Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
Yazarlar
- Bostan, Sedat(7)
- Arslan, Mesut(3)
- Doğan, Melike Demir(3)
- Aydın, Emine Büşra(2)
- Demirağ, Hatice(2)
- Düzgün, Azer Özad(2)
- Okan, Tarhan(2)
- Sarıyer, Aysegül Saral(2)
- Acet, Tuba(1)
- Akdu, Serap(1)
- Akdu, Uğur(1)
- Akeren, Zahide(1)
- Akmeşe, Osman(1)
- Aksoy, Metin(1)
- Akyildiz, Esma(1)
- Altinkaynak, Muhammed(1)
- Alver, Ahmet(1)
- Atan, Sibel Gayretli(1)
- Aykut, Memnune Kabakuş(1)
- Bayrakdaroğlu, Serdar(1)
- Bekar, Fevziye(1)
- Cengiz, Sevil(1)
- Coşkun, Ceyhun(1)
- Demir, Halis(1)
- Demirbag, Birsel Canan(1)
- Dincel, Gungor Cagdas(1)
- Donat, Ali(1)
- Doğan, Orhan Veli(1)
- Doğan, Süheyla(1)
- Eken, Hüseyin(1)
- Eken, Özgür(1)
- Ekinci, Hasan(1)
- Erkuran, Hatun(1)
- Eroğlu, Hasan(1)
- Futsi, Ali(1)
- Gödek, Şule(1)
- Gökçe, Ahmet(1)
- Gözün, Melike(1)
- Helvacı, Gizem(1)
- Hintistan, Sevilay(1)
Yayınlar
- MakaleAçık Erişim2025Comparison of Physical Activity Levels, Metabolic Syndrome Risks and Sleep Quality of Athletes and Sedentary University Students: A Cross-Sectional Study
Çebi, Mehmet; Aydın, Emine Büşra
Objective: The aim of this study is to compare the phys- ical activity levels, metabolic syndrome risks and sleep quality of ath- letes and sedentary university students.Material and Methods: A total of 400 students, including 200 athletes and 200 sedentary students studying at Gümüşhane University, were included in this study. In col- lecting data; Pittsburgh Sleep Quality Index was used to evaluate the sleep quality of the participants, International Physical Activity Ques- tionnaire-Short Form was used to determine physical activity levels and Metabolic Syndrome Research Form was used to determine metabolic syndrome risk levels. Results: Average age of the participants was 19.94±1.48. A significant difference was detected between athletes and sedentary individuals in sleep quality and metabolic syndrome risk level. Individuals who exercise regularly and have high physical activ- ity levels were found to have higher sleep quality and lower metabolic syndrome risks. In addition, these people are less exposed to various sleep problems such as falling asleep late, daytime sleepiness, ineffi- cient sleep, etc. Conclusion: Increasing the level of physical activity improves sleep quality and reduces the risk of metabolic syndrome. Athletes have better sleep quality and lower risk of metabolic syndrome than sedantery. It is important to increase research in this area in young individuals. On the other hand, creating the right exercise program should be emphasized in studies. It is thought that our study will con- tribute to future studies in this regard.
- MakaleAçık Erişim2024Kronik Hastaların Metabolik Sendrom Bilgi Düzeyleri ve Farkındalıkları
Demirağ, Hatice; Semerci, Vahide; Akeren, Zahide
Amaç: Araştırma kronik hastaların metabolik sendrom bilgi ve farkındalıklarının incelenmesi amacıyla gerçekleştirildi. Gereç ve Yöntemler: Araştırma kesitsel tarama modeli kullanılarak gerçekleştirildi. Araştırmanın verileri 14 Kasım 2023- 12 Ocak 2024 tarihleri arasında ‘Hasta Tanıtım Formu’ ve ‘Metabolik Sendrom Bilgi ve Farkındalık Ölçeği’ (MSBFÖ) kullanılarak kartopu örnekleme yöntemiyle toplandı. Tanımlayıcı istatistikler için ortalama, standart sapma, min-maks değerler, sayı ve yüzde kullanıldı. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, independent samples t test, one-way ANOVA testi kullanıldı. Bulgular: Hastaların %31,7’si 50-79 yaş arası, %66,0’sı kadın, %38,3’ü üniversite ve üzeri mezunu, %53,1’i evli ve %66,0’sı şehir merkezinde yaşamaktadır. Katılımcıların %26,1’inin hipertansiyon, %21,5’inin diyabetes mellitus, %17,5’inin solunum hastalığının olduğu belirlendi. Ayrıca katılımcıların %35,6’sının hastalık süresinin 1-5 yıl arasında olduğu, %61,1’inin düzenli olarak ilaç kullandığı ve %58,4’ünün diyetine uymadığı bulundu. Hastaların MSBFÖ puan ortalaması 49,38±10,67 (min=14 ve max=70) olduğu saptandı. Hastaların yaş, eğitim durumu, çalışma durumu, hastalık süresi, düzenli ilaç kullanma ve diyetine uyma durumu ile MSBFÖ toplam puan ortalaması arasında anlamlı fark bulundu (p<0,05). Sonuç: Sonuç olarak kronik hastalığa sahip bireylerin metabolik sendrom bilgi ve farkındalıklarının orta düzeyin üzerinde olduğu tespit edildi. Yaşam tarzı değişiklikleri Metabolik sendrom (MetS) insidansını azaltmak için etkili bir strateji olduğundan, kronik hastalarda bilgi düzeylerinin ve farkındalıklarının artırılması, yaşam tarzlarının iyileştirilmesine yardımcı olabilir.
