Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
Yayınlar
- MakaleAçık Erişim2026Examination of Health-Seeking Behavior in Individuals with Chronic Diseases
Cosar, Dilan Aktepe; Demirag, Hatice; Cin, Aynur
Background: Chronic illnesses are long-term, noncommunicable diseases that significantly affect daily life. In addition to physical symptoms, they can reduce quality of life by causing psychological effects such as anxiety and depression. Patients often seek health information to better manage their condition. Methods: This study aimed to examine the level of health information-seeking behavior among individuals with chronic diseases and the factors influencing this behavior. The sample group for this descriptive study consisted of 306 individuals with chronic illnesses who visited X Hospital in northeastern T & uuml;rkiye between April 1, 2024, and February 1, 2025. All individuals completed a questionnaire consisting of the Patient Information Form and the Health Seeking Behavior Scale. Results: The sociodemographic characteristics of patients with chronic diseases, such as education level, marital status, and chronic disease duration, significantly affected the health-seeking behavior scores. According to the research findings, the highest mean score was determined as 12.30 +/- 2.62 in the occupational health-seeking subdimension, whereas the lowest mean score was determined as 8.78 +/- 3.83 (min-max: 3-15) in the traditional health-seeking subdimension. The total mean score of the Health Seeking Behavior Scale was 32.2 7 +/- 7.73. Conclusions: Individuals with chronic illnesses tend to prefer professional health care services when seeking health-related behaviors. Health-seeking behaviors were higher among high school graduates, single individuals, and those without chronic illnesses.
- MakaleYayıncıda açık erişim2026The Effect of Music-Repeating Robotic Parrot Therapy and Different Instrumental Live Music Therapies on Anxiety and Fatigue Levels in Hemodialysis Patients: A Randomized Controlled Trial
Demirağ, Hatice; Cin, Aynur; Aktepe Coşar, Dilan; Uzun, Sevda; Türkmen, Osman Oğulcan
Aim: This study aimed to evaluate the effects of three different music-based interventions on anxiety and fatigue levels in patients undergoing hemodialysis, compared to a concurrent control group receiving standard care. Methods: This randomized controlled trial involved 64 patients receiving maintenance hemodialysis. They were randomly assigned to four equal groups (n = 16 each): live music, live ney sound therapy (using a traditional reed flute known for its soothing, breath-like tones), a music-repeating robotic parrot therapy (an interactive robotic parrot that repeats music or sounds provided by the patient), or a control group (no intervention). The experimental groups received 30-min sessions 3 days per week for 2 months. The “Beck Anxiety Scale” and “Fatigue Severity Scale” were used to measure anxiety and fatigue, respectively. Assessments were performed before the intervention, immediately after the 2-month intervention period, and at 2 months after the end of the intervention period. Results: Before the intervention, there were no significant differences in anxiety or fatigue scores across the four groups (p > 0.05). After the interventions, all three groups exposed to music therapy showed significant reductions in both anxiety and fatigue scores compared to the control group (p < 0.001). Conclusion: All three therapies were effective in managing anxiety and fatigue symptoms in hemodialysis patients. Among them, music-repeating robotic parrot therapy demonstrated the most superior and longest-lasting effects in reducing both anxiety and fatigue levels. Trial Registration: ClinicalTrials.gov identifier: NCT07238374.
- MakaleYalnız künye2026Changes in BMI, lipid profile, disease perception, and quality of life among myocardial infarction patients participating in a 12-week green walking: A quasi-experimental study
Cin, Aynur; Hintistan, Sevilay
Objective This study assessed the 12-week intervention of green walking on BMI, blood lipids, disease perception, and quality of life among myocardial infarction patients. Methods In a quasi-experimental design, 60 participants (28 men, 32 women; aged 36–77 years) were assigned to intervention (green walk) or control (routine care) groups based on geographic convenience. The green walking group performed high-intensity interval walking for 50 min three times a week in a natural setting for 12 weeks. Adherence was monitored via attendance logs, with a mean of 91.7 % (SD 7.1 %). Primary outcomes included BMI and lipid profiles, while secondary outcomes included perceived illness and quality of life, assessed through validated questionnaires. A mixed-design model incorporating time-group interaction was used for analysis. Data were analyzed using mixed-design ANOVA, repeated-measures ANOVA, paired t-tests, Friedman tests, and Wilcoxon tests. Results The green walk group showed improvements in several measures including a reduction in BMI and positive changes in lipid profiles and disease perception scores with enhanced quality of life for both groups. The mean differences between groups for weight, BMI, and concerns over medication were not significant. No severe adverse events were recorded during the entire 12-week program. Conclusions Participation in the green walking program for 12 weeks is associated with favorable trends in BMI, lipid levels, disease perception, and quality of life among myocardial infarction patients which structured green walking can be an aid toward improving well-being during cardiac rehabilitation; however further randomized controlled studies will substantive such an association.
