Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları

• 1
• 1

• MakaleAçık Erişim2021/r/gumushane/17482
  Afetlere karşı sosyo-ekonomik kırılganlık endeksinin değerlendirilmesi: Türkiye illeri örneği

  Yaprak, Ünal; Sahinoz, Turgut; Şahinöz, Saime

  Amaç: SEKE (Sosyo-Ekonomik Kırılganlık Endeksi) yoksulluk, insan güvensizliği, bağımlılık, eğitimsizlik, sosyal eşitsizlik, işsizlik, enflasyon, bağımlılık, borç ve çevresel bozulma göstergeleri ile temsil edilmektedir. Bu Endeks, afetlerin veya tehlikeli olayların neden olduğu doğrudan etkileri daha da kötüleştiren göreceli zayıflıkları veya bozulma koşullarını yansıtmaktadır. Yöntem: Çalışma yarı kantitatif bir çalışmadır ve endeks hesaplama yöntemi bir dizi alt göstergeden ağırlıklandırılarak kullanılmaktadır. Çalışma 2015-2017 dönemlerini kapsamaktadır ve Türkiye’nin tüm illerine uygulanmıştır. Bulgular: 2015-2017 döneminde illerin endeks ortalamaları incelendiğinde, endeks değeri en yüksek ilk dört il Şırnak, Batman, Siirt ve Mardin’dir. Buna ek olarak, 26 il yüksek kategoride iken, düşük endeks kategorisine hiçbir il dahil edilmemiştir. Kalan 55 il orta düzeydeydi. Buna göre illerimizin% 32’si yüksek endeks kategorisinde, %68’i orta endeks kategorisindeydi. Sonuç: SEKE değeri yüksek olan illerin genel olarak Doğu ve Güneydoğu bölgesinde yoğunlaştığı görülmektedir. Ayrıca endeks değeri yüksek olan illerde genellikle işsizlik, gelir eşitsizliği, tarımsal büyümeye bağımlılık, temel sağlık imkânlarından yoksun olma ve 5-yaş altı yetersiz beslenme gibi sorunlar olduğu dikkat çekicidir. İller için önerilen alanlarda yapılacak çalışmalar, illerin afetlere karşı sosyo-ekonomik savunmasızlığının azaltılmasına yardımcı olacaktır.

  • 
  İncele
• Doktora TeziAçık Erişim2020/r/gumushane/21903
  Afetler için yaygın savunmasızlık ve yerel afet endeksleri hesaplanması: Türkiye illeri örneği

  Ünal Yaprak

  Çalışmanın amacı ülkemiz illerinin afetler kapsamında savunmasızlık ve afetsellik endekslerini elde ederek, bu illerin karşılaşabilecekleri afetlere karşı mevcut durumlarını ve eksiklerini ortaya koyarak karar vericilere yol göstermektir. YAE (Yeral Afet Endeksi) yönüyle, 1995-2016 dönemi genel ortalama endeks değerlerine göre, en yüksek ortalamalı ilk beş ilimiz Erzurum (0,38), Afyon (0,38), Ağrı (0,33), İstanbul (0,30) ve Van (0,25) şeklindedir. YAE için son dönem olan 2011-2016 dönemine bakıldığında ise ilk beş ilimizin Erzurum (0,75), Ankara (0,63), Trabzon (0,58), Van (0,54) ve Muş (0,51) olduğu görülmektedir. YSE (Yaygın Savunmasızlık Endeksi) yönüyle 2000-2017 dönemi genel ortalama endeks değerleri incelendiğinde ise en yüksek endeks değerli ilk beş ilimizin Şırnak (0,54), Hakkâri (0,53), Şanlıurfa (0,52), Ağrı (0,52) ve Muş (0,52) şeklinde olduğu dikkat çekmektedir. Yine YSE için son dönem olan 2015-2017 dönemleri YSE değerlerine bakıldığında, en yüksek endeks ortalamalı ilk beş ilin Şanlıurfa (0,55), Şırnak (0,54), Mardin (0,50), Diyarbakır (0,50) ve Batman (0,50) olduğu görülmektedir. Bunun yanında son dönem için illerimizin % 40,74'ü yüksek savunmasızlık kategorisinde bulunurken % 59,26'sı orta endeks kategorisinde yer almaktadır. Dolayısıyla düşük endeks kategorisinde hiçbir ilimizin bulunmaması dikkat çekmektedir. Çalışma sonuçlarına göre, uluslararası alanda ülkemizin savunmasızlık yönüyle istenilen düzeyde olmadığı görülürken, ulusal alanda ise bilhassa ekonomik ve sosyal yönden az gelişmiş bazı bölgelerin afetlere ve tehlikelere karşı daha savunmasız ve riskli olduğu görülmektedir. Dolayısıyla bu bölgelerin, karşılaşılacak bir afette tekrar kalkınması daha zor ve uzun bir süreç olacaktır. Anahtar Kelimeler: Afet Yönetimi, Risk, Risk Analizi, Savunmasızlık, Endeks