- MakaleAçık Erişim2024Elajik asit ve kemoterapi ilaç (Dosetaksel ve Mitoksantron) kombinasyonlarının sinerjik antioksidan etkileşimlerinin belirlenmesi
Sarikaya, Sevim Beyza Ozturk; Zehiroğlu, Cuma
Kemoterapi ilaçları kanser tedavisinde yaygın olarak kullanılan ancak birçok negatif yan etkisi bulunan ilaçlardır. Günümüzde bu ilaçların yan etkilerini azaltmak ve doğal maddelerle birleştirerek faydalarını artırmak için çalışmalar bulunmaktadır. Çalışmamızda doğal bir madde olan Elajik asit (EA), yaygın olarak kullanılan kemoterapötikler olan DOC ve MIX ile bunların kombinasyonlarının (EA+DOC, EA+MIX) antioksidan ve antiradikal aktiviteleri araştırılmıştır. Bu amaçla DPPH• ve ABTS•+ giderme aktivitesi, Fe3+-Fe2+ ve Cu2+-Cu1+ indirgeme kapasitesi yöntemleri kullanılmıştır. Çalışma sonrasında etkileşimler CompuSyn yazılımı uygulanarak kombinasyon indeksi ile analiz edilmiştir. Kombinasyonlarda maksimum sinerjik gösteren konsantrasyonlar belirlenmiştir. Bu amaçla öncelikle antioksidan aktivite metotlarında kullanılan kombinasyon konsantrasyonları ve bulunan absorbans değerleri Compusyn programına girilmiştir. DPPH• ve ABTS•+ giderme aktivitesi sonuçları programa girildiğinde EA+DOC için sırasıyla daha düşük konsantrasyonlarda (7:7µg/mL), (0,125+1 µg/mL) daha etkin sinerjik etki gözlemlenmiştir. EA+MIX için ise DPPH giderme aktivitesi sonuçlarının programa uygulanmasıyla sinerjik etki gözlemlenmemiş, ABTS•+ giderme aktivitesi için ise uygulanan dozlar içinde daha yüksek konsantrasyonlarda daha etkin sinerjik etki gözlemlenmiştir (0.750:6 µg/ml). Fe3+-Fe2+ ve Cu2+-Cu1+ indirgeme sonuçları programa uygulandığında; hem EA+DOC hemde EA+MIX için daha yüksek konsantrasyonlarda (17:17µg/mL) sinerjik etki gözlenmiş olup hatta birçoğunda güçlü sinerjik etki gözlemlenmiştir. Elde edilen sonuçlar, bu kombinasyonların antikanser ve enzim çalışmaları gibi daha ileri çalışmalarda kullanılması için yol gösterici olmuştur.
- MakaleAçık Erişim2024Reflections on the Criticisms of Ibrahim al-Nakha'i (d.96/714)
Futsi, Ali
Although Ibrāhīm al-Nakhaʻī, one of the greatest representatives of the school of jurisprudence in Kufa in the second half of the first century A.H., was considered reliable and reputable both in his own time and among the scholars of later periods, he was subjected to the criticisms of some Ahl al-Hadith scholars. It noteworthy that a significant portion of these criticisms is directed towards al-Nakhaʻī's orientation as a hadith scholar rather than his identity as a jurist. For example, when the allegations against al-Nahāʾī that he rejected hadiths and that he had little semāʾ are examined, it can be said that he actually sought some criteria such as the conformity of the narrations to the practice of Kūfah in addation to some of the conditions he sought in the narrators. Therefore, these allegations are not supported by any data; on the contrary, they show that al-Nakhaʻī's method of receiving hadith was based on solid foundations. In addition, this situation shows that the school of Kūfah took a different approach to the evaluation of hadiths than the Ahl al-Hadith, who took a literal view of the issue. The reasons for al-Nakhaʻī's narration of ḥadīth in the sense the meaing are his jurisprudential orientation and his opposition to the writing of ḥadīth. This shows that he narrated hadith based on a jurisprudential methodology and that he was the pioneer of the school later known as the Hanafites in the first century of the Hijr, who approached hadith in a different way than the Ahl al-Hadith. The fact that al-Nakhaʻī focused on the jurisprudential parts of the ḥadith and did not use writing in narrating the ḥadith is among the main reasons for his tendency towards narration by meaning, while the absence of any criticism against al-Nakhaʻī except for the narration of Ibn Sīrīn (d. 110/729) shows that Ibn 'Awn's (d. 151/768) criticism did not go beyond a personal opinion. There is no explicit criticism of al-Nakhaʻī's mursal narrations other than the evaluation of their authenticity and weakness, and no critical commentary has been identified except Ibn Hajar's (d. 852/1449) statement that "he was a sika, but he used to mursal a lot". In the evaluations of the Ahl al-Hadith who criticized Ibrāhīm al-Nakhaʻī's mursal narrations, the influence of their approach to mursal narrations can be observed. Although it has been said that al-Nakhaʻī made mistakes in the Arabic language, it is not correct to say that someone whose name is included in the most authentic isnads and whose narrations with meaning are accepted by hadith scholars does not have a good command of Arabic. Moreover, al-Nakhaʻī is also Arab in terms of ancestry. His statement about Abū Hurayra (d. 58/678), "He is not a jurist," is prominent in a report quoted by al- Dhahabi (d. 748/1348). However, in other sources, these criticisms are presented in general terms and seen as a general tendency of the school of Kūfah. al-Nakhaʻī's statements generally reflect the views of the school of Kūfah and the focus of criticism is on the people of Kūfah rather than al-Nakhaʻī himself. The criticisms of Abū Hurayra's narrations were not limited to Hanafīs, but were also made by Ahl al-Hadith scholars on similar