Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
Yazarlar
- Acet, Tuba(1)
- Cengiz, Sevil(1)
- Değer, Vasfiye Bayram(1)
- Dogan, Hulya(1)
- Doğan, Neva(1)
- Doğan, Ramazan Özgür(1)
- Düzgün, Azer Özad(1)
- Ekici, Behice(1)
- Erkaya, Tuba(1)
- Gürbüz, Zeynep(1)
- Gürmeriç, Hüseyin Ender(1)
- Hamzaoğlu, Elif Buşra(1)
- Kardil, Uğur(1)
- Kuguoglu, Sema(1)
- Orhan, Deger(1)
- Ozcan, Kadriye(1)
- Saral, Ayşegül(1)
- Sarikaya, Sevim Beyza Ozturk(1)
- Sezen, Feride Sena(1)
- Topal, Meryem(1)
- Ulutaşdemir, Nilgün(1)
- Uçar, Fahri(1)
- Uçar, Meltem(1)
- Yigit Gerigelmez, Asuman(1)
- Zehiroğlu, Cuma(1)
- Çifçi, Sema(1)
- Şengül, Mustafa(1)
Yayınlar
- MakaleAçık Erişim2024Endemik Onosma nana DC.’nin Kimyasal Bileşimi, Antimikrobiyal, Antioksidan ve Enzim İnhibisyon Aktivitesinin Araştırılması
Ozcan, Kadriye; Acet, Tuba
Türkçe adı “Emzik otu” olarak bilinen Onosma türleri, etnobotanik açıdan oldukça değerlidir. Bu çalışmada, Onosma nana’nın toprak üstü ve kök kısımlarının farklı çözücülerle (etanol, metanol ve etil asetat) elde edilen ekstrelerinin antioksidan, antimikrobiyal, enzim inhibisyon (α-amilaz, α-glukozidaz ve tirozidaz) ve DNA koruyucu aktivitesi ile fenolik bileşen analizinin (HPLC) yapılması amaçlanmıştır. Elde edilen sonuçlara göre, etanol ekstrelerinin diğer ekstrelere nazaran araştırılan özellikler bakımından daha etkin olduğu bulunmuştur. Etanol ekstrelerinin major fenolik bileşeni rosmarinik asit (kök: 2883.3 μg/g ekstre, toprak üstü: 11187.5 μg/g ekstre) olarak tespit edilmiştir. Sonuç olarak, bitkinin oldukça etkili antimikrobiyal aktiviteye sahip olduğu bulunmuştur (S. epidermidis ve P. vulgaris: MİK 32µg/mL). Bitkinin DNA koruyucu etkisi ve antimikrobiyal özellikleri ilk defa araştırılmıştır. Bitkinin doğal bir ajan olarak kullanılma potansiyeli olduğu söylenebilir. Bunun yanısıra, tespit edilen aktivitelerin detaylı çalışmalarla desteklenerek etki mekanizmalarının aydınlatılması ticari öneminin anlaşılması bakımından gereklidir.
