Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
Yayınlar
- MakaleYalnız künye2025Yerel halkın turizm algısının memnuniyet düzeyine ve turizme desteğine etkisi: trabzon örneği
Ödemiş, Murat; Çalık, İsmail; Avcı, İbrahim
Araştırmanın amacı, Trabzon’da yaşayan yerel halkın turizm boyutlarına (sosyokültürel gelişim, ekonomik gelişim, sosyal tahrifatlar, kültürel tahrifatlar ve çevresel tahrifatlar) ilişkin algılarının, kent sakinlerinin memnuniyetleri ve turizme destekleri üzerindeki etkisini belirlemektir. Bu amaç doğrultusunda, Trabzon yerel halkından kolayda örneklem yöntemi yoluyla veriler toplanmış ve veri toplama sürecinde 371 kişi ankete katılım sağlamıştır. Araştırmanın bulgularına göre, ekonomik kalkınmanın kent sakinlerinin turizmden kaynaklı memnuniyetleri üzerinde olumlu ve anlamlı, çevresel tahrifatların ise olumsuz ve anlamlı etkileri bulunmaktadır. Ancak sosyokültürel gelişim, sosyal tahrifatlar ve kültürel tahrifatlar boyutlarının yerel halkın memnuniyetleri üzerinde herhangi bir etkisi tespit edilmemiştir. Öte yandan, sosyokültürel gelişme ve ekonomik gelişme, yerel halkın turizme desteği üzerinde pozitif ve anlamlı bir etkiye sahipken, sosyal tahrifatlar ise negatif ve anlamlı bir etkiye sahiptir. Ayrıca, kültürel ve çevresel tahrifatların yerel halkın turizme desteğine herhangi bir etkisinin olmadığı da elde edilen bir başka bulgudur.
- Derleme MakaleYalnız künye2024Kültürel miras unsuru olarak yayla mutfak kültürü: gümüşhane ili örneğ
Kaya, Fazil; Çalık, İsmail; Taş, Sedat; Zeybek, Halil İbrahim; Akyürek, Suat; Pir, Rıfat
Türkiye’de dağlık ve engebeli alanların geniş yer kaplaması yaylacılık faaliyetleri ve yayla kültürünün gelişmesini sağlamıştır. Türkiye’de geleneksel olarak hayvancılık amaçlı kullanılan yaylalar; yaz aylarında hayvan otlatmak, küçük çaplı da olsa tarım faaliyetlerinde bulunmak veya dinlenmek amacıyla faydalanılan geçici yerleşme alanları özelliği taşır. Tarım arazilerinin dar ve parçalı olduğu Gümüşhane ili (özellikle ilin kuzeydeki arazileri) ve çevresi Türkiye’de yaylacılık faaliyetlerinin en yoğun olduğu sahalar arasında yer almaktadır. Yörede hayvancılıkla meşgul olan halk için otların uzun süre kurumadan yeşil kaldığı yaylalar, büyük önem taşımaktadır. Yaylalar, çeşitli özellikleri yanında aynı zamanda kültürel birikimin âdeta gizli birer hazinesi niteliğindedir. Önce Orta Asya, sonrasında da Anadolu’da binlerce yıldır hayvancılık amacıyla yaylak ile kışlak arasında yer değiştiren topluluklar, sürdürdükleri ekonomik faaliyetlerin ve yaşadıkları coğrafyanın etkisiyle kendilerine has bir kültür oluşturmuşlardır. Bu kültürün en önemli unsurlarından birini de yayla mutfağı oluşturmaktadır. Yayla mutfağı, Türk toplum hayatında geçmişten beri süregelen yayla hayatının vazgeçilmez olgularından birini oluşturmaktadır. Yayla mutfak kültürü, zamanla birçok yönden ayırt edici ögenin eklenmesiyle özgün bir kimlik kazanmıştır. Mutfak kültürünün oluşmasında, coğrafi bölge, sosyo-ekonomik yapı, gelenek, görenek, tarım, hayvancılık ve teknolojik gelişmeler gibi faktörler etkili olmuştur. Bu çalışmada da kültürel miras unsuru olan yayla mutfak kültürünün geldiği son nokta ele alınmış, gelişimsel açıdan yayla mutfak kültürünün olumlu ve olumsuz yönleri tartışılmıştır. Yayla mutfağına ilişkin mevcut durumun yerinde tespit edilmesi için Doğu Karadeniz bölümünde yer alan Gümüşhane yaylalarına saha çalışması düzenlenmiştir. Bu çalışmalar kapsamında yayla sakinleri, muhtarlar, işletme sahipleri ve çeşitli paydaşlarla görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Görüşmelerden elde edilen veriler üzerinden içerik ve betimsel analiz yapılmıştır. Analizler sonucunda, yayla mutfak kültürü dört ana ve on alt tema üzerinden kategorize edilmiştir. Gümüşhane yayla mutfak kültürünün temel yapısını oluşturan bu dört ana temayı; hayvan ürünleri, tarım ürünleri, yöreye mahsus ürünler, yenilebilir yabani bitkiler ve mantarların oluşturduğu sonucuna ulaşılmıştır. Kategorize edilen her bir tema katılımcıların ifadeleri, gözlem ve ikincil verilere dayalı olarak bulgular kısmında