Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları

• 2
• 2
• 1

Yazarlar

• Akin, S.(1)
• Akçay, Fatma(1)
• Bekircan, Çağrı(1)
• Demir, Hacer Handan(1)
• Emre Akyüz(1)
• Erkencioglu, Bedriye Nazli(1)
• Kankal, Murat(1)
• Kayim, M.(1)
• Kurnaz, Muammer(1)
• Nacar, Sinan(1)
• Ozyigit, Ibrahim Ilker(1)
• Sami Köse(1)
• Senol, Celal(1)
• Sozen, Caglar(1)
• Tokel, Dilek(1)
• Tosun, Onur(1)
• Yildiz, M.(1)
• Zaman, Tolga(1)
• Zuhal, Mustafa(1)
• Şan, Murat(1)

• MakaleAçık Erişim2026Scopus SJRQ2/r/gumushane/13775
  Climate Change Impacts on Worldwide Cotton Productivity and Agricultural Income: Physiological, Econometric, and Precision Agriculture Perspectives

  Zuhal, Mustafa; Erkencioglu, Bedriye Nazli; Tokel, Dilek; Senol, Celal; Demir, Hacer Handan; Ozyigit, Ibrahim Ilker

  Climate change is expected to affect all sectors of the global economy, with agriculture being particularly vulnerable due to its dependence on temperature and precipitation. Cotton is especially sensitive to these changes as its productivity relies on suitable thermal conditions, water availability, and stable reproductive development. This study investigates the effects of climate change on cotton productivity and agricultural income in seven major cotton-producing countries, including Australia, Brazil, China, India, Pakistan, Türkiye, and the United States, over the period 1971-2023. Long-run relationships were examined using the Westerlund cointegration test, country-specific effects were estimated with the Augmented Mean Group (AMG) estimator and verified using Common Correlated Effects (CCE) approach, while short-run dynamics were assessed through the Dumitrescu-Hurlin panel causality test. Results reveal significant long-run relationships between climate variables, cotton productivity, and agricultural income, although the magnitude and direction of these effects vary across countries. In contrast, short-run effects appear limited and heterogeneous. To strengthen the interpretation of the econometric findings, the results are compared with experimental evidence on cotton heat stress and physiological responses. Together, the evidence indicates that climate change influences cotton productivity mainly through temperature-sensitive processes such as photosynthesis, reproductive development, and fiber formation, underscoring the need for country-specific adaptation strategies and climate-resilient agricultural policies.

  • 
  • 
  • 
  İncele
• MakaleYalnız künye2026Scopus SJRQ1/r/gumushane/13605
  Spatial heterogeneity of microscopically detected Nosema spp. infection in honeybees: Climate-associated patterns in the Eastern Black Sea Region of Türkiye

  Tosun, Onur; Bekircan, Çağrı; Kurnaz, Muammer

  Nosemosis has emerged as the predominant microsporidian infection of honeybees (Apis mellifera L.) in many regions, including Türkiye, yet the climatic drivers of its epidemiology remain insufficiently quantified. This study assessed the effects of temperature and relative humidity on nosemosis prevalence across seven provinces in the climatically diverse Eastern Black Sea region. A dataset of 2688 colony-level observations was analyzed using generalized linear models, mixed-effects models, beta regression, generalized additive models, and spatial autocorrelation. Both temperature and humidity were consistently significant predictors (p < .001). Quadratic temperature terms and nonlinear GAM smooths were consistent with a thermal performance pattern, with infection peaking at intermediate ranges. Humidity exerted threshold-like effects, with disproportionately higher prevalence at upper quantiles. Province-level random effects accounted for ∼18% of variance, underscoring spatial heterogeneity, while elevation was not significant once climatic variables were included. Exploratory spatial analysis (Global Moran's I = −0.476, p = 0.043) tentatively suggested dispersion rather than clustering; however, given the very small number of spatial units (n = 7), this result should be regarded as hypothesis-generating only. The beta mixed-effects model achieved moderate predictive accuracy under cross-validation (RMSE ≈ 0.109). Collectively, these findings indicate that nosemosis prevalence in the region is strongly associated with climatic variability, exhibits nonlinear and threshold-like responses, and shows pronounced spatial heterogeneity. We emphasize that these are statistical associations and that unmeasured factors (e.g., colony strength, nutrition, pesticide exposure, management practices, and co-infections) likely contribute to the unexplained variance. By integrating hierarchical, nonlinear, and spatial approaches, this study establishes a climate-associated epidemiological assessment of nosemosis risk in A. mellifera and highlights the importance of localized climatic suitability under ongoing climate change.

