Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
Yayınlar
- MakaleAçık Erişim2023Türk basınında çerçeveleme mücadelesi: amasra maden kazası haberlerinin çerçeveleme analizi
Yetkiner, Beyler; Güran, Mehmet Salih; Özarslan, Hüseyin
15 Ekim 2022 tarihinde, Bartın ilinin Amasra ilçesinde Türkiye Taşkömürü Kurumu (TTK) Amasra Müessese Müdürlüğü'ne bağlı kömür madeninde grizu patlaması oldu, sonrasında göçük ve yangın meydana geldi. Yaşanan maden kazasında yeraltında bulunan 110 madenciden 42’si hayatını kaybetti. Basında önce “kaza” “facia”, “patlama” kelimeleriyle kurulan haber öyküleri Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın arama kurtarma faaliyetlerini incelemek üzere gittiği Bartın’da “Kader planına inandığımız için bunun ne dünü bugünü ne de yarını olmayacaktır bunlar her zaman olacaktır. Bunu da bilmemiz lazım.” şeklindeki açıklamasından sonra yön değiştirdi. Medya ve siyaset sahnesinde kader ve şehitlik tartışması başladı ve yeni bir kutuplaşma yaşandı. Kutuplaşmanın bir tarafında siyasi aktörlerin sponsorluğunda “şehit”, “kader” gibi kültür ve din referanslı çerçeveler diğer tarafta ise “ihmal/tedbirsizlik, cinayet/katliam” gibi sorumluluk atıflarının hakim olduğu çerçevelerle inşa edilmiş haberler ortaya çıktı. Bu araştırma yaygın medyanın haber söylemini ve siyasi aktörlerin söylemlerini izleyerek çerçeveleme kuramının toplumsal-siyasi süreçlerin analizinde ne ölçüde pratik bir araç olduğunu anlamayı ve ayrıca Türk medyasında maden kazasıyla ilgili haberlerdeki çerçeveleme tercihlerini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Çerçeveleme teorisi, siyasi aktörlerin ve medya aktörlerinin söylemlerinin, ortaya çıkış sürecinden başlayarak, birbirleriyle çatışmaları, izlerkitle çerçeveleriyle etkileşimleri, zaman içindeki dönüşümleri ve sosyal kültürel-politik arka planlarını da göz önünde bulundurularak analiz edilmesinde yararlı bir yöntem oluşturmaktadır. Bu bağlamda Birgün, Karar, Sabah, Sözcü, Yeni Akit, Yeni Şafak gazetelerinde Amasra Maden Kazasıyla ilgili yayımlanan toplam 276 haber çerçeve analizine tabi tutulmuştur. Araştırma sonucunda Sabah, Yeni Şafak ve Yeni Akit gazetelerinin “şehit”, “kader”, “devlet görev başında” çerçeveleriyle; Sözcü, Karar, Birgün gazetelerinin ise “cinayet/katliam”, “ihmal/tedbirsizlik”, “kader söylemine tepki” çerçeveleriyle kaza haberlerini çerçevelediği bulunmuştur. Gazetelerin en çok tercih ettiği tür çerçevesi ise insani ilgi çerçevesi olmuştur.
- Derleme MakaleAçık Erişim2023Yeni Medya'da Çerçeveleme Dinamikleri
Güran, Mehmet Salih; Özarslan, Hüseyin
İletişim çerçeveleri medya yoluyla iletişimde mesajın içeriğini oluşturan ögeleri yani konusunu, sorunsal niteliğini, atıfta bulunduğu toplumsal sorumluluk ilişkilerini, yargılamayı, çözüm önerisini içeren retorik sistemini oluşturmaktadır. Buna göre kültüre yerleşmiş çerçeveler iletişimde bağlam özeti ve etiketi olarak okur/izleyici ile medya çalışanı ve yöneticisi arasında kararlaştırılmış kodlardan oluşmaktadır. Medya çerçeveleri üzerinde sahip oldukları denetimle ana akım medya kurumları ve aktörleri kamusal iletişim üzerinde çok önemli gündem kurma ve kamuoyu hâkimiyeti kurmuştur. Ancak Internet çağının başlangıcından itibaren ortaya çıkan Yeni Medya; iletişimcileri ve kullanıcıları, yeni iletişim sistemini farklı temel dinamikler üzerine inşa etmeye çalışmaktadırlar. Diğer yandan yeni medyanın geleneksel medyayla kurduğu karma medya sistemi eski toplumsal iletişim yapılarının işlevlerini sürdürmelerine de yardımcı olmuştur. Kamusal iletişim ile kişiler arası iletişimin iç içe girdiği bu alanda medya çerçeveleri ile okur çerçeveleri tanımı, sosyal medyada çerçeve kurma süreçleri, yayılan çerçevelerin yaşam döngüsü, yeni medya ile ana akım haber medyası arasındaki çerçeveleme etkileşimleri vb. gibi tartışma konuları araştırılmaktadır. Literatür taramamızda yeni medyada çerçeveleme teorisinin kullanıldığı bu yeni boyutlar sistematik olarak incelenmektedir.