- MakaleYalnız künye2026Nurses' artificial intelligence anxiety levels, their attitudes towards artificial intelligence, and their skills in acting humanistically in nursing practices
Cin, Aynur; Coşar, Dilan Aktepe; Demirağ, Hatice
Aim This study aims to investigate the levels of artificial intelligence-related anxiety among nurses, their attitudes towards the use of AI in clinical settings, their ability to maintain humanistic approaches in nursing care, and the interrelationships among these variables. Design This study was designed as a descriptive and cross-sectional pilot study. Method The sample of the descriptive study consisted of 267 nurses working in X and Y hospitals in Gümüşhane province. The data of the research was collected between December 2023 and May 2024 using the “Nurse Introduction Form”, “Artificial Intelligence Anxiety Scale”, “General Attitude Scale towards Artificial Intelligence” and “Humanistic Practice Ability of Nursing”. Results Total “Artificial Intelligence Anxiety Scale” mean scores were found to be higher in nurses who were women, and had more than five years of working experience ( p < 0.05). It was determined that the total “General Attitude Scale Towards Artificial Intelligence” score averages of nurses working in surgical clinics were higher than those working in pediatric clinics ( p < 0.05). Positive “General Attitude Scale Towards Artificial Intelligence” mean scores were higher in nurses who had a postgraduate degree, worked in a surgical clinic, and had five years or less experience ( p < 0.05). Again, the total mean of the “ Humanistic Practice Ability of Nursing “ was higher in nurses who had a bachelor's degree or less, and worked in management and surgery clinics ( p < 0.05). Conclusion It was found that nurses' artificial intelligence anxiety, general attitudes towards artificial intelligence, and ability to act humanistally varied according to some sociodemographic characteristics.
- MakaleYalnız künye2026The effect of dance intervention on cognitive functions and quality of life in patients with Chronic Stroke: A single-blind, randomized controlled trial
Cin, Aynur; Demirağ, Hatice; Hintistan, Sevilay
Objective This study aimed to determine the effect of dance interventions on cognitive functions and quality of life in chronic stroke patients. Methods This research used a single-blind randomized controlled trial design involving 40 chronic stroke patients at X State Hospital who were divided into a dance intervention group and a control group. The dance group was given 60 min of sessions three times a week for 12 weeks under the guidance of a dance instructor. Both groups were pre-tested and post-tested using the Stroke Specific Quality of Life Scale (SS-QOL) and Montreal Cognitive Assessment (MoCA). Results The dance intervention group experienced significant improvements in SS-QOL sub-dimensions (energy activities, personality, social and family roles, thinking, language, mood) as well as MoCA scores compared to the control group which had deteriorated over time ( p < 0.001). Conclusion Dance interventions can significantly improve cognitive function and quality of life among chronic stroke patients. The study was registered on Clinical Trials (NCT06145503).
- MakaleAçık Erişim2026Ethical Principles and Frameworks in Dementia Care: A Scoping Review
Serrat, Rodrigo; Lauridsen, Sigurd; Bobrowicz-Campos, Elzbieta; Brandao, Tania; Brites, Rute; Cannella, Valentina; Celdrán, Montserrat; Chacur-Kiss, Karima; Cin, Aynur; Fabà, Josep
Providing ethical care for people living with dementia is essential for safeguarding their rights, dignity, and well-being. However, ethical decision-making in dementia care is complex, often involving tensions between competing moral claims such as autonomy, beneficence, nonmaleficence, justice, and non-discrimination. This scoping review aimed to map and describe the ethical principles, related normative considerations, and ethical frameworks discussed in the scientific literature on dementia care, and to identify how these have been conceptualized. Following the methodological guidance of Arksey and O'Malley (2005), Levac et al. (2010), and Peters et al. (2021, 2022), a comprehensive search across five databases (Web of Science, Scopus, CINAHL, Medline/PubMed, and PsycInfo) identified peer-reviewed papers published in English. In total, 388 papers published between 1981 and 2024 were included. The results revealed a wide range of ethical principles and related normative considerations frequently cited in the literature, although they were typically discussed in an isolated way without reference to other principles or broader ethical frameworks. In contrast, ethical frameworks were mentioned far less often, and when they were, they mostly reflected traditional approaches such as principlism. Four gaps were identified: the plurality of ethical frameworks and limited conceptual integration underpinning dementia care research and practice; insufficient attention to ethnic and socioeconomic diversity among people living with dementia; limited consideration of diverse care settings and geographical regions; and the limited inclusion of people living with dementia themselves in the studies reviewed. These findings underscore the need for conceptually integrative, inclusive, and context-sensitive approaches to dementia care ethics that can better inform both ethical reflection and care practices.