  • 
  İncele
• MakaleAçık Erişim2025Scopus SJRQ2/r/gumushane/13760
  Neutrosophic exponential estimators for estimating the population mean using auxiliary attributes: An application to temperature data

  Zaman, Tolga; Sozen, Caglar

  Classical statistical methods cannot directly incorporate measurement uncertainties and indeterministic elements into the model, leading to estimation errors and biases, especially in environmental datasets. Neutrosophic statistics, on the other hand, offers a broader approach that does not only rely on exact values, but also includes ambiguous, incomplete and conflicting information. In this study, we propose a new neutrosophic ratio-type estimator for estimating the population mean using monthly temperature data for Turkey for the period 2010-2022. This study proposes neutrosophic multivariate exponential estimators considering two auxiliary attributes. The mean square error equations of all proposed neutrosophic exponential estimators are obtained theoretically. Some conditions of neutrosophic multivariate exponential estimators are considered and the properties of these estimators are studied. The effectiveness of the proposed neutrosophic exponential estimators is analyzed using neutrosophic temperature data. In addition to real data analysis, extensive simulation studies are conducted under various scenarios to evaluate the performance of the estimators. The results demonstrate that the proposed estimators perform effectively under uncertainty and can be successfully applied in forecasting environmental variables.

  AtıfScopus2·WoS1·OpenAlex1

  İncele
• MakaleYalnız künye2023Scopus SJRQ2/r/gumushane/11553
  Annual Trends of Precipitation and Temperature in the Northwestern Part of Turkey Using Innovative Approaches: A Holistic and Partial Study

  Akçay, Fatma; Şan, Murat; Nacar, Sinan; Kankal, Murat

  Trend analysis benefits collecting and analyzing reliable data in climate change studies. In this context, long-term temperature and precipitation data analysis, two variables sensitive to climate change, is essential. This study aims to holistically and partially determine the annual trends of precipitation and temperature time series for 1970–2019 at nine selected stations in the Susurluk Basin, Turkey. The innovative trend significance test (ITST), innovative crossing trend analysis (ICTA) method, and Mann-Kendall (MK) test were used to determine holistic trends. Also, partial trends were determined using successive average methodology (SAM). For the precipitation variable, while an increasing trend was determined for the ITST, there was mostly no trend for the other methods. While a strong increasing trend was detected for the temperature according to the ITST and MK methods, no trend was observed in any station according to the ICTA method. According to the SAM results, the maximum trend durations for the peak and trough change points were 4.9 (10.3) and 5.3 (8.4) years, respectively, for precipitation (temperature). The strong temperature trends in the basin will likely continue, requiring precautions against extreme events such as drought.

  • 
  AtıfScopus16·WoS13·OpenAlex18

  İncele
• Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2022/r/gumushane/21270
  Lamel grafitli (gri) dökme demirlerde dolum hızı, döküm sıcaklığı ve metalürji kalitesinin farklı kesit kalınlıklarında akıcılık özelliklerine etkisinin incelenmesi