- Derleme MakaleAçık Erişim2022Framing Theory in the Age of Social Media
Güran, Mehmet Salih; Özarslan, Hüseyin
The Internet age has converged various traditional mainstream media institutions as well alternative media platforms together into a hybrid media system with the New Media system that includes alternative media like social media, in particular Twitter and Facebook. Framing Theory and frame analysis has been found functional and suitable for researching complex social media communications and also the interplay of the social media with mainstream traditional media. We reviewed the literature of framing analysis in relation to social media, virtual communities and social movements to present a brief overview of the practical and theoretical potentials of frame analysis and also the particularities and problems that arose in regard to the dynamic nature of social media. As a result, frame analysis presents an even broader potential for the research of dynamic communication processes in the fast lives of virtual communities and the vast effects of online interaction of social, political, commercial institutions
- MakaleYalnız künye2022Çerçeveleme etiği tartışmalarında temel kavramlar
Güran, Mehmet Salih; Özarslan, Hüseyin
Günümüz medya toplumunda kültürün yeniden üretilmesinde izler kitle çerçeveleri ile medya çerçeveleri tüm taraflarca etkileşimli olarak kullanılan ana metafor kalıplarıdır. Medya çerçeveleri, her türlü iletişim metninde, ama özellikle kitle iletişim araçlarında içeriği paketlemekte kullanılan retorik ve söylem araçları olarak, gerek güçlü ikna etkileri, gerekse toplumsal iletişimde sorumluluk atfetme, sorunu açıklama, çare önerme gibi ahlaki yargılama işlevlerini yerine getirmekte olduğundan, etik uygulama tartışmalarına konu olmaktadırlar. Çerçeveleme araştırmalarında, çerçeveleme eyleminin etik sorunları bağlamlar ve olaylar örneğinde tartışılırken, çerçevelemenin ahlaki tavır ve yargı belirten işlevleri de yine ayrı örnek olaylar bağlamında incelenmektedir. Ortak kavramsal temelin ötesinde, her iki yaklaşımın sonuçları da ahlakilik tartışmalarına konu olmaktadır.Çerçeveleme ve etik ilişkilerini ele alan teorik ve kavramsal yaklaşımların, “çerçeveleme sorumluluğu” ve temel iletişim ahlakı temelli bir ortak tartışma paydasında karşılaştırılmaları çerçeveleme teorisinin kavramsal gelişimine katkı sağlayacaktır. Bu nedenle çerçevelemenin ahlaki ve etik sorunlarını farklı bağlamlarda ele almış önemli araştırmaları birlikte inceleyen bir literatür analizi gerekli görülmüştür.Çalışma sonucunda, yeni medya devrimiyle birlikte, farklı yapısal ilişkilere ve farklı etkileşim dinamiklerine sahip sosyal medya formlarının gelişmesi ve bunların geleneksel medya yapılarıyla girdikleri ilişkiler temelinde hem medya etiği hem de çerçeveleme araştırmalarında farklı boyutların ve konseptlerin ortaya çıktığı görülmüştür
- MakaleYalnız künye2016Lipstick politics and framing competition: an experiment about the Turkish Airlines news
Özarslan, Hüseyin; Güran, Mehmet Salih
ABSTRACT: Framing is a discourse forming procedure with a direct effect on the very meaning of the news coverage. While framing itself is unavoidable, its controlled usage requires not only individual journalistic awareness of cultural, social, ideological and even psychological factors, but it also requires an institutionalization and cultivation of journalistic best practice. This experiment studies the effects of different news framing practices of the same event on audience reception by using actual news coverage from the Turkish media. 348 students were randomly assigned to three experiment groups where they were exposed to actual news stories about a corporate attire regulation at the Turkish Airlines that had been recently issued. A factor analysis explored their thoughts on the news stories and produced respectively the managerial requirements frame and the repression of women frame as most apparent in the thoughts of the participants of the respective groups.