değerlendirilmiştir. Ayrıca yaylalarda bakılan hayvan sayısı ve ekilen alan miktarı bakımından azalmaların olduğu, eskiden yayla halkı tarafından üretilen hayvan ve tarım ürünleri miktarının fazla olduğu ancak günümüzde yaylada yaşayan hanelerin genel itibari ile kendilerine yetecek kadar üretim gerçekleştirmeye çalıştığı, yaylacıların temel ihtiyaçlarını haftalık merkez yaylalarda kurulan pazarlardan veya ilçelere yakın marketlerden temel ihtiyaçlarını satın aldıkları tespit edilmiştir. Bunun yanında yaylalarda yapılan yöresel ürünler listelenmiş ve yöresel yemek kültürünün bölgeye özgü ürünler kullanılarak devam
- MakaleAçık Erişim2024Metaverse in tourism education: A mixed method on vision, challenges and extended technology acceptance model
Akyürek, Suat; Genç, Gökhan; Çalık, İsmail; Şengel, Ümit
The metaverse, an emerging educational frontier, presents boundless opportunities and distinct challenges for educators and students alike. This study delves into these aspects within the context of tourism education, employing a mixed-methods approach. It integrates in-depth interviews with 13 tourism academics and a quantitative survey of 268 tourism students. The qualitative data are meticulously coded, and the quantitative data are analyzed using Partial Least Squares Structural Equation Modeling (PLS-SEM). This research not only conceptually outlines the future benefits of the metaverse, such as enhanced interactive learning and global classroom experiences but also empirically examines its impact on tourism students' engagement and learning outcomes. Key findings highlight both the empowering potential and the infrastructural and accessibility challenges posed by metaverse technology in tourism education. Ultimately, this study provides a holistic view of metaverse-based education's role in advancing the tourism industry, suggesting practical implications for technological adaptation and pedagogical strategies.
- MakaleAçık Erişim2022The effect of servıce qualıty on customer satısfactıon and destınatıon loyalty: the case of erzurum palandöken wınter tourısm center
Çalık, İsmail
In this research, it is aimed to measure the effect of service quality in winter tourism centers on customer satisfaction and destination\rloyalty. The population of the research consists of guests visiting Erzurum Palandöken Winter Tourism Center. Within the scope of\rthe research, questionnaires were filled in 414 people determined by convenience sampling method in February-March 2021. Data\rwere analyzed using structural equation modeling. As a result of the analysis, it has been determined that service quality in winter\rtourism centers has a positive effect on customer satisfaction. Beside, the effect of customer satisfaction on destination loyalty is\ralso positive. Finally, it was determined that service quality did not cause a significant positive effect on destination loyalty in\rPalandöken.
- MakaleAçık Erişim2022The effect of environmentally‑friendly practices on hotel customers: The case of Trabzon, Turkey; [El efecto de las prácticas de responsabilidad ambiental de los hoteles en los clientes: El caso de Trabzon, Turquía]
Çalık, İsmail
The goal of this study is to find out how green product quality, green hotel image, green customer satisfaction, and green customer loyalty are interconnected. Customers staying in green hotels in Trabzon make up the population of the study. The survey approach was utilized to collect the data used in the study. The convenience sampling method was utilized in the study, and 304 people were contacted. Prior to arriving at the hospitality facility, approximately two‑thirds of the participants did not know whether the facility was an environmentally‑friendly hotel. Green product quality, green customer satisfaction, and green customer loyalty are all positively related, according to the findings. Furthermore, there is a relationship among green corporate image, green customer satisfaction, and green customer loyalty. Finally, enhancing green consumer satisfaction increases green customer loyalty.
