Afetlerle mücadele: Küresel iklim değişikliğine uyum ve ölçek çalışması

Afet yönetimi perspektifinden bakıldığında küresel iklim değişikliği ile mücadele etmek artık kaçınılmaz bir hal almıştır. Küresel iklim değişikliğinin neden olacağı etkiler ve afetler göz önünde bulundurulduğunda bu karmaşık durum için ivedi çözüme ihtiyaç vardır. Bu doğrultuda, afetlerle mücadele de, iklim değişikliğine bağlı afet ve acil durumların etkilerini azaltmak ve ortaya çıkmalarını önlemek için kapsamlı uyum çalışmaları yapılmalıdır. Nitelikli ve sürdürülebilir ilerleyen iklim değişikliği uyum çalışmaları sayesinde hem afet riskleri azaltılır hem de iklim değişikliği risk yönetim süreci daha etkin bir şekilde yürütülür. Bu araştırmada, Karadeniz Bölgesi'nde son yıllarda yaşanan meteorolojik kökenli afetlerin ve insan kaynaklı etkilerin yoğun olduğu üç alt bölge dikkate alınarak her biri farklı bir alt bölgede bulunan Kastamonu, Giresun ve Samsun illerini kapsayan bir ölçek geliştirme çalışması gerçekleştirilmiş ve veri toplama sürecinde 1116 kişiye ulaşılmıştır. Verilerin analizi için uygulanan kapsam geçerliği, yapı geçerlilği ve güvenirlik analizleri SPSS 22.00 ve AMOS 24.00 paket programları kullanılarak yapılmıştır. Pilot ve ana uygulama süreçlerinin tamamlanmasının ardından yapısal geçerliliği sağlanan 'Küresel İklim Değişikliği Toplumsal Uyum Ölçeği ve Bilinç Ölçeği' literatüre kazandırılmıştır. Geliştirilen ölçekler aracılığıyla toplumun iklim değişikliği uyum kapasitesi ve bilinç düzeyi belirlenmiştir. İki ölçek arasında anlamlı ve pozitif yönlü ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır (r=0,875: p=0,000). Bu doğrultuda uygun davranış ve hazırlık önerileri sunulmuştur. Ayrıca Karadeniz bölgesi özelinde yapılan üç farklı iklim modeli tahminleri ele alınmış ve artan sıcaklıklar farklı modeller üzerinden verilmiştir. Projeksiyon verileri SWOT analizi ile desteklenmiştir. Elde edilen veriler ışığında Karadeniz Bölgesi, afet yönetimi ve iklim değişikliği alan yazınına fayda sağlayacak öneriler verilmiştir.

From the perspective of disaster management, addressing global climate change has become inevitable. Considering the impacts and disasters that global climate change is likely to cause, there is an urgent need for solutions to address this complex situation. Accordingly, comprehensive adaptation measures should be implemented to reduce the impacts of climate change–related disasters and emergencies, and to prevent their occurrence within the framework of disaster management. Through well-designed and sustainably implemented climate change adaptation efforts, disaster risks can be mitigated and the climate change risk management process can be conducted more effectively. In this study, a scale development process was carried out by focusing on three sub-regions of the Black Sea Region (the provinces of Kastamonu, Giresun, and Samsun, each representing a different sub-region) where meteorological disasters and human-induced impacts have been particularly intense in recent years. Data were collected from a total of 1,116 participants. For data analysis, content validity, construct validity, and reliability analyses were conducted using the SPSS 22.00 and AMOS 24.00 software packages. Following the completion of the pilot and main application phases, the Global Climate Change Social Adaptation Scale and the Awareness Scale, for which construct validity was established, were introduced to the literature. Through the developed scales, the society's climate change adaptation capacity and level of awareness were assessed. The findings revealed a statistically significant and positive correlation between the two scales (r=0,875: p=0,000).Consequently, appropriate behavioral and preparedness recommendations were proposed. In addition, three different climate model projections specific to the Black Sea Region were examined, and increasing temperature trends were presented across different models. The projection data were further supported through a SWOT analysis. Based on the findings, recommendations were developed that are expected to contribute to the literature on disaster management and climate change in the context of the Black Sea Region.