- MakaleYalnız künye2015Çerçeveleme teorisi ve toplumsal hareketler
Güran, Mehmet Salih
Toplumsal gerçekliğin inşasında yapı taşları olarak kullanılan iletişim çerçeveleri,bu süreç içinde kendilerine etkin roller biçen toplumsal gruplar ve toplumsal hareketler içinanlaşılması ve denetlenmesi şart olan dinamiklerin odağında yer almaktadır. Toplu eylemçerçevelerinin, kendilerini ortaya çıkaran kültürel faktörlerle birlikte ve özellikleriyle tanınması,bunların üretilip yayılıma sokulmasında etkin olan süreçlerin tanınması ve bu süreçlerintoplumsal hareketin diğer süreçleriyle etkileşimleri, toplumbilim ve siyaset bilim açısındanönemli süreçleri oluşturmaktadır. Bu nedenle çerçeveleme analizi, sosyoloji, sosyal psikoloji,siyaset bilim ve medya araştırmalarında toplumsal hareketleri ve sivil toplum kuruluşlarını daiçeren organizasyonların etkinliklerini inceleyen araştırmalar için de stratejik bir ittifak temelioluşturmaktadır. Bu araştırmanın amacı, çerçeveleme araştırmalarının toplumsal hareketleralanında hem uygulayıcılara (yani kanaat önderlerine) medya aracılığıyla iletişim sürecindesağlayabileceği denetleme imkânlarına, hem de toplumsal hareketleri odağına alan araştırmalarasunduğu analiz imkânlarına dikkati çekmektir.
- MakaleYalnız künye2015Anaakım Türk medyasının başarısızlığı: Türk gazetelerinin internet versiyonlarının bir çerçeveleme karşılaştırması
Güran, Mehmet Salih; Özarslan, Hüseyin
The objective of this study is to define the notion of mainstream/professional journalism bycomparatively exploring the historical conditions of media systems development to contrast itwith the infrastructure of political culture and professional culture of the past century inTurkey. After this theoretical background, we implemented a comparative framing analysis ofan actual policy debate in the Turkish press to conclude on the changing and not changingconditions that prevail in the politics/media system and culture. In the light of the framinganalysis, we found that the current state of the Turkish media system constitutes still a mostlydysfunctional social interaction platform that is caught between media parallelism andtabloidization and represents a largely underdeveloped professionalism that is still insufficientfor the deve lopment of a civil society. Nonetheless, we found on the other hand that thefundamental values and notion of mainstream media is still represented to make hope for afuture development towards a functioning media system.
- MakaleYalnız künye2013Çerçeveleme teorisinin halkla ilişkilerde kullanımı
Güran, Mehmet Salih; Özarslan, Hüseyin
Çerçeveleme yaklaşımı; uygulamaya dönük olarak, şimdiye kadar daha çok siyasal iletişim ve habercilik alanlarında kullanılmış olmakla birlikte, özellikle halkla ilişkiler ve yeni medyanın daha da gelişmesi, çerçevelemenin halkla ilişkiler uygulamacıları için sunduğu pratik imkânları artırmıştır. Bu makalenin amacı, halkla ilişkiler ve habercilik araştırmalarını inceleyerek, halkla ilişkilerde medyanın etkin kullanımına yardımcı olacak çerçeveleme yaklaşımı imkânlarını tanıtmaktır.
- MakaleYalnız künye2013Boş Zaman Aktivitelerinin Toplumsal Cinsiyet Ekseninde Medyada Temsili
Güran, Mehmet Salih; Nazlı, Rengim Sine; Toruic, Ibrahim
Günümüz toplumlarında boş zaman kavramına oldukça farklı anlamlar yüklenmektedir. Buanlamlardan en çok öne çıkanı ise boş zamanın bir tüketim alanı olarak tanımlanmayabaşlanmasıdır. Çok sayıda çalışmada boş zaman kavramı farklı unsurlarla ilişki içerisindeincelenmiştir. Bu çalışmada boş zaman, toplumsal cinsiyet kavramıyla birlikte ele alınarak; kadınve erkek okur kitleye hitap eden ayrı dergide tüketim unsuruyla arasında nasıl bir ilişki olduğusöylem analizi yöntemiyle tespit edilmeye çalışılmıştır. Çalışmadan elde edilen veriler sonucundaise araştırmada incelenen dergide de kadın kimliklerinin erkek egemen söylemin kodlarıylakurulduğu ve imgeler aracılığı ile erkeğin bakış açısına göre idealize edilmeye çalışıldığı tespitedilmiştir.
- MakaleYalnız künye2013The Use of Framing Theory in Public Relations
Güran, Mehmet Salih; Özarslan, Huseyin
Although framing approach has been used practically so far mainly in the fields of political communication and journalism, in particular the development of public relations and new media has increased its practical potential for public relations practitioners. The aim of this paper is to review public relations and journalism research for the practical possibilities the framing approach presents to public relations in enhancing the effectiveness of news media usage.