Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları

• 3
• 2
• 2
• 2
• 2
• 1

Araştırmacılar(5)

• Bayraktar, Eda Dişli
• Ertemoğlu, Süleyman
• Kekül, Okan
• Sezgin, Beytullah
• Yelboğa, Alim

• MakaleAçık Erişim2026/r/gumushane/19422
  A research to examinate the relationship between brand hate, newom and boycotting behavior

  Çinar, Binnaz; Eda, Dişli Bayraktar; Alp, Mustafa; Kalca, Adem

  This study aims to examine the effect of brand hate on consumers’ boycott behavior by exploring the mediating role of negative word-of-mouth (NeWOM). Data were collected from 396 consumers through an online survey distributed via social media and analyzed using Structural Equation Modeling. The findings reveal that brand hate significantly increases NeWOM; NeWOM influences boycott intention and partially mediates the relationship between brand hate and boycott behavior. Overall, strong feelings of brand hate enhance consumers’ tendency to spread negative opinions and experiences, which directly or indirectly strengthen their intention to boycott; thus, the study contributes to understanding the negative emotional and communicational dimensions of consumer–brand relationships.

  İncele
• MakaleYayıncıda açık erişim2026/r/gumushane/14219
  Innovation adoption of artificial meat among academic consumers in Turkey

  Dişli Bayraktar, Eda; Öztürk, Zeynep; Öztürk Küçük, Hilal

  Artificial meat has emerged as a promising sustainable food technology with the potential to mitigate environmental impacts associated with conventional livestock production. However, its societal diffusion largely depends on consumer acceptance and the adoption of this innovation. This study examines academics’ attitudes and consumption intentions toward artificial meat in Turkey by focusing on two innovation adoption tendencies novelty seeking and independent decision making and testing the mediating role of attitude within the Theory of Planned Behavior framework. Data were collected via an online questionnaire distributed through social media and email, yielding 277 valid responses from academics across different regions and faculties. Analyses were conducted using SPSS and Hayes’ PROCESS macro (Model 4) with 5,000 bootstrap samples (95% confidence intervals). Results indicate that attitude toward artificial meat is the strongest predictor of consumption intention. Novelty seeking positively predicts attitude, which in turn increases intention; when attitude is included, the direct effect of novelty seeking on intention becomes non-significant, indicating full mediation. In contrast, independent decision-making negatively predicts attitude and indirectly reduces consumption intention through attitude, also reflecting a full mediation structure. Descriptive findings further show high awareness but low willingness to try artificial meat among academics. Overall, the study highlights the central role of attitude in the adoption of innovative food technologies and suggests that communication strategies should prioritize attitude formation, particularly by addressing skepticism among autonomous decision-makers while engaging novelty-seeking individuals as potential early adopters.

  • 
  İncele
• MakaleAçık Erişim2025/r/gumushane/19767
  Efsane cuma pazarlama etkinliği ile hedonik tüketim arasındaki ilişkide kişilik tipinin düzenleyici rolü

  Eda, Dişli Bayraktar

  Bu araştırmada, Efsane Cuma indirimlerinin hedonik tüketim üzerindeki etkisinde kişilik özelliklerinin düzenleyici rolü incelenmiştir. Araştırmada elde edilen veriler, SPSS 25.0 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Katılımcıların demografik özelliklerine ilişkin dağılımlar frekans ve yüzde analizleriyle belirlenmiştir. Araştırmada kullanılan ölçme araçlarına yönelik katılımcı düzeylerinin tespitinde ise ortalama puanlar ve standart sapma değerleri dikkate alınmıştır. Ölçme araçlarının güvenirlik analizi için Cronbach's Alpha katsayısı, geçerlilik analizi için ise açıklayıcı faktör analizi uygulanmıştır. Araştırmanın amacı doğrultusunda oluşturulan hipotezler, %95 güven düzeyinde test edilmiştir. Bağımsız değişken ile bağımlı değişken arasındaki ilişkiyi analiz etmek için Pearson Korelasyon Analizi uygulanmış, düzenleyici modelin incelenmesinde ise SPSS V2.16.3 kullanılarak Hayes Process makrosu 1 numaralı düzenleyicilik modelinden yararlanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, Efsane Cuma indirimlerinin hedonik tüketim üzerinde anlamlı bir etkisi olduğu bulunmuştur. Ancak, kişilik özelliklerinin (nevrotiklik, dışa dönüklük, uyumluluk, dürüstlük ve gelişime açıklık) Efsane Cuma indirimlerinin hedonik tüketim üzerindeki etkisinde düzenleyici bir etkisinin olmadığı belirlenmiştir.