  Sami Köse

  Bu çalışmada, lamel grafitli dökme demir malzemelerin farklı döküm sıcaklıkları, farklı kesit kalınlıkları ve değişen döküm parametrelerinde alaşımın akıcılık özellikleri araştırılmıştır. Bunun için döküm sıcaklığı, metalürji kalitesi, farklı malzemeler, özel olarak tasarlanmış kesit kalınlıkları bulunan akıcılık testi modeli ile hazırlanmış kum kalıplarına dökümü gerçekleştirilmiştir. Böylece değişen döküm koşullarında akıcılık özelliklerinin etkisi ve belirlenen kesit kalınlıklarında sıvı metal ilerleme mesafeleri incelenmiştir. Değişen döküm koşullarında kum kalıbında yapılmış dökümlerde kesit kalınlıklarına bağlı sıvı metal ilerleme mesafesi belirlenerek, FlowCast Döküm simülasyon yazılımları ile modellemeler gerçekleştirilmiştir. Böylece çalışma kapsamında belirlenen parametrelerde değişen döküm şartlarında sıvı metalin akıcılığı ve ilerleme mesafesi deneysel ve modelleme teknikleri ile karşılaştırmalı olarak tespit edilmiştir.

  İncele
• Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2013/r/gumushane/20606
  Kür, sıkıştırma, sıcaklık ve yağış koşullarının beton basınç dayanımına etkisi

  Emre Akyüz

  Bu çalışmada; resmi laboratuar beton denetiminde göz ardı edilen ya da yapıldığıkabul edilen kür, sıkıştırma, sıcaklık ve yağış koşullarının, beton basınç dayanımına,ayrıca; birim kütlesine ne denli etki ettiğine dair somut verileri elde edilerek, sonuçlarıirdelenmiştir.Genel olarak ülke koşullarında; standartlara uygun olarak, beton karıştırıcısındanalınan 15x15x15 cm boyutlarındaki küp beton numuneler 25 defa şişlenerek ya datokmaklanarak, şantiye ortamında yaklaşık 1 gün korunaklı alanda muhafaza edildiktensonra, hava koşullarına bağlı olarak ortalama 1. günün sonunda, toplam 28 gün saklanmaküzere yapı malzemesi laboratuarına taşınmakta ve orada 18-22 derece sıcaklıkta ve suiçerisinde saklanarak 28. gün sonunda beton basınç dayanımı sonucuna bakılmaktadır.Resmi kayıtlara geçen bu sonucun, şantiye kür ortamının, beton karıştırma vesıkıştırma etkisinin, hava sıcaklığı ve yağış koşullarının standartlara uygunluğuvarsayılmaktadır.Bu varsayımın doğruluk derecesinin anlaşılması amacıyla farklı koşulların hakimolduğu dört ayrı deney dizisi hazırlanmıştır.2 ve 28 günlük yağış ve sıcaklık değerleri kaydedilerek; kür ve sıkıştırmauygulanıp, uygulanmayan gözlem numuneleri basınç dayanım ve birim kütle sonuçlarıüzerinde yağış ve sıcaklık faktörlerinin etkisi hesaplanmış, gözlemlenmiştir.Bu sonuçlar ışığında; sıkıştırma, karıştırma, sıcaklık, yağış, kür gibi faktörlerin ayrıayrı beton dayanım ve birim kütle sonucuna etkisi yaklaşık olarak hesaplanmış, betonbasınç dayanımı ile birim kütlesi arasında bağ kurulmuş, beton dayanım ve birim kütlefaktörlerine etki eden parametrelerin önemi ve gerekliliği tek başına ya da beraber etkinliğigöz önüne serilmiştir.Çalışma sonunda; hava şartları ve numune sıcaklığının beton basınç dayanımıüzerinde etkisi genel olarak irdelendiğinde; kür uygulanıp, sıkıştırma uygulanmayan betonnumunelerinde önemsenecek derecede bir dayanım kaybı ya da artışı gözlemlenmemiştir.Numune sıcaklığının basınç dayanımı üzerinde etkisi de gözlemlenmemiştir. 28 günlükortalama sıcaklık arttıkça dayanım kaybı da artmaktadır. 28 günlük toplam yağış arttıkça,dayanım kaybı azalmıştır. Bununla birlikte 2 günlük toplam yağışın tüm numunelerinbasınç dayanımında belirgin bir etkisi gözlemlenmemiştir.Hava şartları ve numune sıcaklığının beton birim kütlesi üzerinde etkisinebakıldığında; 2 günlük toplam yağış arttıkça, birim kütle kaybında azalma olduğugörülmüştür. Numune alındığında hava sıcaklığı artarken, birim kütle kaybı genellikleartmıştır. 2 ve 28 günlük toplam yağış az da olsa birim kütle kaybında azalışa nedenolmuştur. Kür ve sıkıştırma uygulanmayan beton numunelerinde hava şartlarının venumune sıcaklığının beton birim kütlesi üzerinde belirgin bir etkisi gözlemlenmemiştir.Beton basınç dayanımı ile birim kütlesi arasında kesin bir bağlantı kurulamamaklabirlikte, genellikle beton basınç kaybının fazla olduğu numunelerde birim kütle kaybınınyüksek çıktığı görülmüştür.Standart numunelerin 7 günlük basınç dayanımlarının 28 günlük basınçdayanımlarına oranı 0,73-0,87 arasında gerçekleşmiştir. Ortalama oran ise 0,81 olmuştur.Beton numuneleri ortalama 7 günde 28 günlük dayanımın yüzde 81 oranına erişmiştir.Kür uygulanmayıp, sıkıştırılan gözlem numuneleri standart numuneye göre %18,65 dayanım kaybına uğramıştır. Kür uygulanıp, sıkıştırılmayan gözlem numuneleristandart numuneye göre % 15,09 oranında dayanım kaybı göstermiştir. Kür uygulanmayıp,sıkıştırılmayan gözlem numuneleri ise standart numuneye göre % 25,16 oranındadayanımda kayba uğramıştır.Kür ve sıkıştırma uygulanmayan beton, yaklaşık yüzde 25 oranında dayanım kaybıgösterirken iki alt beton sınıfı özelliği göstermiştir. Kür ya da sıkıştırma faktörlerindenbirinin uygulanıp diğerinin uygulanmadığı koşullarda ise beton, bir alt beton sınıfıözelliğini temsil etmiştir.Anahtar Kelimeler: Basınç Dayanımı, Birim Kütle, Kür Koşulları, Sıcaklık, Sıkıştırma,Yağış

