Karbon emisyonunun firmaların finansal performansına etkisi: Borsa İstanbul – ana metal sanayi endeksinde bir uygulama

Firmaların karbon salınımı, çevre kirliliği, sürdürülebilirlik ve finansal performans arasındaki ilişki, son yıllarda önemli bir araştırma konusu haline gelmiştir. Karbon salınımını azaltmayı hedefleyen şirketler, çevre dostu uygulamalara yatırım yaparak uzun vadede sürdürülebilir bir iş modeli oluşturmayı amaçlamaktadır. Bu tür çevre dostu stratejiler; enerji verimliliği, yenilenebilir enerji kullanımı ve karbon emisyonunun azaltılması gibi unsurları içerirken, aynı zamanda şirketlerin finansal performansını da etkileyebilmektedir. Karbon emisyonunun firmaların finansal performansına etkisini Borsa İstanbul- Ana Metal Sanayi Endeksi'nde yer alan firmalar özelinde tespit etmek amacıyla gerçekleştirilen çalışmanın değişkenlerine ilişkin veri seti, 2019-2023 dönemini içermekte ve yıllık gözlemden oluşmaktadır. Bağımlı değişken olarak, ilk iki modelde Aktif Kârlılık Oranı (AK), sonraki iki modelde ise Özsermaye Kârlılık Oranı (OSK) kullanılmıştır. Bağımsız değişkenler olarak ise Toplam Karbon Emisyonu (lnKE), Kapsam 1 ve Kapsam 2'de yer alan değerlerin toplamı (lnK1K2), Cari Oran (CO), Varlık Devir Hızı (VDH), Borç Oranı (BO) ve Net Kâr Oranı (nKAR) kullanılmıştır. Çalışmanın analizinde statik panel veri analizinden yararlanılmış olup çalışmanın sonucunda, firmaların karbon emisyonları ile aktif kârlılığı arasında istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif yönlü, özkaynak kârlılığı ile ise istatistiksel olarak anlamlı negatif yönlü bir ilişki bulunmuştur

The relationship between firms' carbon emissions, environmental pollution, sustainability, and financial performance has become an important research topic in recent years. Companies aiming to reduce carbon emissions aim to create a sustainable business model in the long term by investing in environmentally friendly practices. While such environmentally friendly strategies include elements such as energy efficiency, renewable energy use, and carbon emission reduction, they can also affect the financial performance of companies. The data set for the study variables, which was conducted to determine the effect of carbon emissions on the economic performance of firms in the Borsa Istanbul - Basic Metal Industry index, covers the period 2019-2023 and consists of annual observations. Return on Assets (ROA) is used as the dependent variable in the first two models, and Return on Equity (ROE) is used in the following two models. As independent variables, Total Carbon Emission (lnCCE), the sum of the values in Scope 1 and Scope 2 (lnK1K2), Current Ratio (CO), Asset Turnover Ratio (ARR), Debt Ratio (DR), and Net Profit Ratio (nKAR) are used. In the analysis of the study, static panel data analysis was utilized, and as a result of the study, a statistically significant and positive relationship was found between firms' carbon emissions and return on assets, while a statistically significant negative relationship was found with return on equity.