grounds. Therefore, if a criticism is to be made, it should be addressed within a general framework, not by reducing it to al-Nakhaʻī’s person. Although there are a few examples of al-Nakhaʻī's association with Shiʿism, it is not compatible with the Shiʿite sect in general. Dhahabi 's definitions show that al-Nakhaʻī should rather be evaluated within the framework of Ahl al-Sunnah. Ibn Qutayba's (d. 276/889) categorization of al-Nakhaʻī as a Shīʿī does not coincide with the Shīʿī understanding of later periods and leads to a wrong conclusion. There is not enough evidence for al-Nakhaʻī to be considered a Shīʿī, so it is not correct to attribute him to this sect. al-Nakhaʻī used ra'y in matters of jurisprudence, but he rejected this method in matters of faith and even argued that ra'y was bid'ah. While he generally used the word 'ra'y' for the bid'ah sects in matters of belief, he used ra’y in practical matters and produced solutions by making qiyās in matters about which there was no clear ruling. However, he adhered to the narrations in matters where there was a hadith. al-Nakhaʻī's devotion to narrations and his tendency to make qiyās in matters where there was no hadith played a major role in shaping the school of fiqh in Kūfah. In conclusion, it can be said that al-Nakhaʻī used ra'y and qiyās in fiqh, but he rejected these methods in matters of faith and adhered to the narrations.
- Derleme MakaleAçık Erişim2023Nurse Entrepreneurship in the Emerging Healthcare Industry: A Systematic Review
Bekar, Fevziye; Tekin, Perihan Senel
Entrepreneurship is encouraged in every sector in the twenty-first century. In the field of health, nurse entrepreneurship emerges as an important issue in providing health services and improving public health. In this research, the development of entrepreneurial behavior in nursing in the world and a systematic examination of this development within the framework of academic knowledge are aimed. For this purpose, the types of entrepreneurship discussed in the last 10 years of research in the field of entrepreneurship in nursing and the methods, findings and results of these studies were examined. As a result of the search made in databases with high international recognition, 78.761 publications on nurse entrepreneurship were reached in the last ten years, and 30 articles were included in the final review. Classical, social, collective and intrapreneurship were discussed in these studies, which were examined in terms of entrepreneurship typology. As a result of the review, it was seen that the studies in the literature mostly focused on the opportunities and obstacles in front of entrepreneurial nurses. While collective entrepreneurship was included for the first time in the literature, it was found that eco-entrepreneurship and digital entrepreneurship have not yet been the subject of research on nurse entrepreneurship. However, it has been found that more research is needed on the relations between entrepreneurial nurses and non-governmental organizations, the incentives for increasing entrepreneurship and role modeling in entrepreneurship.
- MakaleAçık Erişim2023Spor Yapan ve Yapmayan Bireylerde Sağlıklı Olma Kültürü ve Fiziksel Aktivite Durumları
Kusan, Osman
Bu araştırmada, spor yapan ve yapmayan bireylerde sağlıklı olma kültürü ve bilişsel davranışçı fiziksel aktivite durumlarının bazı demografik bilgiler açısından incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmada, betimsel nitelik taşıyan ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini, aktif olarak spor yapan ve yapmayan bireyler oluşturmaktadır. Örneklem ise, 2022 yılında aktif olarak spor yapan ve yapmayan bireyler arasından tesadüfi örneklem yöntemiyle seçilen 371 kişiden oluşmaktadır. Ölçeklerden elde edilen verilerin analizinde, ikili gruplar (cinsiyet, spor yapma durumu ve medeni durum) için Student t-testi, ikiden fazla gruplar (yaş, gelir düzeyi ve eğitim durumu) için Tek Yönlü Varyans Analizi ve Tukey çoklu karşılaştırma testi uygulanmıştır. Araştırmada, bireylerin medeni durumlarına göre ölçek toplam puanları arasında anlamlı bir farklılık tespit edilemedi. Bununla birlikte, cinsiyet ve gelir durumuna göre sağlıklı olma kültürünün alt boyutları olan bireysel eylemlerin eleştirisi ve yargı alt boyutlarında anlamlı farklılıklar tespit edildi. Kadın ve gelir durumu yüksek olan bireylerin daha yüksek farkındalığa sahip olduğu görüldü. Ayrıca, 26 yaş ve üzeri kişilerin 18-25 yaş aralığındaki bireylere göre, lisans mezunu olan bireylerin ise ön-lisans mezunu olan bireylere göre sağlıklı olma kültürlerinin daha yüksek çıktığı tespit edildi. Fiziksel aktivite durumuna göre, orta ve düşük gelire sahip olan bireylerin yüksek gelire sahip olanlara, lisans mezunu kişilerin ise ön lisans mezunlarına göre sonuç beklentilerinin daha fazla olduğu tespit edildi. Aktif olarak spor yapan bireylerin spor yapmayanlara göre hem sağlıklı olma kültürü hem de bilişsel davranışçı fiziksel aktivite durumlarının daha yüksek çıktığı görülmüştür. Sonuç olarak, toplumun aktif hale getirilmesiyle fiziksel aktivite seviyesi ve sağlıklı bir yaşam sürdürülmesinin sağlanması, sağlık harcamalarını azaltmaya ve obezite nedeniyle ölümlerin azaltılmasına yardımcı olacağı düşünülmektedir.