  İncele
• MakaleAçık Erişim2019/r/gumushane/14727
  Employees’ opinions on critical success factors and performance criteria in disaster and emergency management

  Sahinoz, Saime; Yaprak, Unal; Sahinoz, Turgut

  Objective: To evaluate the critical success factors at disaster and emergency management and to analyse their impact on performance to guide the managers and decision makers. Methods: This was a cross-sectional study. It included all staff working in the fire brigade, 112 Emergency, Disaster and Emergency Management Authority and Red Crescent institutions serving in emergency situations in five provinces (Rize, Artvin, Trabzon, Gümüşhane, Bayburt) in the Eastern Black Sea region of Turkey. One province (Gümüşhane) was selected by cluster sampling method. Questionnaire which is the data collection method in the study was applied between 08/01/2016-02/02/2016 to all of the staff working in the fire brigade, 112 Emergency, Disaster and Emergency Management Authority and Red Crescent institutions serving in emergency situations in Gümüşhane province. Results: It has been found out that there is a significant and positive relationship between all of the critical success factors, planning, response and recovery criteria, and performance variance. Conclusions: The presence of well-planned emergency aid systems in the institutions or organizations involved in this area is an element of success. For this reason, this factor should be given more importance.

  • 
  İncele
• MakaleAçık Erişim2017/r/gumushane/16743
  Calculation of the Index of Turkey's Vulnerability in Natural Disasters

  Bostan, Sedat; Yaprak, Unal

  Aim: The aim of this study was to determine the vulnerability levels of Turkey in terms of natural disasters and to guide decision makers and strategists in this field. In the study, disaster data obtained for 1987-2011 were used, and the disaster of type was most observed in our country. Materials and Methods: Data vulnerability indices against the disasters were calculated using a Data Envelopment Analysis Program (DEAP) 2.1 program with a Data envelopment analysis-based output-oriented Malmquist Total Factor Productivity Index method. Results: The regions of Turkey, which have the highest vulnerability index for the disasters, were TRA2 (0.323), TRB2 (0.305), and TRB1 (0.287) regions. In addition, it was seen that in the Black Sea region, the TR82 (0.267) region was more vulnerable than the other places of the region. In this study, a picture of the whole country over a period of 25 years in terms of disasters was captured. Conclusion: In the picture, it is seen that economic and social costs endured due to disasters are separated into two regions starting from the region of Eastern Anatolia and the north branch extends across the Black Sea region and the other south branch reaches to the Mediterranean.

  İncele
• Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2015/r/gumushane/20661
  Afet lojistiğinde stok kontrolüne yönelik veri analizi

  Ünal Yaprak

  Afet kavramının çeşitli tanımları olmakla beraber en genel ve kabul göreni Birleşmiş Milletlerin de kabul ettiği tanımdır. Bu tanıma göre; "insanlar için fiziksel, ekonomik ve sosyal kayıplara neden olan, normal yaşamı durdurarak veya kesintiye uğratarak toplumları etkileyen ve yerel imkanlar ile baş edilemeyen her türlü doğal, teknolojik veya insan kaynaklı tüm olaylara" afet denilmektedir. Herhangi bir afet durumunda afetzedelere ve etkilenen kişilere organizeli ve planlı bir şekilde yardım sağlanması, planlı bir afet yönetimi ile mümkündür. Afet yönetiminde etkin bir hazırlık evresi sonucu yardımların zamanında ve yeterli bir şekilde ihtiyaç sahiplerine ulaştırılmasında ise planlı ve etkin bir lojistik devreye girmektedir. Afet lojistiği altı doğru çerçevesinde gerçekleşmektedir. Doğru miktarda yardımın doğru ihtiyaç sahiplerine, doğru yerde, doğru zamanda, doğru yöntemler kullanılarak, doğru yardımların ulaştırılması bu altı doğru ilkesini oluşturmaktadır. Doğru miktarda yardımın diğer ilkeler çerçevesinde ihtiyaç sahiplerine ulaştırılması ise planlı bir şekilde yapılacak stok kontrolünü gerektirmektedir. Yardım malzemelerinin en doğru ve verimli bir şekilde stok kontrolünün yapılması, en uygun yöntemin seçilmesi ve geçmiş yıllarda meydana gelen talep miktarları dikkate alınarak yapılan bilimsel analizler sonucunda mümkün olacaktır. Sonuç olarak, afet lojistiğinde en önemli konulardan birisi olan yardım malzemelerinin stok kontrolünün yapılmasıyla, meydana gelen afetlerden doğabilecek zararların azaltılması veya yok edilmesi mümkün olacaktır.

  RDL DOI10.71008/gumushane.thesis.2015.112indekslendi
  İncele