Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları

Yazarlar

  • MakaleAçık Erişim2026Scopus SJRQ3
    Energy Consumption in the EU: The Role of Productivity and Efficiency-Driven Technology; [AB’de Enerji Tüketimi: Üretkenlik ve Verimlilik Odaklı Teknolojinin Rolü]

    Çakır, Mehmet Ali; Ökte, Mehmet Kutluğhan Savaş

    This study investigates how productivity and productivity-intensive technologies affect energy consumption in selected EU countries from 1996 to 2021. Despite technological progress, fossil fuels still dominate, posing environmental and economic concerns. Using the AMG method, results show that multifactor productivity significantly reduces energy use, while productivity-intensive technologies offer smaller but meaningful reductions. In contrast to prior research linking technology to higher energy demand, this study highlights the importance of efficiency-focused innovation. Findings support the EU’s 2030 energy reduction target and suggest policymakers should prioritise productivity-intensive technologies, on-the-job training, and digital tools to decouple growth from energy consumption.

    • SDG 7 · Erişilebilir ve Temiz Enerji
    • SDG 8 · İnsana Yakışır İş ve Ekonomik Büyüme
    • SDG 9 · Sanayi, Yenilikçilik ve Altyapı
    • SDG 13 · İklim Eylemi
  • MakaleAçık Erişim2026Scopus SJRQ1
    Institutional and relational underpinnings of vertical FDI spillovers in international buyer-supplier relationships: Insights from automotive suppliers

    Nas, Tulay Ilhan; Sahin, Fatih; Golgeci, Ismail; Okan, Tarhan

    This study takes a fresh approach to explore the mechanisms of foreign direct investment (FDI) spillovers in the context of emerging economy firms, specifically focusing on the Turkish automotive industry. Given emerging economy firms' inherent constraints in R&D and resources, FDI serves as a critical avenue for them to acquire technological and managerial knowledge. While previous literature has extensively analyzed spillovers from an economic perspective, our research introduces a neoinstitutional perspective in organizational sociology to understand how these spillovers manifest and influence productivity and innovation. Importantly, we examine the role of international buyer-supplier relationships, a key aspect in shaping spillover outcomes. In so doing, we draw on rich qualitative data from 7 Turkish direct and sub-suppliers of large automotive multinational enterprises (MNEs). Our findings underscore the significant influence of the institutional context and relational mechanisms on the effectiveness of FDI spillovers, revealing why anticipated positive effects may not always materialize. This study contributes to the existing literature by addressing the limitations of prior research and provides practical insights for policymakers in emerging economies, empowering them to leverage FDI for economic growth and organizational success.

    • SDG 8 · İnsana Yakışır İş ve Ekonomik Büyüme
    • SDG 9 · Sanayi, Yenilikçilik ve Altyapı
  • Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2023
    Afet sahası çalışanlarının stres düzeyi ve motivasyon verimliliği ile ilişkili bir araştırma: Ankara ili itfaiyesi örneği

    Merve Vuslat Semanur Görgen

    Travmatik etkilenimlere çalışma sürecinde daha sık maruz kalınabilecek olağanüstü ve afet sahası gibi meslek gruplarında strese bağlı sıkıntı koşullarının etkilerinin araştırılması önemlidir. Bu çalışmanın amacı; acil durumlar, kazalar veya afet gibi yüksek stresli çalışma koşullarında çalışabilen İtfaiye Teşkilatı çalışanlarının; algılanan stres, motivasyon verimlik düzeyleri ve ilişkilerini değerlendirmekti. Çalışma yönteminde; 10 sorudan oluşan algılanan stres ve 25 sorudan oluşan motivasyon verimlilik ile ilişkili 5'li Likert tip anket soruları Ankara Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Teşkilatı'nda çalışan 292 gönüllü katılımcıya uygulandı. Elde edilen veri sonuçlarına ait ortalama±standart sapma değerleri ve gruplar arasındaki karşılaştırmalar SPSS istatistik programı kullanılarak hesaplandı. Çalışanların stres, motivasyon verimlilik düzeyleri ve ilişkilerinin olup olmadığı gruplar arasında karşılaştırıldı. Algılanan stres ve motivasyon verimlilik ölçeklerinin Cronbach alfa güvenirlik katsayıları sırasıyla:0.634 ve 0.669 idi. Çalışmada yer alan örneklemin algılanan stres (15.47±4.41) ve motivasyon verimlilik (76.29±7.74) düzeyleri orta seviyedeydi. Diğer yandan, çalışanların algılanan stres ile motivasyon verimlilik ortalamaları ve diğer değişkenler arası herhangi bir anlamlı farklılık gözlenmedi (p>0.05). Bu çalışma sonucunda, travmatik olaylara müdahale eden afet sahası çalışanlarının psikolojik yönden olumsuz etkilenme durumlarına karşı periyodik olarak stres düzeylerinin tespiti ve araştırılmasının süreç yönetiminin başarısı açısından yararlı olabileceği düşünülmektedir.

  • Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2021
    İşletmelerin üretim maliyetlerinin firma verimliliği üzerindeki etkisinde üretim kayıplarının rolü: Denizli ili tekstil sektöründe bir uygulama

    Gülşah Dönmez

    Bu çalışmanın amacı, işletmelerin üretim maliyetlerinin verimlilik üzerindeki etkisinde üretim kayıplarının rolünü belirlemektir. Alt amaçları ise öncelikle üretim kayıplarının üretim maliyetleri üzerindeki daha sonra verimlilik üzerindeki etkisini tespit etmektir. Bu doğrultuda, Denizli ili tekstil sektöründen faaliyet gösteren 197 üretim işletmesine anket yapılmıştır. Ankette yer alan ifadelerden üretim maliyetleri ile ilgili olanlar Assaf ve diğerleri (2001) tarafından geliştirilen ölçekten alınmış üretim kayıpları ve verimlilik ile ilgili olanlar ise araştırmacılar tarafından geliştirilmiştir. Araştırmada kullanılan ölçeklerin güvenilirliklerini belirlenmesinde Cronbach Alfa Katsayısı yöntemi, geçerliliklerinin tespitinde ise Açıklayıcı ve Doğrulayıcı Faktör Analizi kullanılmıştır. Ölçeklerin güvenilirlik ve geçerlilik testleri yapıldıktan sonra araştırma hipotezlerinin test edilmesinde Basit Doğrusal Regresyon Analizi ve Yapısal Eşitlik Modeli kullanılmıştır. Yapılan analiz bulgularına göre; üretim maliyetleri firma verimliliği üzerinde negatif bir etkiye sahiptir. Ayrıca üretim maliyetlerinin firma verimliliğine olan etkisinde üretim kayıplarının rolü de vardır. Diğer bir bulgu olarak; üretim kayıpları üretim maliyetleri üzerinde pozitif bir etkiye sahipken firma verimliliği üzerinde negatif bir etkiye sahip olduğu söylenebilir.

  • Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2019
    Kişilik özelliklerinin iş tatmini üzerine etkisi: Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı çalışanları örneği

    Barış Sarıgül

    Günümüz Türkiye'sinde, çalışanların yaptıkları işten üst düzeyde verim alınması için gerekli olan en temel etmenlerden birisi iş tatmini olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu amaç doğrultusunda araştırma kapsamında kişilik özellikleri ile iş tatmini arasındaki ilişki düzeyinin tespit edilmesi üzerinde durulmuştur. Çalışmada beş faktör kişilik özelliği ölçeği ile iş tatmini ölçeği kullanılarak kişilik özellikleri ile iş tatmini arasındaki ilişki düzeyinin incelenmesi amaçlanmaktadır. Bu amaçla Türkiye'de her il ve ilçede kurulu bulunan Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıflarında farklı pozisyonlarda çalışan 75'i erkek 47'si kadın olmak üzere toplam 122 vakıf personeline anket uygulanmıştır. Yapılan analizler sonucunda; sorumluluk, duygusal denge ve dışadönüklük kişilik alt boyutlarının 0,05 önemlilik düzeyine göre anlamsız etkilerinin olduğu, bu üç alt boyutun iş tatmini üzerinde anlamlı bir etkide bulunmadığı, uyumluluk alt boyutunun iş tatminini pozitif yönde ve düşük düzeyde etkilediği, zeka / hayal gücü alt boyutunun ise iş tatminini negatif yönde (olumsuz yönde) orta düzeyde etkilediği sonuçlarına varılmıştır. Sonuç ve öneriler kısmında tavsiyelerde bulunulmuştur.

  • Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2016
    Çalışanların zaman yönetimi becerilerinin işletme verimliliği üzerindeki etkisi: Aşkale A. Ş. Gümüşhane Çimento Fabrikası uygulaması

    Erdal Demir

    Zaman yönetimi, işletmelerin bugünü ve yarını için hayati önem taşıyan etkinliğin ve verimliliğin ana kaynağı olarak kabul edilebilir. Çünkü, zaman diğer kaynaklar gibi alınıp satılamaz, kiralanamaz, depolanamaz, çoğaltılamaz sadece o anda harcanması ya da kullanılması gereken bir kaynaktır. Günümüz koşullarında zamanı etkili ve verimli kullanabilmek büyük bir önem arz etmektedir. Diğer tüm imkanlar aynı olduğu takdirde zamanını etkili ve verimli kullanan işletmelerin rakiplerine nispeten bir adım öne geçeceği unutulmamalıdır. Bu çalışmanın amacı işletmelerde zaman yönetiminin ne kadar etkin kullanıldığını belirlemek ve bu etkinliğin işletme verimliliğine katkısını ölçmektir. Bu bağlamda Gümüşhane ilinde faaliyet gösteren Aşkale Çimento A.Ş. çalışanları üzerinde, daha önce araştırmacılar tarafından geliştirilen bir anket uygulanmıştır. Anketin ilk bölümünde çalışanların demografik özellikleri belirlenmeye çalışılmış, ikinci bölümünde ise zamanı ne kadar etkin kullandıkları irdelenerek etkin kullanılan zamanın işletmeye katkısı ölçülmeye çalışılmıştır. Araştırma sonucuna göre, çalışanların zaman yönetimi becerileri ile işletme verimliliği arasında ilişki vardır. Zaman yönetimi becerileri çalışanların, cinsiyetine, yaş gruplarına, öğrenim durumlarına, gelir düzeylerine ve çalışma sürelerine göre değişmektedir.

  • MakaleYalnız künye2016
    The Relationship Between Female Labor Force Participation and Labor Productivity: Panel Data Analysis

    Koyuncu, Julide Yalcinkaya; Yilmaz, Rasim; Ünver, Mustafa

    We examine the relationship between various indicators of female labor force participation and labor productivity. We test the hypothesis that labor productivity boosts as the female employment increases by exploiting a panel data set including the period 1985 to 2010 and 111 countries and using three labor productivity indicators and three female labor force participation indicators. We identified a positive correlation between female labor force participation indicators and labor productivity. This finding is statistically significant and valid for three different productivity indicators and three different female labor force participation indicators. Thus, the results suggest that female labor force participation increases labor productivity, controlling for other factors that may contribute to labor productivity.

    AtıfWoS1TR Dizin1
    Web of ScienceTR Dizinİncele