- MakaleAçık Erişim2022Covid-19 Pandemi Sürecinin Sağlık Sektörü Çalışanları Üzerindeki Psikososyal Yansımaları: Nitel Bir Araştırma
Gökçe, Ahmet
2019 yılının Aralık ayında başlayarak günümüze kadar geçen sürede Covid-19 salgını dünya çapında milyonlarca insanı etkilemiş, ekonomik ve sosyal problemleri de beraberinde getirmiştir. Covid-19 salgını ile mücadelede ön hatlarda yer alan sağlık çalışanları ise bu süreçte üzerine en fazla yük düşen kesim olmuş, fiziksel ve ruhsal açıdan önemli ölçüde yıpranmışlardır. Bu noktadan hareketle, bu çalışmanın amacı, Covid-19 Pandemi sürecinin sağlık çalışanları üzerinde oluşturduğu psikososyal etkileri tespit etmektir. Bu amaçla, yarı yapılandırılmış görüşme yöntemi kullanılarak 25 sağlık çalışanı ile görüşme gerçekleştirilmiştir. Bu sağlık çalışanlarının 9’u doktor, 5’i hemşire, 5’i paramedik ,2’si ebe, 2’si tıbbi sekreter ve 2’si ise temizlik personeldir ebedir. Araştırma sonuçlarına göre psikososyal etkiler stres/depresyon/kaygı, tükenmişlik ve dışlanma olarak belirginlik kazanırken, çalışma ortamı ve koşullarının bu süreçte önemli bir etkiye sahip olduğu görülmüştür. Bu doğrultuda, Covid-19 döneminde çalışma ortamı ve koşullarının araştırmaya katılan sağlık çalışanlarını olumsuz etkileyerek onlarda stres ve kaygı bozukluklarına yol açtığı, depresyon belirtilerinin oluşmasına neden olduğu gözlemlenmiştir. Ayrıca sadece mesleklerinden dolayı araştırmaya katılan sağlık çalışanlarına yönelik olarak yoğun bir sosyal dışlanmanın olduğu tespit edilirken, tüm bu etkenlerin ise bireylerde tükenmişlik duygusuna yol açtığı belirlenmiştir.
- Derleme MakaleYalnız künye2022The Effects of High Intensive Interval Training (HIIT) on Brain-Derived Neurotrophic Factor (BDNF) and Cardiovascular Health: A Review
Bayrakdaroğlu, Serdar; Topsakal, Nuri; Eken, Özgür
High-intensity interval training (HIIT) programs have lately gained popularity because they produce beneficial adaptations for both inactive and athletes, as well as positive health and performance benefits and time efficiency. Therefore, it was purposed to review scientific research results about the effects of HIIT programs on BDNF and cardiovascular health. Although there are research findings suggesting that HIIT may be an effective strategy for promoting elevation of BDNF concentrations, current research seems to be rather limited and inconclusive. It can be thought that exercise intensity is a factor affecting BDNF activation. In healthy people, there seems to be a positive linear relationship between exercise intensity and BDNF levels of acute exercise. However, further experimental studies are needed to elucidate the effect of HIIT on BDNF in humans with metabolic or cardiovascular diseases. However, it can be suggested that high intensity can be an significant achievement factor to design an effective exercise programs and the HIIT methodology has a critical importance for improving cardiovascular function, particularly in healthy individuals. In conclusion, while existing studies show that high-intensity interval training (HIIT) programs can improve cardiovascular health in some populations, further scientific research is needed to determine the efficiency of this strategy in producing physiological adaptation to exercise.