- MakaleAçık Erişim2024Scopus SJRQ4Elajik asit ve kemoterapi ilaç (Dosetaksel ve Mitoksantron) kombinasyonlarının sinerjik antioksidan etkileşimlerinin belirlenmesi
Sarikaya, Sevim Beyza Ozturk; Zehiroğlu, Cuma
Kemoterapi ilaçları kanser tedavisinde yaygın olarak kullanılan ancak birçok negatif yan etkisi bulunan ilaçlardır. Günümüzde bu ilaçların yan etkilerini azaltmak ve doğal maddelerle birleştirerek faydalarını artırmak için çalışmalar bulunmaktadır. Çalışmamızda doğal bir madde olan Elajik asit (EA), yaygın olarak kullanılan kemoterapötikler olan DOC ve MIX ile bunların kombinasyonlarının (EA+DOC, EA+MIX) antioksidan ve antiradikal aktiviteleri araştırılmıştır. Bu amaçla DPPH• ve ABTS•+ giderme aktivitesi, Fe3+-Fe2+ ve Cu2+-Cu1+ indirgeme kapasitesi yöntemleri kullanılmıştır. Çalışma sonrasında etkileşimler CompuSyn yazılımı uygulanarak kombinasyon indeksi ile analiz edilmiştir. Kombinasyonlarda maksimum sinerjik gösteren konsantrasyonlar belirlenmiştir. Bu amaçla öncelikle antioksidan aktivite metotlarında kullanılan kombinasyon konsantrasyonları ve bulunan absorbans değerleri Compusyn programına girilmiştir. DPPH• ve ABTS•+ giderme aktivitesi sonuçları programa girildiğinde EA+DOC için sırasıyla daha düşük konsantrasyonlarda (7:7µg/mL), (0,125+1 µg/mL) daha etkin sinerjik etki gözlemlenmiştir. EA+MIX için ise DPPH giderme aktivitesi sonuçlarının programa uygulanmasıyla sinerjik etki gözlemlenmemiş, ABTS•+ giderme aktivitesi için ise uygulanan dozlar içinde daha yüksek konsantrasyonlarda daha etkin sinerjik etki gözlemlenmiştir (0.750:6 µg/ml). Fe3+-Fe2+ ve Cu2+-Cu1+ indirgeme sonuçları programa uygulandığında; hem EA+DOC hemde EA+MIX için daha yüksek konsantrasyonlarda (17:17µg/mL) sinerjik etki gözlenmiş olup hatta birçoğunda güçlü sinerjik etki gözlemlenmiştir. Elde edilen sonuçlar, bu kombinasyonların antikanser ve enzim çalışmaları gibi daha ileri çalışmalarda kullanılması için yol gösterici olmuştur.
AtıfOpenAlex2İncele - MakaleYalnız künye2023OTC (Over the Counter) Reklamlarındaki Sağlık Çekiciliği: Nitel Bir Çalışma
Doğan, Neva
Bu çalışmanın amacı ilaç, takviye edici gıda ve/veya diğer sağlık ürünleri gibi insan sağlığı için önem taşıyan maddelerin günümüzde sıklıkla reklamının yapılır olmasından yola çıkarak, özellikle takviye edici gıdaların reklamlar aracılığıyla birer tüketim nesnesi haline getirilmesini, bu reklamlardaki çekicilik unsurlarını göstererek ortaya koymaktır. Araştırmada Supradyn, Easy Fish Oil, Möllers, Dynavit, Osende, Pharmaton ve Redoxon markalarına ait basit rastlantısal yöntemle seçilmiş dijital reklamlardan, reklam filmlerinde, ünlü kullananlarının muhteva ettikleri, sağlık nosyonu çekicilik unsuru bakımından nitel analiz yöntemlerinden biri olan içerik analizi yöntemiyle analiz edilmiştir. Buna ek olarak, reklamlarda kullanılan sloganların tükettirme stratejileri üzerinden ne anlama geldikleri de yine içerik analizine tabi tutularak çözümlenmeye çalışılmıştır. Reklamların içerik analizi neticesinde, çekicilik unsuru olarak sağlıklı ve fit bir görünüme sahip ünlü kullanımı ve sağlıklı yaşam vurgusu yapan sloganlarla, markaların, hedef kitlelerine bu ürünlerin kullanımı sonucunda daha sağlıklı bir beden ve yaşam şekli vaat ettikleri sonucuna varılmıştır.