- DüzeltmeAçık Erişim2026Ethical Principles and Frameworks in Dementia Care: A Scoping Review (vol 19, 29, 2026)
Serrat, Rodrigo; Lauridsen, Sigurd; Bobrowicz-Campos, Elzbieta; Brandao, Tania; Brites, Rute; Cannella, Valentina; Celdrán, Montserrat; Chacur-Kiss, Karima; Cin, Aynur; Faba, Josep
Unfortunately, this article was published online with errors—the blinded names were not replaced. The corrected sentence is shown below. FROM: Step 2: Identifying Relevant Studies With the support of BLINDED FOR REVIEW, a professional librarian at the University of BLINDED FOR REVIEW, we developed and refined our search strategy through an iterative process involving the selection of both keywords and databases. TO: Step 2: Identifying Relevant Studies With the support of Joan Pons-Vila, a professional librarian at the University of Barcelona, we developed and refined our search strategy through an iterative process involving the selection of both keywords and databases.
- DüzeltmeAçık Erişim2025The Relationship Between Thirst Distress and Severity and Compliance with Fluid Control and Interdialytic Weight Gain in Hemodialysis Patients (vol 13, pg 129, 2025)
Cin, Aynur; Demirag, Hatice; Dastan, Buket; Hintistan, Sevilay
- MakaleAçık Erişim2025The Effect of a Foot Bath on Sleep Quality in the Elderly: A Single-Blind Randomized Controlled Trial; [Ayak Banyosunun Yaşlılarda Uyku Kalitesi Üzerine Etkisi: Tek Kör Randomize Kontrollü Bir Çalışma]
Demirağ, Hatice; Cin, Aynur; Hintistan, Sevilay
Objective: This study was conducted as a single-blind, randomized controlled parallel-group study with 50 elderly individuals to investigate the effect of foot bath on sleep quality. Methods: The data were collected using the “Elderly Information Form” and the “Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI)” between 1 May 2022-1 July 2022 at a State Hospital in Gümüşhane province. The elderly in the foot bath group were given a foot bath with 41-42°C water for 20 minutes 50 minutes before normal sleep hours. No application was made to the control group except for the administration of data collection tools. The data were analyzed with Chi-square, Friedman, Wilcoxon Sign, and Mann-Whitney U tests. Results: It was determined that at least one of the total PSQI measurements and median scores of all subcomponents obtained from the elderly in the foot bath group differed depending on time (P<.05). However, it was found that there was no statistically significant difference in the sleep latency (B2), sleep duration (B3), habitual sleep efficiency (B4) and sleep disturbance (B5) component measurements obtained from the elderly in the control group depending on time (P>.05). Again, All PSQI subcomponents and total PSQI scores, except for the subcomponent “Habitual Sleep Efficiency (C4)”, decreased throughout the application in the elderly in the foot bath group. Conclusion: As a result, a foot bath improved sleep quality in the elderly. In line with the findings from this study, it is recommended to compare the foot bath with multiple experimental groups for a longer period of time.