  • 
  İncele
• MakaleAçık Erişim2025/r/gumushane/19552
  The Role of Artificial Intelligence Supported Auditing in Public Expenditures: The Case of Turkish Court of Accounts

  Özdemir, Hakan; Yelboğa, Alim

  Artificial intelligence (AI) offers transformative potential in public expenditure auditing, particularly in error detection, resource tracking, and enhancing accountability. This study analyzes the Turkish Court of Accounts’ 2022–2023 audit findings through an AI lens, identifying which types of errors could be addressed using algorithmic tools. From procurement irregularities to financial reporting issues, numerous findings are linked to AI techniques such as natural language processing, process mining, and anomaly detection. The study also discusses critical limitations including data quality, ethical concerns, and algorithmic explainability. Supported by international examples, it presents concrete recommendations on how AI should be positioned as a complementary tool to human auditors. It concludes that strengthening institutional capacity and digital infrastructure is essential for building a more accountable and sustainable audit system in Türkiye.

  • 
  • 
  İncele
• MakaleAçık Erişim2025/r/gumushane/19492
  OECD ülkelerinde yeşil büyüme, yönetişim ve yeşil teknoloji inovasyonunun sürdürülebilir kalkınma hedeflerine etkisi: Bir CS-ARDL analizi

  Kekül, Okan

  Küresel çapta sürdürülebilir bir yapının oluşturulması, ekonomik göstergelerin ötesine geçmekte ve yeşil kavramının etkin bir şekilde kullanılmasını zorunlu hale getirmektedir. Bu kapsamda hem gelişmiş hem de gelişmekte olan ülkeleri bünyesinde barındıran OECD ülkelerinin yeşil dönüşüm performansları analiz edilerek, mevcut durumlarının ortaya çıkartılması kritik bir öneme sahiptir. Bu çalışmada OECD ülkelerinde yeşil büyümenin, yönetişimin ve yeşil teknoloji inovasyonunun, çevresel ve sosyal bağlamda belirlenen sürdürülebilir kalkınma hedeflerine etkisinin belirlenmesi hedeflenmiştir. CS-ARDL yönteminin kullanıldığı bu çalışmada analize ait varsayımlar dikkate alınarak; yatay kesit bağımlılığı testi sonrasında ise birim kök testleri, heterojenlik analizi ve eşbütünleşme testleri gerçekleştirilmiştir. Analiz sonuçları, CS-ARDL yöntemi için gerekli koşulları sağlaması üzerine belirlenen modeller için kısa ve uzun vadeli sonuçlar elde edilmiştir. Sonuçlar incelendiğinde, sürdürülebilirliğin çevresel boyutunda, yeşil büyümenin karbon emisyonlarını kısa vadede azalttığı fakat uzun vadede anlamlı bir etkisinin olmadığı belirlenmiştir. Ayrıca yeşil teknolojinin kısa vadede karbon emisyonlarını arttırdığı tespit edilmiştir. Sürdürülebilirliğin sosyal boyutuna ait elde edilen bulgular incelendiğinde ise ekonomik büyümenin, kısa ve uzun dönemde belirli bir yılda istihdam edilen toplam işgücünü pozitif yönde etkilediği gözlemlenmiş diğer değişkenlerin istatistiksel olarak anlamlı bir etkisinin bulunmadığı gerçekleştirilen analiz sonuçlarında ortaya konulmuştur. Bu çalışmada kullanılan değişkenler ile OECD kapsamında literatürde herhangi bir çalışmaya rastlanmamıştır. Bu bağlamda CS-ARDL yöntemi ile gerçekleştirilen bu çalışmanın literatüre önemli katkılar sunması beklenmektedir. 

