Üniversite personelinin iş sağlığı okuryazarlığı düzeylerinin belirlenmesi

Özet

Bu araştırmanın amacı, çalışanların iş sağlığı okuryazarlık düzeylerini belirlemek ve bu düzeylerin demografik değişkenler ile bazı bireysel ve örgütsel faktörlere göre farklılaşıp farklılaşmadığını incelemektir. Çalışma nicel araştırma yöntemiyle yürütülmüş, veriler anket tekniği ile toplanmıştır. Araştırmada İş Sağlığı Okuryazarlığı Ölçeği kullanılmış ve ölçeğin Bilgi/Beceri ile İstek/Sorumluluk boyutları birlikte değerlendirilmiştir. Araştırma 593 katılımcı ile gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler istatistiksel analiz yöntemleri ile değerlendirilmiştir. Bulgular, iş sağlığı uygulamalarının etkin olduğu çalışma ortamlarında ve iş sağlığı kurallarını uygulayan bir yöneticinin bulunduğu durumlarda çalışanların iş sağlığı okuryazarlık düzeylerinin anlamlı biçimde daha yüksek olduğunu göstermiştir. Ayrıca düzenli sağlık taramasına katılan ve okuma alışkanlığı bulunan bireylerin okuryazarlık düzeylerinin daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Buna karşılık bazı demografik değişkenler ve çalışma birimine ilişkin özellikler açısından anlamlı bir farklılık saptanmamıştır. Sonuç olarak, hem bireysel farkındalık düzeyi hem de iş yerindeki iş sağlığına yönelik uygulamaların, çalışanların iş sağlığı okuryazarlık düzeyini etkileyen önemli unsurlar olduğu ortaya konmuştur.

The aim of this study is to determine the occupational health literacy levels of employees and to examine whether these levels differ according to demographic variables as well as certain individual and organizational factors. The study was conducted using a quantitative research method, and the data were collected through a survey technique. The Occupational Health Literacy Scale was used as the data collection instrument, and its two dimensions, namely Knowledge/Skills and Willingness/Responsibility, were evaluated together. The research was carried out with a total of 593 participants. The collected data were analyzed using statistical methods. The findings revealed that employees working in environments where occupational health practices were effectively implemented and where managers actively enforced occupational health rules had significantly higher levels of occupational health literacy. In addition, individuals who regularly participated in health screenings and those with reading habits demonstrated higher occupational health literacy levels. On the other hand, no significant differences were found with respect to certain demographic variables and characteristics related to work units. As a result, the study demonstrated that both individual awareness and workplace occupational health practices are important factors influencing employees’ occupational health literacy levels.

Anahtar Kelimeler

RDL Kalıcı Bağlantı (PID)
https://rdlopen.rawdatalibrary.net/r/gumushane/20556Resmi atıflarda kullanılan kalıcı adres
DOI
https://doi.org/10.71008/gumushane.thesis.2026.202Bu DOI, RDL DOI hizmeti tarafından atandı ve Crossref'e kaydedildi.
Tam Kayıt
AlanDeğerDil
dc.contributor.advisorDoç. Dr Azer ÖZAD DÜZGÜN
dc.contributor.authorZeynep Gümüş
dc.date.accessioned2026-10-22T11:43:45.062226522Z
dc.date.available2026-10-22T11:43:45.062226522Z
dc.date.issued2026
dc.description.abstractBu araştırmanın amacı, çalışanların iş sağlığı okuryazarlık düzeylerini belirlemek ve bu düzeylerin demografik değişkenler ile bazı bireysel ve örgütsel faktörlere göre farklılaşıp farklılaşmadığını incelemektir. Çalışma nicel araştırma yöntemiyle yürütülmüş, veriler anket tekniği ile toplanmıştır. Araştırmada İş Sağlığı Okuryazarlığı Ölçeği kullanılmış ve ölçeğin Bilgi/Beceri ile İstek/Sorumluluk boyutları birlikte değerlendirilmiştir. Araştırma 593 katılımcı ile gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler istatistiksel analiz yöntemleri ile değerlendirilmiştir. Bulgular, iş sağlığı uygulamalarının etkin olduğu çalışma ortamlarında ve iş sağlığı kurallarını uygulayan bir yöneticinin bulunduğu durumlarda çalışanların iş sağlığı okuryazarlık düzeylerinin anlamlı biçimde daha yüksek olduğunu göstermiştir. Ayrıca düzenli sağlık taramasına katılan ve okuma alışkanlığı bulunan bireylerin okuryazarlık düzeylerinin daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Buna karşılık bazı demografik değişkenler ve çalışma birimine ilişkin özellikler açısından anlamlı bir farklılık saptanmamıştır. Sonuç olarak, hem bireysel farkındalık düzeyi hem de iş yerindeki iş sağlığına yönelik uygulamaların, çalışanların iş sağlığı okuryazarlık düzeyini etkileyen önemli unsurlar olduğu ortaya konmuştur.tr
dc.description.abstractThe aim of this study is to determine the occupational health literacy levels of employees and to examine whether these levels differ according to demographic variables as well as certain individual and organizational factors. The study was conducted using a quantitative research method, and the data were collected through a survey technique. The Occupational Health Literacy Scale was used as the data collection instrument, and its two dimensions, namely Knowledge/Skills and Willingness/Responsibility, were evaluated together. The research was carried out with a total of 593 participants. The collected data were analyzed using statistical methods. The findings revealed that employees working in environments where occupational health practices were effectively implemented and where managers actively enforced occupational health rules had significantly higher levels of occupational health literacy. In addition, individuals who regularly participated in health screenings and those with reading habits demonstrated higher occupational health literacy levels. On the other hand, no significant differences were found with respect to certain demographic variables and characteristics related to work units. As a result, the study demonstrated that both individual awareness and workplace occupational health practices are important factors influencing employees’ occupational health literacy levels.en
dc.identifier.doi10.71008/gumushane.thesis.2026.202
dc.identifier.urihttps://rdlopen.rawdatalibrary.net/r/gumushane/20556
dc.language.isotr
dc.publisherGümüşhane University
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.subjectDemographic variablesen
dc.subjectOccupational healthen
dc.subjectOccupational health literacyen
dc.subjectOccupational Health Literacy Scaleen
dc.subjectLiteracy level.en
dc.subjectDemografik değişkenlertr
dc.subjectİş sağlığıtr
dc.subjectİş sağlığı okuryazarlığıtr
dc.subjectİş sağlığı ölçeğitr
dc.subjectOkuryazarlık düzeyitr
dc.titleÜniversite personelinin iş sağlığı okuryazarlığı düzeylerinin belirlenmesitr
dc.titleDetermining the occupational health literacy levels of university staffen
dc.typeMaster Thesis
rdl.doi.crossref2026-07-30
rdl.oa.urlhttps://thesis.rawdatalibrary.net/thesis/universite-personelinin-is-saglg-okuryazarlg-duzeylerinin-belirlenmesi/pdf