  İncele
• MakaleYalnız künye2013Scopus SJRQ3/r/gumushane/16263
  The Anesthetic Effects of Clove Oil and 2-Phenoxyethanol on Rainbow Trout (Oncorhynchus mykiss) at Different Concentrations and Temperatures

  Yildiz, M.; Kayim, M.; Akin, S.

  In this study, anesthetic effects of five different concentrations of 2-phenoxyethanol (0.2, 0.3, 0.4, 0.5 and 0.6 ml/L) and clove oil (0.50, 0.75, 1.00, 1.25 and 1.50 ml/L) on rainbow trout (Oncorhynchus mykiss) were studied at temperatures 7, 13 and 18 degrees C. For this purpose, 900 fish (39.08 +/- 1.13 g and 15.48 +/- 0.21 cm) were used in the experiment. Induction time of 2-phenoxyethanol and clove oil varied between 1.05 and 3.36 min at all concentrations, except for 0.2 ml/L (for 2-phenoxyethanol only) and at every temperature application. Full recovery time occurred between 2.44 and 7.14 min for 2-phenoxyethanol and 3.23 - 6.11 min for clove oil. It was found that full recovery times significantly increased with increase in 2-phenoxyethanol concentrations (r(2)=0.81). The same increasing trend was observed in clove oil, but the increase was not strong compared to 2-phenoxyethanol (r(2)=0.21). On the other hand, full induction times of 2-Phenoxyethanol and clove oil significantly declined with the increase in concentrations (r(2)=0.74; r(2)=0.84 for 2-phenoxyethanol and clove oil, respectively). Based on the ideal induction (less than 3 min) and recovery (less than 5 min) time criteria, it can be suggested that the most appropriate concentrations for rainbow trout were 0.3, 0.4 and 0.5 ml/L for 2-phenoxyethanol and 0.50, 0.75 and 1.00 ml/L for clove oil.

  AtıfWoS16

  İncele