  • 
  • 
  İncele
• MakaleAçık Erişim2025/r/gumushane/14163
  Natural Disasters and Tax Compliance: The Effect of Earthquake Experience on Taxpayer Behaviour in The Example of Adıyaman; [Doğal Afetler ve Vergi Uyumu: Adıyaman Örneğinde Deprem Deneyiminin Mükellef Davranışlarına Etkisi]

  Yelboğa, Alim; Özdemir, Hakan; Üyümez, Mustafa Erkan

  This study examines the impact of natural disasters, such as earthquakes, on tax compliance behaviour among taxpayers. Using quantitative and qualitative methods, it explores pre-and post-earthquake tax compliance, the role of government services, and changes in taxpayer behaviour. Findings reveal a positive relationship between pre-and post-earthquake tax compliance, while the direct effect of the earthquake experience is limited. Lessons from the earthquake and the impact of government services positively influence tax compliance. The study provides practical recommendations for post-disaster tax policies.

  • 
  İncele
• MakaleAçık Erişim2024/r/gumushane/20099
  Effects of Social Media Addiction and Psychological Resilience On Online Purchasing Decisions

  Eda, Dişli Bayraktar

  In this research, it was aimed to assess the influence of social media addiction and psychological resilience on online purchasing decisions from a marketing standpoint. A survey was administered to 384 university students, comprising a demographic questionnaire, the Online Decision-Making Scale (ODMS), the Social Media Addiction Scale (SMAS), and the Psychological Resilience Scale (PRS). Psychological resilience (PRS) exhibited a significant negative correlation with sensitivity to brand dimension of ODMS. SMAS total scores were positively correlated with sensitivity to quality, sensitivity to brand, sensitivity to innovation, sensitivity to mobility and sensitivity to web interface. The effect of social media addiction on online purchase decisions was statistically significant and positive, while the effect of psychological resilience was statistically insignificant. The findings indicate that university students' addiction to social media positively influences their online shopping behavior. As levels of social media addiction increase, students tend to engage in more online purchases.

  İncele
• MakaleAçık Erişim2024/r/gumushane/19944
  Kentleşme, Enerji Tüketimi, Ekonomik Büyüme ve Dış Ticaret Açığının Türkiye’de Ekolojik Ayak İzi Üzerine Etkisi

  Kekül, Okan

  Küresel ısınma, iklim değişikliği, karbon salınımı vb. çevresel sorunlara ek olarak ekolojik ayak izine yönelik gerçekleştirilen bilimsel çalışmalar son yıllarda ivme kazanmıştır. Türkiye’ye ait verilerin kullanıldığı bu çalışmada, 1980 – 2021 dönemi esas alınmış ve ekolojik ayak izi üzerinde kentleşme, ekonomik büyüme, dış ticaret açığı ile enerji tüketiminin etkilerinin ortaya konulması amaçlanmıştır. A-ARDL sınır testi yaklaşımının benimsendiği araştırmada ilk olarak eş bütünleşmenin varlığı ortaya konulmuştur. Analizin bulgularına bakıldığında, ekonomik büyümenin ve enerji tüketiminin hem uzun hem de kısa dönemde çevreyi olumsuz etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Modele yönelik hata terimleri katsayısı elde edilmiş ve bu katsayı ile gerçekleşen hesaplamalarda kısa dönemde oluşabilecek sapmaların yaklaşık %80’lik bir bölümü sonraki dönemde düzeleceği tespit edilmiştir. Bu çalışmaya ait sonuçların çevre politikaları ve stratejilerine katkı sağlayabileceği düşünülmektedir.