- Derleme MakaleAçık Erişim2024COVID-19 Pandemisinde Geriatrik Rehabilitasyon
Hintistan, Sevilay; Cin, Aynur
Organlarda/sistemlerde meydana gelen fizyolojik değişiklikler ve fonksiyonlarda azalma, rezerv kapasitelerinde düşme, bazı patolojik durumlar ve hastalıklardan oluşan süreğen bir durum olarak tanımlanan yaşlanma doğal bir süreç olup geriatrik rehabilitasyon gerektirmektedir. Dünyayı ele geçiren COVID-19 pandemisi en çok yaşlıları olumsuz etkilemiştir. Pandemi nedeni ile geriatrik popülasyona yeterince ulaşılamamış ve rehabilitasyon programları istenilen düzeyde gerçekleştirilememiştir. Yaşlılar; pandemi döneminde pulmoner, kardiyak, psikolojik pek çok sorunla birlikte malnütrisyon, sarkopeni, ev kazaları, koruyucu sağlık hizmetlerine erişememe gibi rehabilitasyon gerektiren farklı sorunlarla karşılaşmışlardır. Bu nedenle dünya genelinde geriatrik rehabilitasyon COVID-19 pandemisinde büyük önem kazanmıştır. Bu makalede, geriatrik popülasyona yönelik sorunlara ilişkin geriatrik rehabilitasyon kapsamlı bir şekilde ele alınmıştır.
- MakaleAçık Erişim202465 Yaş ve Üzeri Bireylerin Başarılı Yaşlanmalarını Etkileyen Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışlarının İncelenmesi: Tanımlayıcı Çalışma
Demirağ, Hatice; Hintistan, Sevilay; Cin, Aynur; Daştan, Buket
Amaç: Bu çalışma, 65 ya ş ve üzeri bireylerin sa ğlıklı yaşam biçimi davranışları ile başarılı yaşlanmaları arasındaki ilişkinin ince- lenmesi amacıyla yapıldı. Gereç ve Yöntemler: Tanımlayıcı ve ilişki arayıcı türde yapılan bu çal ışma Şubat-Mayıs 2021 tarihleri aras ında dahiliye polikliniğine başvuran 65 ya ş ve üzeri 430 hasta ile gerçek- leştirildi. Veriler, “Hasta Bilgi Formu”, “Sa ğlıklı Yaşam Biçimi Dav- ranışları (SYBD)-II Ölçeği” ve “Ba şarılı Yaşlanma Ölçeği (BYÖ)” kullanılarak yüz yüze görüşme tekniği ile toplandı. Verilerin değerlen- dirilmesinde sayı, yüzde, aritmetik ortalama, bağımsız t-testi, tek yönlü varyans analizi testi ile korelasyon testleri kullan ıldı. İstatistiksel an- lamlılık p<0,05 olarak kabul edildi. Bulgular: Katılımcıların yaş orta- laması 71,01±6,66 olarak tespit edildi. 65 yaş üzeri bireylerin SYBD-II Ölçek puan ortalamalar ı ile BYÖ puan ortalamalar ı arasında pozitif yönlü anlamlı düzeyde ilişki olduğu belirlendi (p<0,001). Geliri gide- rine eşit/fazla olan ve sigara içmeyen bireylerin SYBD Ölçek-II top- lam ve alt boyutları puan ortalamaları ile BYÖ toplam ve alt boyutları puan ortalamalarında anlamlı derecede farklılık olduğu tespit edildi (p<0,05). Sonuç: Bu çalışmanın sonucunda, 65 yaş ve üzeri bireylerin sağlıklı yaşam biçimi davranışları arttıkça başarılı yaşlanmalarının da arttığı bulundu. Dünya genelinde başarılı yaşlanmanın sürdürülebilmesi için bireylere sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının kazandırılması, des- tekleyici ortamların oluşturulması, sağlık profesyonellerinin rehberli- ğinin sağlanması ve daha büyük örneklem gruplar ında çalışmaların yapılması önerilmektedir.
- MakaleAçık Erişim2023Self-efficacy levels of individuals with type 2 Diabetes Mellitus in the use of diabetes drugs: The example of Gümüşhane and Bayburt province
Demirağ, Hatice; Cin, Aynur; Daştan, Buket
This study was conducted to determine the self-efficacy levels of individuals with Type 2 Diabetes Mellitus in the use of diabetes medication. The population of the descriptive study consisted of individuals with Type 2 Diabetes Mellitus residing in Gümüşhane and Bayburt provinces. The sample size was determined with the G*Power 3.1.6.9 program. A total of 315 individuals were reached in the study using a snowball sampling method. Data were collected by “Google Form” us- ing “Personal Information Form” and “Diabetes Medication Self-Efficacy Scale”. In the analysis of the data, independent groups t-test, one-way ANOVA test and Pearson product moments correlation test were used. The average age of the individuals with Type 2 Diabetes Mellitus participating in the study was 52.29±14.74 years, the duration of diabetes disease was 9.23±6.25 years, and 81% of them were men. The total average score of the participants from the “Diabetes Medication Self-Efficacy Scale" was determined as 38.70±12.36 points. It was found that the average total score of the” Diabetes Medication Self-Efficacy Scale" was higher for women than men, singles than married. Again, the total scale score averages were statistically different according to the occupational group (p<0.001). In addition, the average total score of the “Diabetes Drug Use Self-Efficacy Scale” was found to be higher for individuals who received training on diabetes drug use compared to individuals who did not receive it. It was found that the average scores of the participants from the "Diabetes Medication Self-Efficacy Scale" and its sub-dimensions were moderate. In order to increase the diabetes drug use self-efficacy levels of participants diagnosed with Type 2 diabetes, training on the use of diabetes drugs can be expanded.