AtıfOpenAlex1TR Dizin1İncele - MakaleAçık Erişim2023Annelerin ve Sağlık Çalışanlarının Emzirme Döneminde İlaç Kullanımına İlişkin Görüşleri: Nitel Bir Çalışma
Kuguoglu, Sema; Hamzaoğlu, Elif Buşra; Ekici, Behice
Emzirme sürecinde ilaç almak durumunda kalmak anneler üzerinde büyük bir endişe yaratmaktadır. Emziren annelere ilaç önerileri genellikle sağlık çalışanları tarafından verilir. Bu çalışmanın amacı; emzirme sürecinde olan ya da deneyimlemiş annelerin ve sağlık çalışanlarının emzirme döneminde ilaç kullanmaya ilişkin görüşlerini ortaya çıkarmaktır. Bu çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden fenomenolojik yaklaşım kullanılmıştır. Çalışma Evreni; Türkiye’nin kuzeyinde yer alan bir Devlet Hastanesi’nde doğumhane, pediatri servisi, yenidoğan yoğun bakım ünitesinde görevli hemşire ve ebeler, pediatristler, kadın hastalıkları ve doğum hekimleri, hastanede görevli eczacılar ve hastanenin polikliniğine başvuru yapan annelerden oluşmuştur. Derinlemesine görüşmeler ile veriler toplanmıştır. Nitel araştırmalarda kullanılan Qualitative Data Analysis Software (NVivo 12) paket programına aktarılarak tematik analiz yapılmıştır. Emzirme sürecinde ilaç kullanımı konusunda annelerin duyarlı davrandıkları, emzirme döneminde ilaç almak durumdan kalan annelere aile, eş ve yakın çevre tarafından tepki gösterilebildiği, sağlık çalışanlarının genel olarak emzirme sürecinde ilaçlar konusunda yeterli bilgiye sahip olmadıkları belirlenmiştir. Doktorların bilgi sahibi olmadıkları ilaçlar hakkında kaynaklardan yararlanarak bu açığı kapattıkları belirlenmiş fakat diğer sağlık çalışanları sadece bilmediklerini söylemekle yetinmişlerdir.
AtıfOpenAlex1İncele - MakaleAçık Erişim2023Piyasada satılan yoğurtların fizikokimyasal, mikrobiyolojik ve ade-inhibitör aktivitelerinin belirlenmesi
Gürbüz, Zeynep; Şengül, Mustafa; Erkaya, Tuba; Gürmeriç, Hüseyin Ender
Bu çalışmada, Erzurum piyasasında satılan 12 adet farklı ticari yoğurt örneğinin fizikokimyasal, mikrobiyolojik ve reolojik özellikleri ile Anjiyotensin Dönüştürücü Enzim (ADE)-inhibitör aktiviteleri belirlenmiştir. Yoğurtların kurumadde, yağ, protein, serum ayrılması, pH ve viskozite değerleri %11.11-18.05, %1.25-4.70, %3.28-4.66, 0.95-9.00 ml/25g, 3.79-4.61, 7913.0-30425.0 cP aralığında değişmiştir. Mikrobiyolojik analiz sonuçlarına göre yoğurtların L. bulgaricus ve S. thermophilus sayıları ise sırasıyla 5.67-8.32 ve 6.12-8.5 log kob/g aralığında bulunmuştur. Yoğurtların ADE-inhibitör aktivite % ve IC50 analiz sonuçları sırasıyla %55.57-77.90 ve 0.91-1.80 mg/ml arasında değişim göstermiştir. Yoğurt örneklerinin hepsi ADE-inhibitör aktivite göstermiş ve sonuçlar arasında önemli farklar (P <0.05) olduğu ortaya konulmuştur.
- MakaleYalnız künye2023İlaç - İlaç Etkileşimi Tahmini için Konvolüsyonel Sinir Ağı Tabanlı Yeni Bir Yaklaşım
Doğan, Ramazan Özgür; Sezen, Feride Sena; Dogan, Hulya
Aynı anda birden fazla ilaç kullanımında özellikle son yıllarda büyük artış görülmektedir. Bu durum ilaçlar arası reaksiyon olarak tanımlanan ilaç – ilaç etkileşimlerine yol açabilmektedir. Hastalarda oluşabilecek olumsuz durumların engellenmesi için ilaçlar arasındaki etkileşimlerin tahmin edilmesi gerekmektedir. İlaç – ilaç etkileşimlerinin tahmini genelde deneyler ile gerçekleştirmekte ve yoğun iş yükü gerektirmektedir. Klinisyenlerin daha doğru kararlar alması ve uygun tedavi programları oluşturması için literatürde otomatik ilaç – ilaç etkileşimi tahmini gerçekleştiren yaklaşımlar sıklıkla gerçekleştirilmiştir. Literatürde ilaç – ilaç etkileşimi tahmini için birçok çalışma geliştirilmesine rağmen, bu alanda hala belirgin kısıtlamalar mevcuttur. İlaç – ilaç etkileşimi tahmini alanında karşılaşılan kısıtlamaları minimize etmek amacıyla bu çalışmada ilaçların yapısal özellikleri kullanılarak literatürdeki çalışmalardan daha gelişmiş konvolüsyon sinir ağı modeli önerilmektedir. Önerilen yaklaşım, özellik çıkarma ve konvolüsyon sinir ağı modelinin tasarımı olmak üzere iki ana aşamada gerçekleştirilmektedir. Çalışmada kullanılan performans değerlendirme prosedürleri açısından, önerilen yaklaşımın başarısının ilaç – ilaç etkileşimi tahmini için tatmin edici olduğu açıkça görülmektedir.