  • 
  İncele
• MakaleAçık Erişim2024/r/gumushane/19913
  Tarım ve Balıkçılık Sektörlerinde Karlılığın Belirleyicileri: TCMB Sektör Bilançolarıyla Panel Veri Analizi (1996 – 2021)

  Kekül, Okan

  Amaç - Bu çalışmada, TCMB bünyesinde bulunan ve reel sektör istatistikleri çerçevesinde yayınlanan bilanço, gelir tablosu ve finansal oranlardan faydalanılarak tarım ve balıkçılık sektörlerinde bulunan işletmelerin karlılığını etkileyen faktörlerin tespit edilmesi amaçlanmıştır. Yöntem - Karlılığı etkileyen faktörler olarak literatürdeki çalışmalar temel alınmış ve bu bağlamda aktif karlılık çalışmanın bağımlı değişkenini temsil etmiştir. Bağımsız değişkenler ise borçlanma oranı, öz sermaye devir hızı, aktif devir hızı, büyüklük, asit-test oranı, cari oran, kaldıraç oranı, alacak devir hızı ve faiz kazanma oranı şeklinde meydana gelmektedir. Çalışmada panel veri analiz yöntemi kullanılmış ve çalışma, panel veri statik modelleri ile yürütülmüştür. Bulgular - Aktif karlılık ile kaldıraç oranı arasında istatistiksel olarak anlamlı, negatif yönde bir ilişki; aktif karlılık ile öz sermaye devir hızı ile pozitif yönlü bir ilişki gözlemlenmiştir. Aktif karlılık ile diğer bağımsız değişkenler arasında herhangi bir anlamlı ilişki tespit edilememiştir. Tartışma - Tarım ve balıkçılık sektöründe yer alan işletmelerin yüksek kaldıraç kullanımı finansal risk olarak açıklanabilmektedir. Yüksek kaldıraç oranı, finansal olarak değerlendirildiğinde daha fazla borca sahip olma şeklinde ifade edilebilmektedir. İşletmelerin daha az borç kullanarak aktif karlılığı (ROA) arttırabileceği düşünülmektedir. Ayrıca teknolojik gelişmelerin takip edilmesi, etkinlik ve verimliliğe yönelik stratejiler belirlenmesi, doğal kaynaklardan sürdürülebilir koşullarda fayda sağlanması, aktif karlılık ile öz sermaye devir hızı arasındaki pozitif ilişkiyi destekleyebileceği düşünülmektedir.

  • 
  • 
  İncele
• MakaleAçık Erişim2024/r/gumushane/19888
  Evaluation of the expenses of products and services in all production in terms of trademark marketing in Türkiye and EU countries

  Eda, Dişli Bayraktar

  In this research, it is aimed to evaluate the expenses of products and services in all production in terms of trademark marketing in Türkiye and EU countries. Trademark applications (TAR), Services value added (SVA), Goods and services expense (GSE), Industry value added (IVA), and Consumer price index (CPI) parameters from the World Bank Country Report from 2007 to 2020 were analyzed in the research. SVA (4.47±3.05) and GSE (10.30±1.09) means of Türkiye were higher than SVA (0.95±2.30) and GSE (8.47±0.76) means of the EU with statistically significant difference (p<0.05). IVA mean differences between Türkiye (4.64±7.20) and the EU (0.19±4.26) was statistically insignificant (p>0.05). TAR was positively and highly correlated with CPI (r=0.951; p<0.01). CPI model showed that effect of CPI on TAR was statistically significant (B: 684.74; p<0.05). However, interaction model showed that GSE increases effect of CPI on both single variable level (B=1024.01; p<0.01) and interaction level (B=355.97; p<0.01). Although the added value of services and the cost of services and goods are higher in Türkiye compared to EU countries, brand production value is related to the consumer price index.

  İncele