bir etkisi belirlenmemiştir. Ayrıca taklit ürün satın alma niyeti üzerinde ahlak ve utanma duygusunun negatif etkisi belirlenirken, fanatizmin istatistiki olarak anlamlı bir etkisi belirlenmemiştir. Elde edilen bu sonuçlar spor pazarlaması ve taraftar davranışı açısından kavramsal ve uygulamaya yönelik önemli katkılar sunmaktadır.
- MakaleAçık Erişim2024Şarap İmalathanelerini ve Üzüm Bağlarını Ziyaret Eden Turistlerin Deneyimleri: Urla (İzmir) Örneği
Karabulut, Besim; Akyürek, Suat; Özdemir, Özcan
Türkiye’de bağcılık alanlarının turizm sektöründe kullanımı son yıllarda artış göstermektedir. Özellikle günümüzde gastronomi turizmine artan ilginin ve turistlerin unutulmaz deneyimler yaşama isteklerinin her geçen gün artış göstermesi bu yönde sunulan hizmetlere yönelik talebi artırmaktadır. Öyle ki artan talep ile birlikte Türkiye’de bağcılıkla ilgili turizm arz kaynakları da (turistik üzüm bağları, rotalar, bağ ve şarap evleri, şarap imalathaneleri, bağ ve şarap festivalleri, bağ ve şarap müzeleri vb.) hızla artmaktadır. Artan bu talep ve arz kaynakları sayesinde ise bağcılık faaliyetlerinden elde edilen gelirlerin yanı sıra katma değeri yüksek turizm gelirleri de elde edilebilmektedir. Nitekim bağcılık turizmi kapsamında talep ve arzın sürdürülebilir olabilmesi için turistlerin talep ve beklentilerinin en iyi şekilde anlaşılması, ne tür deneyimler arzuladıklarının tespit edilmesi önem arz eden bir konudur. Bu kapsamda yapılan bu çalışmada, Urla’da (İzmir) faaliyet gösteren şarap imalathaneleri ve üzüm bağlarını ziyaret eden turistlerin deneyimleri incelenmiştir. Araştırma bulguları, Urla’da faaliyet gösteren şarap imalathaneleri ve üzüm bağlarını ziyaret eden turistlerin Tripadvisor internet sitesinde yapmış oldukları çevrimiçi yorumlardan oluşmaktadır. Elde edilen bulgulara göre, turistlerin şarap imalathaneleri ve üzüm bağlarını ziyaretleri neticesinde zengin deneyimler yaşadıkları tespit edilmiştir. Nitekim yaşanan bu zengin deneyimler ile birlikte bazı turistlerin şarap imalathaneleri ve üzüm bağlarına yönelik aldıkları hizmetlerden memnun olmadıkları belirlenmiştir. Bu sonuçlar ışığında, başta şarap imalathaneleri ve üzüm bağları işletmecileri olmak üzere ilgili kurum ve kuruluşlara yönelik birtakım öneriler sunulmuştur.
- MakaleYalnız künye2024İl Kültür ve Turizm Müdürlüklerinin İnternet Sitelerinde Gastronomik Unsurların Kullanımı: Güneydoğu Anadolu ve Ege Bölgesi Karşılaştırması
Akyürek, Suat; Özdemir, Özcan; Çeken, Hüseyın
Ülkelerin sahip oldukları yeme-içme kültürleri gastronomi turizmi açısından önemli bir potansiyel sunmakla birlikte, kendi gastronomik ürünlerini öne çıkarabilen destinasyonlar rekabet yarışında bir adım öne geçebilmektedirler. Günümüz dünyasında rekabet yarışlarında belirleyici olan önemli unsurlardan birinin sosyal medya olduğu düşünüldüğünde, sosyal medyayı tanıtım ve bilinirliği artırmak adına kullanan işletme, kurum ve kuruluşlar rakiplerine karşı önemli fırsatlar elde etmektedirler. Bu bağlamda il kültür ve turizm müdürlükleri destinasyona özgü gastronomik unsurların tanıtılmasında ve aktarılmasında köprü görevi görmekte, hatta birinci elden kaynak niteliği de taşımaktadırlar. Yapılan bu çalışmada da illerin sahip oldukları gastronomik unsurların tanıtım ve aktarımında il kültür ve turizm müdürlüklerinin etkili şekilde kullanılıp kullanılmadığı incelenmiştir. Araştırma kapsamında detaylı bilgi edinebilmek amacıyla içerik analizi tercih edilmiş, il kültür ve turizm müdürlüğü internet sitelerinin gastronomik unsurları yüzdelik dağılımlarla ifade edilmiştir. Araştırma sonucunda, incelenen il kültür ve turizm müdürlüklerinde genel olarak içecek ürünlerine çok yer verilmediği, bazı illerin gastronomi şehri olmasına veya potansiyellerinin çok yüksek olmasına rağmen sosyal medyayı etkin kullanamadığı ortaya çıkmıştır. Ayrıca, sosyal medyada yiyecek-içecek görsellerinin il tanıtımına katkı sağlamada yetersiz kaldığı, festival ve etkinliklerin sitede etkili şekilde sunulamadığı ve gastronomik unsurların genelde yiyecek ile daha çok öne çıkarıldığı tespit edilmiştir.
- MakaleAçık Erişim2024A bibliometric review on the sustainability of airport and airline operations
Vural, Mehmet Fatih; Vural, Selvi
The importance of sustainability in research has been increasing day by day. This article aims to determine the extent to which sustainability is studied in the context of airport and airline operations in terms of economic, environmental, and social dimensions, and to identify gaps in the literature to guide future research. To achieve this goal, bibliometric analysis is employed. Using the Perish or Publish literature search program, studies obtained from the Scopus database are analyzed using the Vosviewer program to examine the dimensions of sustainability in airport and airline operations. Additionally, the most prolific authors, most cited publications, journals with the highest number of articles published, and the most studied sectors related to the topic are analyzed to contribute to the literature.
- MakaleAçık Erişim2024Gastronomic image of Turkish baklava: analyzing user reviews on TripAdvisor
Ödemiş, Murat
This study aims to determine the gastronomic image of Turkish baklava based on user reviews on the TripAdvisor review website. In this context, the adequacy and quality of the products and services offered by the restaurants producing and selling baklava in Türkiye, as well as the salient positive and negative aspects, were evaluated using the content analysis method. The data are based on the reviews made by users on the TripAdvisor user review website about restaurants in 2022 and 2023. The results of the research are presented by visualizing them with the word cloud method. As a result of the research, it was found that domestic visitors rate Turkish baklava as excellent, delicious, and expensive. Foreign visitors mainly evaluated Turkish baklava as the best, most delicious, and most expensive compared to its counterparts. The study suggests that restaurants, especially those operating in Gaziantep, should increase their promotional activities for Turkish baklava at national and international levels show more sensitivity to service quality, and production standards, and maintain the balance between price and quality.