AtıfOpenAlex1İncele - MakaleYalnız künye2021Effects of Aged Garlic Extracts On Caspase-3 Activity In Myeloid Cancer Cell Lines
Cengiz, Sevil; Uçar, Fahri; Uçar, Meltem; Orhan, Deger; Yigit Gerigelmez, Asuman
Garlic (Allium sativum) is a spice used for centuries for both condiment and medicinal purposes. Studies have shown that it has antibacterial, antiviral, anti-inflammatory, antifungal, antimutagenic, antioxidant, antiallergic, anti-aging, antitumoral and immunostimulatory activities. Activation of caspase3 initiates the caspase activation chain, leading to apoptosis. In this study aimed to determine the apoptotic effect of DMSO-containing aged garlic extracts (AGE) on Myoid Cancer Cell lines (HL-60). Flow cytometry method and spectrophotometric caspase-3 activity analyzes were used using human lymphocyte cells as a control group. The highest apoptotic effect on HL-60 cell lines was observed in aged garlic extracts at a concentration of 12.5 mg/mL (10.9%). It was determined that caspase-3 activity in HL-60 cell lines increased by 1.28 to 3.02 times compared to lymphocyte cells. It was concluded that aged garlic extracts triggered apoptosis by increasing the activity of caspase-3 in HL-60 cell lines. It is thought that the aging of garlic has an anticancer effect and additional studies on this subject may bring new perspectives to cancer treatment.
AtıfTR Dizin1İncele - MakaleYalnız künye2021Üniversite Çalışanlarının Akılcı İlaç Kullanımı ve Sağlık Algısına Yönelik Tutum ve Bilgi Düzeylerinin Değerlendirilmesi
Ulutaşdemir, Nilgün; Çifçi, Sema; Değer, Vasfiye Bayram
Bu araştırma bir devletcen üniversitesinde görev\ryapan personellerin Akılcı İlaç Kullanımı (AİK)\rdavranışlarının ve sağlık algılarının belirlenmesi\ramacı ile yapılmıştır.\rKesitsel tipteki bu araştırmanın evrenini\rTürkiye’de bir devlet üniversitesinde görev yapan tüm\rpersonel oluşturmuştur. Araştırma, çalışmaya\rkatılmayı kabul eden 342 personelle tamamlanmıştır.\rAraştırmanın verileri, pandemi koşullarından dolayı,\rçevrimiçi anket aracılığıyla toplanmıştır. Elde edilen\rveriler, SPSS 18 programına kaydedilerek, analizlerde\rtanımlayıcı istatistikler, normallik testleri, MannWhitney U testi, Kruskal-Wallis testi ve Spearman\rkorelasyon kullanılmıştır.\rAraştırmaya katılan bireylerin yaş ortalaması\r36,54±8,05 olarak bulunmuştur. Bireylerin %79,2’si\rerkek, %29,2’si doktora mezunu, %44,7’si akademik\rpersoneldir. Bireylerin AİK bilgi puan ortalaması\r(35,69±5,30) yeterli düzeyde olup, Akılcı İlaç\rKullanımını, eğitim durumu, anne ve baba eğitim\rdurumu, meslek, ekonomik düzey, aile tipi, cinsiyet ve\ryaşadığı yerin sağlık merkezine uzaklığı gibi faktörler\retkilemektedir (p<0,05). Bireylerin sağlık algısı ise\rorta derecede (51,15±7,97) olup sağlık algısını eğitim,\rmeslek ve sosyoekonomik düzey etkilemektedir\r(p<0,05). Akılcı ilaç kullanımı ve sağlık algısı\rkonularında önemli adımlar atılabilmesi için öncelikle\rbu konulardaki mevcut durumun ortaya konması,\rbireylerin bu konulardaki bilgi düzeyleri ve\rtutumlarının belirlenmesi gerekmektedir. Sağlık algısı\rve İlaç kullanımı bilincinin arttırılmasına yönelik\reğitimler, araştırmalar ve sosyal politikalar\ryaygınlaştırılmalıdır.\rAnahtar Kelimeler: Akılcı ilaç kullanımı, Üniveriste\rpersoneli, Sağlık algısı, Tutum