- MakaleAçık Erişim2022A Mathematical Model of Susceptible Diabetes Complication (SDC) Model in Discrete Time Fuzzy and Crisp Environment
Merdan, Mehmet; Şişman, Şeyma
In this study, we examined the mathematical model of the discrete-time equation system with susceptible diabetes complication (SDC), which is known to be caused by environmental and genetic factors in a fuzzy environment. From the diabetes complication (DC) model, the susceptible diabetes complication (SDC) model is being developed. It was obtained using definitions of how the behavior of this model changes in a fuzzy environment. A nonlinear differential equation system transforms the sensitive diabetes complication (SDC) model into a discrete time equation system. Stability analysis of the model with jury criterion was examined. In addition, numerical solutions and graphics of the analysis of the discrete model in fuzzy environment are obtained by using the MATLAB package program.
- MakaleAçık Erişim2022The investigation of the patients who apply with the cause of chronic low back pain to the chiropractic clinic
Arslan, Mesut; Saral, İlknur; Donat, Ali
In this cross-sectional study, it was planned to examine the relationship between age, gender, daily life activity habits, clinical examination findings and treatment sessions number of the patients with chronic low back pain who applied for chiropractic treatment. After examination of the patient files, who were treated at Private Clinic between January 2010 and December 2017, 408 patients’ data were accepted into study. Patients; demographic characteristics, physical examination findings and imaging results were examined. Age, gender, sedentary time (sitting), activity level, stress level, pain duration, spinal dysfunction segments and treatment number were included. Patients’ mean age was 43.1 ± 12.6 years, 205 were male (50.2%) and 203 (49.8%) were female. When the total number of received treatment sessions were examined, the average for all patients was 3.5±2.9. The number of treatments were significantly higher in the groups with pain duration of 6-10 years and 11 years and above, compared to the group with 0-5 years of pain (p = 0.009). There was a significant difference between the patients' pain duration and number of treatment sessions. However, there was no significant difference in age, gender, daily life activity habits, clinical examination findings and number of treatment sessions in our study.
- MakaleAçık Erişim2022Hedonic Hunger Level of Health Science Students:\rCross-Sectional Research
İlyasoğlu, Huri; Saçtı, Tuğçe; Koç, Gamze; Gödek, Şule; Gözün, Melike
Objective: The aim of this study was to determine the\rhedonic hunger level of health science students. Material and Methods:\rA face-to-face survey with voluntary students (n=374) was conducted\rto collect the data including their demographic profile,\ranthropometric characteristics, hedonic hunger level, and desire for\rfoods. The Power of Food Scale (PFS) was used to determine the hedonic\rhunger level whereas the Visual Analogue Scale (VAS) was utilized\rto check the students’ desire for the consumption of palatable\rfoods. Chi-square test and Pearson correlation analysis were performed\rto analyze the data. Results: The female students felt more hedonic\rhunger than the male students. However, gender showed no significant\rdifference with respect to the total PFS score (p>0.05). Pearson analysis\rindicated no correlation between the PFS scores and anthropometric\rmeasurements (p>0.05). Ice-cream was found to be the most desired\rfood by students followed by fruits and nuts. Positive significant correlations\rbetween the PFS scores and the desire for the consumption of\rdesserts, chocolate, cake, patisserie foods, ice-cream, fast food, fried\rpotato, and snack were determined according to the VAS scores\r(p<0.05). Conclusion: Students felt hedonic hunger and desired mostly\rthe consumption of calorie-dense foods such as desserts, chocolate,\rcake, patisserie foods, ice-cream, and fried potato. The consumption of\rcalorie-dense foods can lead to the weight gain which is associated with\robesity. Therefore, the awareness of the students on the hedonic hunger\rshould be increased to prevent the risk of obesity in their later life.
- MakaleAçık Erişim2022The Relationship Between Metabolic Syndrome Risk, Physical Activity, Sleep Quality, and Fatigue in University Students
Arslan, Mesut; Aydın, Emine Büşra
Objective: Healthy life behaviors such as regular physical activity, healthy nutrition, regular\rsleep, and smoking cessation play an important role in protecting against metabolic syndrome.\rThis study was planned to investigate the relationship between metabolic syndrome risk, physical\ractivity, sleep quality, and fatigue among university students.\rMethods: This research was conducted in Health Services Vocational School studying in\rTurkey. The study sample consisted of 319 students who complied with the criteria of inclusion\rfor the study. The data were collected using the “Demographic Information Form,” “Metabolic\rSyndrome Research Form (MSAF),” “Pitsburg Sleep Quality Scale (PSQI),” “Fatigue Severity\rScale,” and “International Physical Activity Questionnaire (Short).” Statistical analyses were\rperformed with NCSS (Number Cruncher Statistical System) 2007 Statistical Software (Utah,\rUSA) package program.\rResults: In total, 319 people, including 100 men (31.35%) and 219 women (68.65%), participated\rin the study. The mean age of the participants was 20.80 ± 2.24. A statistically significant positive\rcorrelation was observed between MMSAF values and PSQI values (r = 0.250, P = .0001). A\rstatistically significant negative correlation was observed between MSAF values and IPAQ values\r(r = −0.175, P = .002). A statistically significant positive correlation was observed between\rMSAF values and fatigue values (r = 0.485, P = .0001). No statistically significant correlation was\robserved between IPAQ values and PSQI values (r = −0.058, P = .303). A statistically significant\rnegative correlation was observed between IPAQ values and fatigue values (r = −0.137, P = .014). Conclusion: It is known that metabolic syndrome has become widespread due to the current lifestyle. With the support of the literature, it is stated\rthat physical activity, sleep quality, and fatigue to prevent metabolic syndrome are related and of great importance for public health. For this reason,\rwe think that physical activity, sleep quality, and fatigue awareness should be brought to the whole society to prevent metabolic syndrome.