- Derleme MakaleAçık Erişim2022COVID-19 Pandemisinde Yaşlı Olmak
Hintistan, Sevilay; Cin, Aynur
Aniden ortaya çıkan, tsunamiye benzetilen, milyonlarca insanı enfekte eden/öldüren ve tüm dünyaya yayılan COVID-19, 11 Mart 2020’de DSÖ tarafından “pandemi” olarak kabul edilmiştir. Dünyayı durma noktasına getiren ve toplumları alt üst eden COVID-19’un etkileri halen devam etmektedir. Bu çalışmanın amacı COVID-19 pandemisinin yaşlılar üzerindeki etkileri, pandemide yaşlıların bakımı ve korunması ile ilgili literatür bilgisinin derlenmesidir. COVID-19 özellikle yaşlılarda fiziksel, psikolojik ve sosyal değişikliklere yol açmıştır. Yaşlılar, COVID-19 nedeni ile bakım ve tedaviye ulaşmada güçlük yaşamış, ağır semptomlar deneyimlemiş, yoğun bakım ihtiyaçları artmış, yoğun bakım ünitelerinde daha uzun süre kalmış ve hatta yeterli beslenememişlerdir. Ayrıca, yaşlıların COVID-19’a bağlı fiziksel inaktivite, yaş ayrımcılığı, sosyal izolasyon ve yalnızlık, kronik hastalıkların yönetiminde güçlük, dayanıklılıkta azalma ve kırılganlıkta artma nedenleri ile morbidite ve mortalite oranları da yükselmiştir. Yaşlılar için özellikle sağlık hizmetleri ve sosyal koruma sistemlerinin güçlendirilmesi, bakım ve desteğe erişimin iyileştirilmesi, uzun süreli bakımın sağlanması ve dijital erişim uçurumunun kapatılması gibi konular vurgulanmıştır. Sonuç olarak pandemi döneminde kırılgan ve dezavantajlı grup olan yaşlılar göz ardı edilmemeli tüm sorunları belirlenmeli, devlet ve sağlık profesyonelleri tarafından sorunlarına çözüm bulunmalı ve oluşturulan politikaların yaşama geçirilmesinde iş birliği sağlanmalıdır.