AtıfTR Dizin2İncele - MakaleAçık Erişim2019Antibacterial Activity of DMSO Extracts of Selected Plants Against Antibiotic Resistant Clinical Isolates
Düzgün, Azer Özad; Saral, Ayşegül; Kardil, Uğur
In this study, we aimed to find out new herbal materials that are able to inhibit the growth of the P. aeruginosaand E.coli clinical isolates that has antibiotic resistance. Clinical isolates used in this research are E. coli (n=1)and P.aeruginosa (n=1). Antibiotic susceptibility profiles of E. coli and P. aeruginosa were determined usinge-test. Plants were collected in Trabzon region of Turkey are Calendula officinalis, Hypericum perforatum andGlycyrrhiza glabra. DMSO were used as solvent and solid-liquid extraction was employed. Micro-dilutionmethod was preferred fo the determination of the minimum inhibitory concentration (MIC). MIC results wereobtained through observation of turbidities. According to E-test results, while P. aeruginosa was resistant topiperacillin, piperacillin/tazobactam, meropenem and ceftazidime, E. coli was resistant to piperacillin,cefotaxime and ceftazidime. DMSO extract of Calendula officinalis showed very strong activity against PA1with the best MIC (5 mg/mL). DMSO extract of three plant had lower MIC values (5-10 mg/ml) for EC1 andPA1 than ampicillin. In future studies antibacterial activity of different solvents extracts of these plants andother plants against antibiotic resistant clinical isolates will be examined. Natural products from plants arepromising in fighting with antibiotic-resistant bacteria.
AtıfOpenAlex2İncele - MakaleAçık Erişim2018Picea orientalis kozalağının antioksidan ve antiradikal özelliklerinin belirlenmesi
Topal, Meryem
Metabolizmada oluşan reaktif oksijen türleri engellenmediği sürece, DNA, protein, karbohidrat ve lipitlerde yapısal bozulmalar meydana getirir. Buna bağlı olarak hücre membranının hem stabilizesi ve hem de fonksiyonları bozulur ve birçok dejeneratif hastalıklar meydana gelir. Önceki çağlarda insanlar sağlık sorunlarını çözmek için de bitkisel tedavilere başvurmuştur. Günümüzde özellikle bilimsel olarak çalışmalar artmış özellikle alternatif tıp olarak da yaygınlık göstermiştir. Fenolik bileşik içeren bitkiler doğal antioksidan olarak genellikle kullanılmaktadır. Bu bileşikler serbest radikallerin yol açtığı reaksiyonları durdurarak veya engelleyerek kalp, kanser, ve akciğer hastalıkları gibi hastalıkların oluşumuna engellerler. Antioksidanlar, biyomoleküllerin oksidasyonunu engelleyen veya tamamen durduran maddeler olarak bilinir ve oldukça yaygın bir kullanım alanına sahiptirler. Doğu ladin, çamgiller familyasında bulunan bilimsel adı P. orientalis’dir. Yapılan bu çalışmada doğu ladin kozalağının etanol ekstreleri kullanılarak antioksidan kapasitesinin belirlenmesi hedeflenmiştir. Bu amaçla demir indirgeme kapasiteleri ve bakır indirgeme kapasiteleri, ABTS radikal giderme aktiviteleri ve DPPH radikal giderme aktiviteleri, total fenolik bileşik miktarlarını ve flavonoit bileşik miktarlarını belirleme gibi in vitro şartlarda farklı biyoanalitik metotlar ile antioksidan ve antiradikal özellikleri belirlendi. P. orientalis kozalağının DPPH radikal giderme aktivitesi için IC 50 değeri 24,75 μg mL -1 , ABTS radikal giderme aktivitesi için ise 13,42 μg mL -1 olarak tespit edildi. Buna göre yapılan metotlarda yüksek antioksidan kapasitesine sahip olduğu belirlendi.
AtıfOpenAlex4TR Dizin1İncele