- BildiriYalnız künye2020Helal Konseptli Otel Yöneticilerinin Helal Otelcilik Farkındalıkları Üzerine Nitel Bir Araştırma
Çalık, İsmail; Pekerşen, Yeliz
Bu araştırmanın amacı; helal turizm konseptinde hizmet veren otel işletmelerinin; helal otel kriterleri, helal otel sertifikası ve dini hassasiyete sahip misafirlerin istekleri gibi konularda farkındalık düzeylerinin tespit edilmesidir. Araştırmada verilerin toplanmasında mülakat, analiz edilmesinde içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Bu kapsamda Konya’da faaliyet gösteren helal konseptli otellerde yöneticilik yapan 11 kişi ile mülakat gerçekleştirilmiştir. Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre; otel yöneticilerinin helal sertifikasyon hususunda istekli olmadıkları ve bazı otellerin müşteri kaybetmemek adına helal otelcilik kriterleri konusunda net kararlar alamadıkları ortaya çıkarılmıştır.
- MakaleAçık Erişim2020Doğu Karadeniz Bölgesi İllerinin Sürdürülebilir Turizm Performanslarının Analizi
Batman, Orhan; Çalık, İsmail
Bu araştırmada, Doğu Karadeniz Bölgesi'ne özgü sürdürülebilir turizm göstergelerinin belirlenmesi ve belirlenen göstergeler ışığında bölgenin turizm performansı hakkında çıkarımlar yapılması amaçlanmaktadır. Araştırmada nitel ve nicel yöntemler bir arada kullanılmıştır. Araştırmada kullanılan ikincil veriler, 2008/2012 yılları arasında ilgili kamu kurumları tarafından yayınlanan zaman serilerinden elde edilmiştir. Nitel araştırmada kullanılan veriler ise yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanılarak toplanmıştır. Araştırma sonucunda, bölge illerinin sürdürülebilir turizm performanslarının, sürdürülebilir performans endeksi toplam değerleri sonuçlarına gore düşük seviyelerde kaldığı ve bölgede sürdürülebilir turizm gelişimini engelleyecek ciddi sorun alanlarının bulunduğu söylenebilir.
- MakaleAçık Erişim2019Investigation of Pottery Handicraft in the Scope of Sustainable Tourism: The Case of Gumushane Dölek Village
Ödemiş, Murat; Çalık, İsmail
Handicrafts that are examined within the context of intangible cultural heritage are among the values that are beginning to disappear. On the other hand; guduculuk, which is still going on even if limited its production in Dolek Village of Gumushane province, is a valuable hand craft to be examined academically. In this respect, the aim of study is to provide a solution for the revitalization and transfering it to future generations in the context of sustainable tourism of guduculuk increasingly decreasing production in the village of Dolek, Gumushane province. In line with the aims of the work; interviews with relevant stakeholders were conducted and the results were analyzed and evaluated by content analysis and descriptive analysis method. As a result, it has been found that there are some problems in the continuation of guduculuk in the study. These problems are mainly young people's indifference to the handcraft and not get craftsman's labor provision. In addition, the production process is difficult and laborious, the sale of potteries cheaply for the lack of become a cooperative, the lack of suitable places for the sale and marketing of pottery in Dölek Village are other problems.
- MakaleAçık Erişim2019Sürdürülebilir Turizm Göstergeleri Bağlamında Ev Pansiyonculuğunun Değerlendirilmesi: Yusufeli Örneği
Zurnaci, Jalenur; Çalık, İsmail
Sürdürülebilir turizm göstergeleri destinasyonlarda turizmin etkilerinin belirlenmesi, turizmkaynaklı tahribatların ölçülmesi ve düzeltici önlemlerin alınması konularını içeren birplanlama sürecidir. Ev pansiyonculuğu ise yerel kalkınmaya katkıda bulunmak ve bukavramı turizm çeşitliliği içerisinde geliştirmek amacı ile yaygınlaştırılmaya çalışılan birkonaklama biçimidir. Ayrıca, ülkemizin farklı bölgelerinde yaygın olan evpansiyonculuğunun turizme ekonomik, sosyal ve kültürel yönlerden katkısı olduğugözlemlenmektedir. Sürdürülebilir turizm göstergeleri planlama sürecinde Yusufeli’nde evpansiyonculuğunun sürdürülebilirliğinin paydaşların bakış açılarıyla araştırılması buçalışmanın temel amacıdır. Çalışmada elde edilen verilerin toplanmasında görüşme, analizedilmesinde içerik analizi ve betimsel analiz yöntemleri kullanılmıştır. Evpansiyonculuğunun ekonomik sürdürülebilirliği ele alındığında elde edilen gelirleringeçmişe oranla azaldığı, gelirin nispeten köy halkının geneline yayıldığı, fiyatlardakitutarsızlık, mevsimsellik ve ulaşım sorunlarının problem oluşturduğu katılımcılar tarafındanifade edilmiştir. Çevresel sürdürülebilirlik değerlendirildiğinde ise bölgede evpansiyonculuğunun genel anlamda çevresel tahribata neden olmadığı söylenebilir. Sosyokültürel sürdürülebilirlik açısından ise ev pansiyonculuğunun kadın istihdamına katkısağladığı, turist-yerel halk arasında samimi ilişkiler kurularak karşılıklı öğrenmenin teşvikedildiği belirtilebilir.