- MakaleYalnız künye2021Gümüşhane Devlet Hastanesine Başvuran Göçmen Gruplarının Poliklinik Hizmetlerinin ve Maliyetlerinin Analizi
Cengiz, Sevil; Kıymış, İbrahim
Bu çalışmanın amacı, Gümüşhane Devlet Hastanesi (GDH)’ne 2014, 2015 ve 2016 yıllarında başvuran göçmen gruplarının demografik özelliklerini (göçmenlerin yaşı, cinsiyeti, tanısı, uyruğu, poliklinik hizmetleri) incelemek ve GDH’ne maliyetlerini (hem yıllara göre maliyet hem de toplam maliyet) tespit etmektir. Çalışmada “Betimsel İçerik Analizi” yöntemi kullanılmıştır. Bu çalışmada kullanılan veriler GDH’den gerekli izinler alındıktan sonra dijital ortamda dosya şeklinde teslim alınmıştır. Verileri analiz etmek için SPSS 21 paket programı kullanılmıştır. Bu araştırmanın sonucu, sağlık sisteminde göçmen gruplarına yönelik yapılan harcamaların yönetilmesinde ve planlamasında idarecilere, yöneticilere ve karar vericilere fikir verecektir. 2014 yılında göçmen grupların GDH’ne başvuru sayıları 699 iken, 2015 ve 2016 yıllarında ise 977 ve 1445’tir. 2014, 2015 ve 2016 yıllarında göçmen gruplar GDH’ne 3.121 kez başvurmuşlardır. 3 yıl boyunca GDH’ne başvuru yapan göçmen grupların çoğunlukla Afganistan İslam Cumhuriyeti vatandaşları olduğu görülmektedir. 3 yıl boyunca yapılan başvuruların cinsiyet ve yaş durumları incelendiğinde, genel olarak 16-30 yaş grubundaki göçmenlerin ve kadınların başvuru yaptığı görülmektedir. Göçmen grupların GDH’ne en çok Kas-İskelet ve Bağ Dokusu Hastalıkları ve Solunum Sistemi Hastalıkları tanısı ile başvurduğu görülmektedir. Ayrıca 2014, 2015 ve 2016 yıllarında en fazla başvuru Acil Polikliniğine olmuştur. Göçmen grupların GDH’ne maliyetleri incelendiğinde; 2014 yılında 32.999,57 TL, 2015 yılında 43.059,04 TL ve 2016 yılında 64.958,37 TL olduğu görülmüştür. 2014, 2015 ve 2016 yıllarında göçmen grupların GDH’ne toplam 141.011,98 TL maliyeti olmuştur. Sonuç olarak her geçen yıl göçmen grupların hastaneye maliyetlerinin ve başvuru sayılarının arttığı tespit edilmiştir.
- MakaleAçık Erişim2021The Effect Of The Stress Perceptıon Level of Health Care Workers on the Musculoskeletal Paın in the COVID-19 Outbreak
Arslan, Mesut; Palalı, İsmail; Atan, Sibel Gayretli
Objective: This study was planned to evaluate the effect of the stress perception level of healthcare workers on musculoskeletal pain in the COVID-19 epidemic.Methods: 232 individuals who worked in the field of health and participated voluntarily in the study during the COVID-19 process were included in the study. Individuals participating in the study were evaluated with an evaluation form consisting of the Demographic Information Form, the Perceived Stress Scale, and the Nordic Musculoskeletal System Questionnaire. The evaluation form was created on google forms application. Data were collected on the internet via WhatsApp and e-mail. Chi-square test and T test were used to analyze quantitative independent data. The level of significance was accepted as p <0.05 for all analyzes.Results: 206 people, 96 men (53.4%) and 110 women (46.6%), was included in the study. The average age of the participants was 32.71 ± 7.55 year. Individuals participating in the study; 85 (41.3%) were Physicians, 56 (27.2%) were Physiotherapists, 26 (12.6%) were Nurses / Midwives and 30 (14.6%) were Health Technicians. According to the comparison of the perceived stress level was compared with pain in the last 12 months, work disability due to pain in the last 12 months, and presence of pain in the last 7 days, a significant relationship was found between the perceived stress level and low back pain in the last 12 months and last 7 days, and wrist / hand pain in the last 7 days. (p = 0.039, p = 0.013, p = 0.047, respectively). There was no significant relationship between perceived stress level and descriptive parameters. When descriptive parameters were compared with wrist / hands pain in the last 7 days, a significant relationship was found only with gender (p = 0.023).Conclusion: In this study, the results found that hand/wrist and low back pain are associated with stress in healthcare personnel working in the COVID-19 environment will contribute to the literature. The number of studies on this subject is very few. Studies with a high population are needed in the future.
