Gülay, Peyami Safa

Jacques Derrida Hz. İbrahim kıssasıyla, özellikle de Kierkegaard bağlamında yakından ilgilenmiştir. Bu bağlam, kıssanın Eski Ahit’deki versiyonunu baz almaktadır. Kıssada gerçekleşen hadise Derrida için din, kurban, etik, sorumluluk gibi önemli kavramlar çerçevesinde yapılabilecek bir tartışmayı mümkün kılar. Derrida kıssayı, ondan hareketle yaptığı çıkarımların İslâm dini için de geçerli olabileceğini düşünerek okur. Fakat bunu yaparken, Kuran’daki açık ve Derrida’nın çıkarımları açısından önemli değişikliklere yol açacak farkları gözetmeden yapar. Üstelik Derrida’nın kıssanın Kuran’da da tekrarlandığını bildiği, bizzat kendi ifadelerinden anlaşılmaktadır. Derrida hem farkları gözetmez fakat hem de yaptığı çıkarımları sanki bu farklar söz konusu değilmiş gibi geneller. Bu kayıtsızlık Derrida düşüncesinin genel yapısı açısından bir çelişkiye yol açacaktır. Böylelikle Derrida, sıklıkla kınadığı bir şeyi yapıyor gibi görünür: Ötekinin farklarını görmezden gelerek, onu aynıyla kaynaştırır. Bu makalenin konusu, kıssanın Kuran’daki farklardan hareketle okunduğunda ne gibi değişikliklerin meydana geleceği hususu değildir. Bu makale öncelikle Derrida’nın öteki kategorisine yönelik hassasiyetlerini görünür kılmaya çalışmaktadır. Sonra da Derrida’nın okumasında farklara yönelik olarak tespit edilen kayıtsızlıktan hareketle Derridacı bir eleştiri geliştirmeye yönelmektedir. Sonuçta, fark fikrini oldukça önemseyen bir düşünür olarak Derrida’nın bu kıssaya yönelik okuması özelinde düşüncesindeki bu hassasiyetten taviz verdiği çıkarımına varmaktadır.

İncele

Kahraman, Yakup

Modern epistemolojinin ortaya çıkması ile birlikte bilinç ile dış dünya arasındaki ilişkinin daha sık sorgulandığını görmekteyiz. Bu paradigmaya dayalı bilme, anlama-yorumlama ve bunun aktarımı konusunda ortaya konulan fikirlerin ise biçimsellikle sınırlı kaldığını söyleyebiliriz. Bu biçimselliğe sistematik şekilde karşı çıkan felsefi hermenötik ontolojik bir yapı ve süreç önermektedir. Buna göre bireyin anlama deneyimi dil üzerinden başlamaktadır ve zamansal, mekânsal faktörleri bir arada bulundurmaktadır. Bizim bilme ve anlama etkinliğimiz tarihsellik barındırmaktadır ve bu tarihselliğin yönlendirdiği ufuk dil sayesinde bize kazandırılmaktadır. O halde tarihsellikten sıyrılmış bir anlama mümkün değildir. Bununla birlikte bu anlamayı yönlendirme gücü olandilin otantik bir yapısı bulunmaktadır. Bu çalışmada anlama ve dili matematiksel yapıya indirgeyerek nesnel, genel-geçer bilginin mümkün olduğunu göstermeye çalışan modern epistemolojinin aksine felsefi hermenötiğin anlama ve dili yaşamın içerisinde nasıl konumlandırdığı gösterilmeye çalışılmıştır.

İncele

Yeşilçayır, Celal

Even though ideas of intellects concerning political philosophy are generally shaped by mainstream political understanding, theories which opposes popular political mentality of its own age appeared at times. In Carl Schmitt's view, fashionable political mindset of its own age was in the distance from fundamental meaning of the concept of political and it needs to take on its specific meaning of this concept again. This article aims to analyze the meaning and autonomy regarding the political which were ascribed by Schmitt within the arguments which he quoted from history of philosophy. We encounter the philosophers such as Bodin, Hobbes and Hegel who were referred by him regarding political philosophy in the analysis. The political atmosphere of the age to make the discussion more apparent was also mentioned. In conclusion, this work examine source, meaning and character of the concept decisionism (Dezisionismus) which he meant to formulate in the context of autonomy of political.