- MakaleYalnız künye2019Turizm işletme yöneticilerinin erzincan turizmini değerlendirmeleri
Çalık, İsmail; Günes, Erkan; Alagoz, Gürkan
Bu araştırmanın amacı Erzincan’da faaliyet gösteren turizm işletme yöneticilerininErzincan turizmi hakkındaki görüşlerinin belirlenmesidir. Bu amaçla5 seyahat acentası ve 5 otel işletmesi yöneticisi ile görüşme gerçekleştirilmiştir.Araştırmada veri toplama aracı olarak yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır.Görüşme metinleri içerik analiz yöntemi ile kategorileştirilerek, analizedilmiştir. Katılımcılara turizm bağlamında iletilen sorular; turizmin Erzincanekonomisindeki yeri, öncelikli turizm alanları, turizm arzının yeterliliği, Erzincanilindeki alternatif turizm potansiyeli ve geliştirilmesi gereken turistik ürünler kapsamındadır.Araştırma sonuçlarına göre Erzincan’da turizm bilinci eksikliği, konaklamaarz olanaklarının yetersizliği, seyahat acentalarının paket tur oluşturamaması,ilde yeterli sayıda turist rehberinin bulunmaması, turistik ürünlerin (Tulum peyniri, Erzincan leblebisi, Ergan Dağı, Kemaliye evleri) markalaşamaması gibisorun alanları bulunmaktadır. Ayrıca katılımcılar bu sorun alanlarına rağmen Erzincan’dadoğa sporları turizmi (rafting, yamaç paraşütü vb.) , kış turizmi (ErganDağı), gastronomi turizmi (Cimin üzümü, Erzincan leblebisi, Tulum peyniri), elsanatları (bakırcılık), inanç turizmi (Terzibaba, Sultan Melik Türbesi) konularındagüçlü turizm potansiyelinin bulunduğunu belirtmişlerdir.
- MakaleYalnız künye2019Korunan Alanların Sürdürülebilir Turizm Kapsamında Değerlendirilmesi: Gümüşhane Limni Gölü Tabiat Parkı Örneği
Çalık, İsmail; Barış, Pir
Sahip olduğu doğal ve turistik çekicilik unsurları korunan alanlara yönelik turizm talebinin artmasına neden olmaktadır. Fakat kontrolsüzve sürdürülebilir ilkeler göz önünde bulundurulmadan, salt bölgelerin kısa vadeli ekonomik gelişimine odaklanılması korunan alanlarıntahrip olmasına neden olmaktadır. Bu durum korunan alanların sürdürülebilir turizm ilkeleri rehberliğinde planlanmasının gerekliliğiniortaya koymaktadır. Bu çalışmada Gümüşhane ili sınırları içerisindeki korunan alanlar arasında yer alan Limni Gölü Tabiat Parkı’nınsürdürülebilir turizm kapsamında değerlendirilmesi amaçlanmaktadır. Araştırmada kullanılan veriler mülakat yöntemi ile toplanmıştır.Elde edilen verilerin analizinde ise betimsel analiz yöntemi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda Limni Gölü Tabiat Parkı’nda koruma/kullanma dengesi gözetilerek turizm faaliyetlerinin planlanması, göl çevresinde gerçekleştirilen etkinliklerin alanın tamamına yayılmasıve çeşitlendirilmesi, Zigana havzasında tarım, ormancılık, hayvancılık ve eko turizm odaklı bütüncül bir planlamanın hayata geçirilmesiönerilebilir. Ayrıca son yıllarda yapılan alt ve üst yapı yatırımlarının bölgedeki turist varışlarına önemli katkılar sağladığı da belirtilmelidir.