- MakaleAçık Erişim2020Awareness and Attitudes of Patients on Enlightened Consent
Bostan, Sedat; Nenni Unal, Ferhan; Unal, Cihan; Metin, Fatma Elçin
Enlightened consent is generally regarded as the process by which open information communication is available to a patient or an experimental individual to decide whether a particular treatment should be performed or to participate in a particular experiment. Informing the patient about the disease, the physician develops a sense of trust among the patient and increases the well-being of the patient. This is of moral importance in terms of showing that the patient's decision is respected and that the patient can make a decision freely. The aim of this study; The aim of this study is to investigate the awareness levels of patients about enlıghtened consent and how they define enlıghtened consent. For this purpose, 400 individuals living in Erzurum were surveyed. In the study, Enlightened Consent Attitude and Awareness Scale developed by Bostan was used. The quantitative data were analyzed by frequency and difference analysis. According to the findings of the research; A significant difference was found between the groups of gender variable, the number of hospital visits variable groups, and the profession variable groups. It was found that there was a significant difference between age variable groups, education level variable groups, income level variable groups in the answers given to the questions within the awareness factor. According to the results of the research; Although the awareness level of the participants is high, it can be said that they do not have enough opportunities to use these rights in hospitals and health institutions.
- Derleme MakaleYalnız künye2020Maternal Beslenme ve İlerleyen Yaşamda Obezite
Kartal, Fatma Tayhan; Helvacı, Gizem; Yabancı, Nurcan
Beslenme fetal genomun ekspresyonunu değiştirenve yaşam boyu sonuçları olabilecek ana intrauterinçevresel faktördür. Maternal dönemde, çok düşük veyayüksek enerji alımı, daha yüksek protein ve yağ alımıyenidoğanlarda obezite riskini arttırabilir. Bu durumcinsiyete göre değişmekle birlikte kızlar erkeklere göredaha savunmasızdır. Genel olarak gebelik sırasındayeterli ve dengeli protein ve enerji alımı yetişkinobezitesi için koruyucu bir faktör olabilir.Gebeliğin erken dönemlerinden itibaren yeterlidemir, krom, folik asit, vitamin B12 takviyeleriyenidoğanlarda obeziteyi önleyebilirken, aşırı folikasit, vitamin B12 gibi metil vitaminleri ile aşırımultivitamin alımı da obezite riskini arttırabilir.Annedeki mevcut obezite veya gebelik sırasındakiözellikle de ilk trimesterdeki aşırı vücut ağırlığıkazanımı da birçok komplikasyonun yanındayenidoğanlarda obez olma riskini de arttırır.Doğum ağırlığı ile BKİ, bel çevresi ve vücut yağyüzdesi arasında U-şeklinde bir ilişki vardır. Yapılançalışmalarda hem yüksek doğum ağırlığının hem dedüşük doğum ağırlığının sonraki yaşamda obezite riskiile ilişkili olduğu gösterilmiştir. Optimal maternalbeslenme doğum ağırlığını ve annenin gebeliksırasındaki vücut ağırlığı kazanımını etkileyerekobezite riskini azaltabilir. Optimal beslenmeyi teşviketmek sadece optimal fetal gelişimi sağlamakla kalmaz,aynı zamanda ilerleyen dönemde obezite gelişmeriskini de azaltır.Bu derleme makalenin amacı, gebelikte maternalbeslenme ve maternal vücut ağırlığı kazanımı, anneninvücut ağırlığı ve bebek doğum ağırlığı ile çocukluk,erişkinlik gibi ilerleyen dönemde obezite gelişimi ileolan ilişkilerini yapılan çalışmalar eşliğindeözetlemektir.
- MakaleAçık Erişim2020Klinik E.coli İzolatlarında Virülans Faktör Genlerinin ve Genişlemiş Spektrumlu Beta Laktamazların Araştırılması
Sarıyer, Aysegül Saral; Düzgün, Azer Özad; Akyildiz, Esma; Köse, Tuba
Bu çalışmanın amacı, 83 klinik E.coli izolatında pap, hly, cnf, sfa, aer ve afa virulans genlerinin ve genişlemişspektrumlu beta laktamaz direnç genlerinin varlığını araştırmaktır. Antibiyotik duyarlılık testi için 17 farklı antibiyotikkullanılmıştır. 83 E. coli izolatında sfa, pap, hly, cnf, aer ve afa virülans genleri ve TEM, SHV, CTX-M1 ve CTX-M9genişlemiş spektrumlu beta laktamaz genleri polimer zincir reaksiyon (PZR) metodu ile araştırılmıştır. 83 izolatın,sefiksim, trimethoprim/sulfametaksazol, piperasilin/tazobaktam, amoksisilin/klavulanik asit, ampisilin, seftriakson,sefuroksim, sefuroksim aksetil, siprofloksasin, fosfomisin, gentamisin ve seftazidime karşı direnç oranları sırasıyla;%65, %54, %19, %38, %74, %75, %72, %75, %68, %2, %30, %49 olarak belirlenmiştir. CTX-M1, araştırılangenişlemiş spektrumlu beta-laktamaz (GSBL) genleri arasında 83 suşun 51’inde belirlenmesiyle en sık görülen GSBLolmuştur. TEM tipi beta laktamaz 33 suşta, CTX-M9 ve SHV 1 izolatta tespit edilmiştir. İzolatlarda en yaygın virülansgeni, 40 suşta tespit edilmesiyle aer geni, bunu izolatların 15’inde tespit edilen cnf geni takip etmiştir. Sfa, pap, afa vehly virulans genleri sırasıyla izolatların %15.6’sında, %15.6’sında, %9.6’sında ve %12.04’ünde görülmüştür. Ayrıca 83E.coli izolatında on farklı virulans faktör gen paterni tespit edilmiştir. Virulans gen kombinasyonları, 27 suşta aer, 6suşta cnf-sfa-pap, 1 suşta aer-pap, 2 suşta aer-afa, 6 suşta afa, 3 suşta sfa, 9 suşta aer-cnf-hly, 4 suşta sfa-pap, 1 suştahly-pap ve 1 suşta pap olarak gözlemlenmiştir. Sonuç olarak, İYE ile ilişkili bakteriyel patojenitenin araştırılması dahaiyi bir tıbbi müdahaleye katkı sağlayacaktır.
