Kredi kartlarına getirilen taksit sınırlandırmasının tüketicinin harcama düzeyi üzerindeki etkisini ölçmeye yönelik bir uygulama (trabzon-gümüşhane-bayburt örneği)

Kart sahibine peşin para ödemeden bir mal satın almayı veya bir hizmetten faydalanmayı sağlayan kredi kartları, modern bir ödeme aracı olarak tercih edilmektedir. Günümüzde paranın tedavül hızından ve kötü kullanımından dolayı kirlenmesi, yıpranması ve değer kaybetmesi gibi nedenlerinden dolayı kredi kartları yaygın bir şekilde kullanılmaktadır. Kredi kartları daha çok maddi imkânları kısıtlı olan kişilerin alım güçlerini desteklemek, varlıkları yerinde olan kişilerin de güvenliklerini sağlamak için kullanılan bir araçtır. Kredi kartıyla gerçekleştirilen işlemler, tüketicilerin ödeme ve borçlanma imkânlarının artmasına, zorunlu olarak elde tutulan para miktarının azalmasına neden olmaktadır. Aynı zamanda kredi kartı kullanımı paranın dolaşım hızının dengelenmesine ve toplam talebin canlı tutulmasına yardımcı olmaktadır. Öte yandan, kredi kartlarının olumlu işlevleri, tüketicilerin içine düştüğü borç döngüsü karşısında, göreceli olarak önemini yitirebilir.Bu makalede kredi kartlarına getirilen taksit sınırlandırılmasının tüketim toplumu içindeki harcama düzeylerine etkisi analiz edilmeye çalışılmıştır. Bu amaçla Gümüşhane-Trabzon-Bayburt illerinde uygulanan anket formlarından 390'ı geçerli sayılmıştır. Bu bağlamda, anket formları SPSS paket programında değerlendirilerek frekans dağılımları çıkarılmış ve %95 güven aralığında güvenilirlik testleri yapılmıştır. Daha sonra çapraz tablolara Pearson Chi-Square (Ki- kare) testi uygulanarak anlamlılık düzeylerine bakılmıştır. Bulgular, kredi kartlarına getirilen sınırlandırmaların, tüketicilerin hane halkı geçimini sağlamak için borçlandığı bir ekonomide, sanıldığı kadar etkili olmayacağını göstermiştir. Araştırmanın sonuçları, düzenlemenin sürekli ihtiyaç oluşturan kalemlerdeki tüketimi fazla etkilemeyeceği; diğer kalemlerdeki harcamalarda ise azalışa yol açabileceği görülmüştür. Bir diğer sorun tüketim toplumunda, yasa yapıcıların lüks ya da ikincil olarak tanımladığı ihtiyaçların vazgeçilmez gibi algılanabilmesidir. İletişim ve elektronik çerçevesindeki kalemlere yönelik taksit yasağının farklı yöntemlerle delinebilmesi bu bağlamda irdelenmelidir.