- MakaleYalnız künye2018Current situation and sustainability of erzincan copper processing art in terms of cultural heritage tourism
Çalık, İsmail; Günes, Erkan; Alagoz, Gürkan
Cultural heritage components have a very important place in terms of tourism. In this context, preserving, developing and sustaining of traditional handicrafts is a subject that needs to be considered both from the respect of keeping traditions and creating added value in terms of tourism. Erzincan is one of the rare examples where traditional copper processing art is kept alive. The aim of the research is to determine the situation of the copper processing when compared and contrast with its past in Erzincan; to determine the level of interest in handicraft, to find out what products are produced by the handicraftsmen; to reveal the difficulties of this art; to explain the difficulties in reaching and transferring the copper processing art to future generations; to discuss and evaluate the role of tourism in the evaluation and protection of these values within the framework of intangible cultural the role of tourism within the framework of intangible cultural heritage and to make suggestions for the sustainable development and protection of the profession. Between the dates of 15.05.2016 and 20.05.2016, structured interviews were held with 10 masters stil performing copper art in order to protect, maintain and transfer the traditional handicraft to next generations in the right manner. The questions adopted in the interviews form were produced by using the studies of Alparsan (2010), Çalık (2015), Çalık and Ödemiş (2015) and Indicators of Sustainable Development for Tourism Destinations (WTO, 2004). The thematic categories were obtained from the interview texts and a content analyze method was conducted in order to interpret the results. Based on results of the research, it was revealed that the art of copper processing art in the risk of disappering and both the production and the interest to copper products are lesser when compared to the past. In addition, another significant finding of there search is the necessity of producing more touristic goods and offering them to tourists so as to maintain this kind of art. Moreover, another significant finding of the research is the necessity of producing more touristic goods and offering them to the tourists so as to maintain this sort of art.
- Derleme MakaleAçık Erişim2018A Qualitative Study on Investigation of Intangible Cultural Heritage Values of Gümüşhane Province within the Framework of Sustainable Tourism
Ödemiş, Murat; Çalık, İsmail
The concept of sustainable tourism has a strategic significance in preserving local cultures and passing them on to future generations. Those intangible cultural heritage elements that embody the unique qualities of the local culture and comprise the living memory form a subject that needs to be discussed within the context of sustainable tourism. From this perspective, the aim of this study is to examine elements of the intangible cultural heritage of Gümüşhane, which still maintain its original characteristics and qualities within the context of sustainable tourism. 16 stakeholder participants comprise the studied sample. From the purposeful sampling methods in this study participants were determined according to the snowball sampling method. Semi-structured interview questions were addressed to the participants and the results were analyzed by means of descriptive analysis. It is determined that there are many intangible cultural heritages begin to be forgotten in Gumushane, tourism may be a strategic tool in the preservation of the intangible cultural heritage of Gumushane and the handicrafts are the most important among the intangible cultural heritage elements that can be evaluated within the scope of tourism.
- MakaleYalnız künye2017Konya’da keçecilik geleneğinin somut olmayan kültürel miras açısından değerlendirilmesi
Pekerşen, Yeliz; Çalık, İsmail
Konya ili zengin kültür ve sanat birikimini gelenekler, adetler, mimari eserler ve el sanatları ile geçmişten günümüze taşıyan önemli bir Anadolu kentidir. Türklerin en eski el sanatlarından birisi olan keçecilik mesleği ise birkaç merkezle birlikte Konya'da da az sayıda ustayla yaşatılmaya çalışılmaktadır. Bölgede keçecilik öncelikli olarak ihtiyaçlardan doğmuş, toplumun gereksinimlerine göre şekillenmiş ve hayatın birçok alanında kendisine yer edinmiştir.Araştırmada, Konya'da keçecilik el sanatının eskiye göre durumunun ve el sanatına olan ilgi seviyesinin belirlenmesi, el sanatı ustalarının keçecilik kapsamında hangi ürünleri ürettiklerinin, el sanatının zor taraflarının, özgün niteliklerinin ortaya çıkarılması, keçecilik el sanatının gelecek nesillere ulaştırılmasında ve korunmasında karşılaşılan güçlüklerin açıklanılması ve son olarak somut olmayan kültürel miras çerçevesinde turizmin bu değerlerin korunmasındaki rolü hakkında çıkarımlarda bulunulması amaçlanmıştır. Araştırmada kullanılan verilerin toplanmasında görüşme, analiz edilmesinde ise içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen sonuçlar göstermektedir ki; teknolojinin hızlı bir şekilde ilerlemesi, sosyal ve kültürel değişmeler keçecilik mesleğinin uygulama alanını daraltmış, el emeği giderek değer kaybetmiştir. Çalışmada ayrıca keçecilik mesleğinin devamlılığının sağlanması için gerekli öneriler sunulmuştur