AtıfTR Dizin1

İncele

Yeşilçayır, Celal

Günümüzün en önemli sorunlarından biri olarak kabul edilen sığınmacılık sorunsalına yönelik felsefi tartışmalar özellikle Avrupa ve Amerika'da yaygınlaşmaktadır. Etik, hukuk, siyaset ve epistemoloji gibi felsefe alanlarında şekillenen bu tartışmalarda genellikle sorunların temellerine inilerek analiz yapmak yeğlenmektedir. Son yıllarda ülkemize gelen sığınmacı sayısının artması nedeniyle bu konunun daha fazla tartışıldığı dikkat çekmektedir. Bu makale sığınmacılar konusunda insan zihnine yerleşmiş ön kabulleri belirleyen faktörleri sorgulamayı amaçlamaktadır. Bu amaca yönelik öncelikle siyaset felsefesi bağlamında sığınmacıların önündeki temel engellerden biri olarak kabul edilen ulusalcılık ve ulusal sınırlar meselesi ele alınmaktadır. İkinci adımda ise, çoğu siyasi iradenin ve toplumun teoride eşit insanlık anlayışını savunmasına rağmen, uygulamada sığınmacılara yönelik ötekileştirici bir tavır takınması tartışılmaktadır. Bu iki temel konu tartışıldıktan sonra sığınmacılık sorunsalına çözüm önerileri ahlak ve hukuk çerçevesinde analiz edilmektedir. Siyasi otoritelerin başka ülkelerden gelenlere karşı oluşturdukları yasakların hukuki çerçevede gerekçelendirilmesi nedeniyle, sığınmacılar için oluşması gereken ahlaki sorumluluk makalenin temel argümanı olarak belirmektedir. Söz konusu sorunsalın temellerine inerek sorgulamak ve çözüme yönelik öneriler sunmak, aynı zamanda mevcut bilgi kirliliğini aşmak için de gerekmektedir

AtıfTR Dizin4

İncele

Somuncuoğlu, Seda Özsoy; Öztürk, Ümit

Each cognitive discipline depends on in its essential aspects a certain kind of language constructed via specific terminological patterns. In this context, one of the most important criteria for a better understanding of improvement degree of a discipline can be found within the lexically structured terms that adequately reflect conceptual apparatus of that discipline. Despite the fact that this matter is obviously clear, a historically oriented overview of Turkish philosophical language shows that a deep crisis in progress with respect to terminological usage of language in our country ever since the period of modernization. In this study, translations of Kant’s Kritik der reinen Vernunf into Turkish will analytically examined in order to reveal the above-mentioned problems how far goes into the deep in our apprehension of philosophical language

AtıfTR Dizin1

İncele

Kahraman, Yakup

Bu çalışmamızda ahlâki ilkeler ve yaşam arasındaki insanın ahlâki eğilimlerini, ahlâki tavrını nasıl bir yaklaşımla yorumlamamız gerektiği ve ahlâka nasıl bir teorik zemin oluşturabileceğimiz sorgulanmaktadır. Biz bu sorgulamayı, Kantın oluşturmaya çalıştığı, akıl ilkelerine dayalı evrensel bir teorik zeminden hareket eden ahlâk anlayışını temel alarak yapmaktayız. Burada Kantın evrenselci bir refleksiyonla ahlâki ilkeleri sadece akıl a indirgemesinin ve sırf kurgusal bir temelden yola çıkarak yaşam ile ayrışmaz bir yapısı bulunan ahlâkı yönlendirmeye çalışmasının meydana getireceği olumsuzluklar üzerinde durulmaktadır. Bir ilkeden hareket etme zorunluluğunun olmasıyla birlikte yaşamın sürekli değişen yüzünün bireyin ahlâk tecrübesinin oluşumunda dinamik bir yapı meydana getirdiği gösterilmekte ve teori-pratik arasında tek yönlü bir kurgunun olamayacağı Nietzschenin görüşleri de referans alınarak vurgulanmaktadır. Bize göre Aristotelesin phronesis kavramına verdiği anlam etrafında ahlâk ın teorik yönünü oluşturarak pratiğin yönlendirici gücü de ortaya konulabilecektir.

İncele