- MakaleAçık Erişim2020Determination of Antioxidant and Antimicrobial Activities and Synergistic effect with Antibiotics of Morus nigra L. Extracts Grown in Elazig Province
Ozcan, Kadriye; Acet, Tuba; Akmeşe, Osman
Possible side effects of drugs used as antimicrobial agents and microorganisms' resistance to these drugs pose a great danger to human health. This situation led to the scientific community to new searches. It is known that many herbal products consumed as food are also used by the public for the protection of diseases. However, many of these are still not confirmed by scientific data. In this regard, in the current study, Morus nigra L. (black mulberry) fresh fruit extracts (ethanol, methanol and ethyl acetate) collected from Elazığ province and used by local people to alleviate many diseases, total antioxidant content of total phenolic and total flavonoids capacities were determined. However, the phytochemical content of the ethanol extract was evaluated by RP-HPLC. In addition, their antimicrobial properties and synergies with antibiotics (chloramphenicol, novobiosin and nalidixic acid) were tested. The total phenolic content value and antioxidant properties of ethanol extract were significantly higher than the others. The major component of this extract was determined as chlorogenic acid. It was determined that the extracts showed low efficacy against the test microorganisms, however, all extract antibiotic mixtures exhibited a full synergistic effect on P. aeroginosa, a serious pathogen, except for the methanol extract / chloramphenicol combination. The full synergy is important in terms of ensuring that the antibiotic is more effective at a lower dose. As a result, due to the biological activities of M. nigra fruit extracts, it is thought to have the potential to be used as a natural and alternative source in the food and pharmaceutical industries.
- Derleme MakaleAçık Erişim2020Üremik Pruritus ve Hemşirelik Yönetimi
Ozkaraman, Ayse; Kazak, Aysun
Üremik pruritus, başka bir nedene bağlı olmadan son dönem böbrek yetmezliğinde görülen kaşıntıdır. Sıklıkla diyalizöncesi sırt, karın, baş ve kollarda görülen, yaşamı tehdit etmeyen, ciltte kaşınma, çizme isteği yaratan hoşa gitmeyenbir duygudur. Ayrıca bireyin yaşam kalitesini düşüren bir semptomdur. Bu özellikleriyle hastayı biyopsikososyalyönden olumsuz etkileyen ve kontrol altına alınması gereken bir durumdur. Üremik pruritusa yönelik yapılan tedavilersemptomatiktir ve hemşirelik yönetiminde hastanın izlemi, hasta ve hasta yakınlarının eğitimi, cilt ve tırnaklarınbakımı, dikkati başka yöne çekme teknikleri, aromaterapi, akupunktur-akupressör, masaj ve müzik gibi bütünleşikuygulamalara yer verilmektedir.Bu derleme üremik pruritusu olan hastanın hemşirelik yönetimi ve bu yönetim sürecinde yer alabilecek bütünleşikyaklaşımlar hakkında hemşirelere rehberlik sağlamak amacıyla hazırlanmıştır.
- Derleme MakaleYalnız künye2019Pet Therapy in an Old Health (Animal Supported Treatment) Investigation in The Literature Period
Demirağ, Hatice; Hintistan, Sevilay
Pet therapy or animal-assisted therapy is a form of adjunctive nonpharmacologic treatment that stimulates physiological and psychological diseases with interactions between animals and animals that meet certain criteria and stimulates the necessary body mechanisms in the development of human health and behavior.In many studies using robot simulations with many domestic animals such as cats, dogs, birds and fish, the benefits of pet therapy on the elderly health and behavior have been proven. However, there is no clear information about the use of elderly in the treatment of schizophrenia and depression.Therapy has been proven by epidemiological studies that can reduce blood pressure in elderly and hypertensive individuals and reduce the risk of complications in those with cardiovascular disease by increasing physical activity when administered together with conducting dogs. Despite the fact that studies on pet therapy are inadequate and generally have not yet been implemented in our country, pet ownership is increasing due to the positive subjective feelings that many people have against animals. In this article; The effects on the elderly health of pet therapy applications have been examined in the light of the literature.