- MakaleAçık Erişim2019Sağlık hizmetleri meslek yüksekokulu öğrencilerinin genital hijyen davranışlarının incelenmesi
Hindistan, Sevilay; Tuncay, Birgül; Demirağ, Hatice; Cin, Aynur
Amaç: Bu çalışma, sağlık hizmetleri meslek yüksekokulu öğrencilerinin genital hijyen davranışlarının ince-lenmesi amacıyla planlanmıştır.Gereç ve Yöntem: Araştırmanın evrenini, Gümüşhane Üniversitesi Kelkit Sağlık Hizmetleri Meslek Yükse-kokulu paramedik kız öğrencileri (n=100) oluşturdu. Çalışma anketini doldurmayı kabul eden öğrencilere(n=97) “katılımcıların sosyo-demografik özellikler” ve “genital hijyen davranışları ölçeği”nin bulunduğu anketformu (Mayıs-Haziran 2018) dolduruldu. Verilerin değerlendirilmesinde (SPSS 18.00 paket programında) sa-yı-yüzdelik dağılımı, ortalama ve bağımsız t-testi kullanıldı.Bulgular: Katılımcıların yaş ortalamasının 20,01±1,12 (min:18, max:23) olduğu, %55,7’sinin birinci sınıf ol-duğu, %27’sinin Akdeniz bölgesinden geldiği tespit edilmiştir. Genital hijyen davranışları ölçeği puan orta-lamasının 86,89±7,124 (min:68, max:108) bulundu. Katılımcıların %70,1’inin haftada en az bir kez banyoyaptığı, %90,7’sinin iç çamaşırlarını sadece kendinin kullandığını fakat %2,1’inin başkalarıyla ortak kullandığı,%20,6’sının iç çamaşırlarını 3-4 günde bir değiştirdiği, %41,2’sinin tuvalete girmeden önce ellerini yıkadığı-nı, %2,1’inin tuvalleten sonra ellerinin yıkayıp yıkamadığı konusunda karasız olduğu, 63,9’unun tuvalettensonra temizliğini her zaman önden arkaya doğru yaptığı, %92,8’inin adet dönemlerimde sadece hazır pedkullandığı fakat %2,1’inin adet dönemlerinde bez kullandığı, %3,1’inin ped değiştirmeden önce ellerimi yıka-madığı fakat %92,8’inin ped değiştirdikten sonra ellerimi yıkadığı, %3,1’inin adetli iken pedini yalnızca iyicedolduğu zaman değiştirdiği belirlenmiştir.Sonuç: Sonuç olarak; kız öğrencilerin genital hijyen alışkanlıkları ve adet hijyeni alışkanlıklarında yetersizoldukları saptanmıştır. Öğrencilerin ped değişimi sırasında, tuvalete öncesi ve sonrasında el hijyenin önemi,genital enfeksiyonlar ve üreme sağlığı konusunda eğitim verilmesi gerektiği tespit edilmiştir.
- MakaleYalnız künye2019Paramedik Öğrencilerinin Biyoterörizm İle Biyolojik Ajanlara İlişkin Bilgi ve Görüşlerinin İncelenmesi
Tuncay, Birgül; Sevgi Doğan, Esin; Hintistan, Sevilay; Demirağ, Hatice; Cin, Aynur
Amaç: Bu araştırmanın amacı, paramedik öğrencilerinin biyoterörizm ve biyolojik ajanlar konusundaki bilgi vegörüşlerini incelemektir.Gereç ve Yöntemler: Tanımlayıcı olarak yapılan bu araştırma Mayıs-Haziran 2018 tarihleri arasında gerçekleştirildi.Araştırmanın evrenini, Gümüşhane Üniversitesi Kelkit Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu İlk ve Acil YardımProgramı öğrencileri (n=200) oluşturdu. Çalışma anketini doldurmayı kabul eden 164 öğrenci ile çalışma yürütüldü.Veriler, araştırmacılar tarafından oluşturulan “katılımcıların tanıtıcı bilgileri” ve “katılımcıların biyoterörizm vebiyolojik ajanlara ilişkin bilgi ve görüşleri” anket formu ile toplandı. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcıistatistikler (ortalama, standart sapma, minimum ve maksimum, yüzdelik dağılımlar) ve Pearson Chi-square testikullanıldı.Bulgular: Araştırmaya katılan paramedik adayların %51.8’inin kadın, yaş ortalamasının 19.99 ± 1.12 (Min:18-Maks:24), %56.1’inin birinci sınıf öğrencisi, %50.6’sının sağlık meslek lisesi mezunu, %47’sinin şehirde yaşadığı,%48.2’sinin gelirinin giderine denk olduğu belirlendi. Öğrencilerin, yaklaşık yarısının (%55.5) biyoterörizme ilişkineğitim almak istedikleri, büyük bir çoğunluğunun (%69.5) biyoterörizme karşı paramediklerin rol ve sorumluluklarıbildikleri tespit edildi. Ayrıca, öğrencilerin sadece %37.8’inin biyolojik ajanların saptanmasının güç olduğunu veduyularla anlaşılamayacağını bildikleri belirlendi.Sonuç: Öğrencilerin büyük bir çoğunluğunun (%69.5) biyoterörizme karşı paramediklerin rol ve sorumluluklarıbilmelerine karşı, biyoterörizm ile biyolojik ajanlara ilişkin bilgi düzeyleri istenen düzeyde değildi. Elde edilen bulgulardoğrultusunda, paramedik adaylarına eğitim-öğretim süreçlerinde belli periyotlarda biyoterörizm ve biyolojik ajanlarailişkin eğitim ve tatbikat planlaması yapıldı.