Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları

• 7
• 3
• 3
• 2
• 2
• 1
• 1
• 1
• 1

Araştırmacılar(4)

• Çınar, Ezginur
• Şahin, Muhammet
• Şentürk, Suat Hayri
• Uğur, Candan Yılmaz

• MakaleAçık Erişim2025/r/gumushane/19692
  Dijital Vergi Dairesi Sisteminin Kalitesi ve Vergi Uyum Niyeti: Kullanıcı Memnuniyetinin Aracılık Rolü

  Saruc, Naci Tolga; Uğur, Candan Yılmaz

  Kamu hizmetlerinde yaşanan dijital dönüşümün vergi ile ilgili alanlara yansıması ile dijital uygulamaların ön plana çıktığı, söz konusu uygulamaların vergi mükelleflerine hızlı erişim ve bireyselleştirilmiş hizmetler sunarak vergi uyumunu artırdığı görülmektedir. Türkiye’de 7 Ekim 2023 tarihinde yürürlüğe giren Dijital Vergi Dairesi ile mükelleflerin tüm uygulamalara kolay, hızlı ve güvenli bir şekilde erişim sağlaması, vergi ile ilgili tüm işlemlere ve bu işlemlerin sonuçlarının ilgililerine elektronik ortamda sunulması amaçlanmıştır. Bu bağlamda vergi mükelleflerin Dijital Vergi Dairesinin kalitesine ilişkin algısı ve bu algının vergi uyumu üzerindeki etkisinin belirlenmesi önem taşımaktadır. Bu çalışmanın amacı Gümüşhane/Merkez’de faaliyet gösteren ve Dijital Vergi Dairesi sistemini kullanan gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinden elde edilen verileri kullanarak Dijital Vergi Dairesi Sisteminin kalitesi ile vergi uyumu arasındaki ilişkide Dijital Vergi Dairesi kullanıcılarının memnuniyetinin aracılık etkisi olup olmadığını incelemektir. Araştırmaya, Dijital Vergi Dairesi sistemini kullanan 171 gelir ve kurumlar vergisi mükellefi katılmış olup, veriler aracılık etki analizi ile incelenmiştir. Elde edilen bulgular, Dijital Vergi Dairesi sisteminin kalitesi ile algılanan kullanım kolaylığının, sistemi kullanan vergi mükelleflerinin memnuniyet düzeylerini artırarak vergi uyumunu olumlu yönde etkilediğini ortaya koymaktadır.

  • 
  İncele
• MakaleAçık Erişim2025/r/gumushane/19601
  Çevresel inovasyon ve sağlık harcamalarının çevre kirliliği üzerindeki etkisi: Kantil panel yaklaşımı

  Kanca, Osman Cenk; Yıldız, Barış; Yildiz, Gizem; Çınar, Ezginur

  Sağlık harcamaları ve çevresel inovasyon düzeyindeki farklılıklar hem gelişmiş hem de gelişmekte olan ülkeler açısından çeşitli çevresel sonuçlar doğurabilmektedir. Çevresel sürdürülebilirliğin sağlanabilmesi noktasında bu faktörler oldukça ön plana çıkmaktadır. Bu çalışmanın amacı çevresel inovasyon ve sağlık harcamalarının çevre kirliliği üzerindeki etkisini araştırmaktır. Ampirik analizde 2000-2021 dönemine ve 5 ülkeye (Çin, Hindistan, Rusya, Japonya ve ABD) ait panel veriler kullanılmıştır. Çevre kirliliğinin göstergesi olarak literatürde sıklıkla CO2 emisyonu verisi kullanılmasına rağmen çeşitli avantajlarından dolayı bu çalışmada “yük kapasite faktörü” verisi kullanılmıştır. Çevresel inovasyonu temsilen “çevreyi korumaya yönelik teknoloji patent sayıları” verisi, sağlık harcamaları (%GSYH) ve kontrol değişken olarak kişi başına GSYH verisi kullanılmıştır. Değişkenler arasındaki eşbütünleşik ilişki Westerlund (2007) tarafından geliştirilen panel eşbütünleşme testi ile analiz edilmiştir. Ardından uzun dönem katsayılar geleneksel panel veri yöntemi Driscoll-Kraay Standart hatalar (DKSE) ve güncel bir yöntem olan Momentler Metodu Kantil Regresyon (MMQR) yöntemi ile tahmin edilmiştir. Her iki tahmin sonucu birbirine paralellik göstermektedir. Buna göre çevresel inovasyonun çevre kirliliğini arttırdığı, sağlık harcamalarının ise azalttığı sonucuna ulaşılmıştır. Kontrol değişken olarak modellere dahil edilen kişi başına GSYH ise çevre kirliliğini arttırdığı tespit edilmiştir. Son aşamada ilişkilerin yönü Kónya (2006) panel nedensellik testi ile tespit edilmiştir.

  • 
  • 
  • 
  İncele
• Kitap BölümüYalnız künye2025/r/gumushane/14284
  Income Inequality and Environmental Protection Expenditures Nexus Bootstrap Panel Rolling Window Causality Analysis.

  Sentürk, Nazlı Keyifli; Sentürk, Suat Hayri; Karakurt, Birol

  The relationship between environmental protection expenditures and income inequality is undoubtedly a critical issue in terms of social justice and sustainable development. In societies with high income inequality, environmental protection expenditures are generally lower. This is because low-income individuals tend to have less motivation to develop awareness of environmental issues or to support environmental protection policies. On the other hand, in societies where income is more equitably distributed, environmental protection expenditures tend to increase. A key factor behind this is that a larger segment of society views environmental.

  İncele
• Kitap BölümüYalnız künye2025/r/gumushane/12430
  Carbon Pricing in the Fight Against Climate Change: The Impact of the Carbon Border Adjustment Mechanism on Public Revenues and Revenue Redistribution

  Uğur, Candan Yilmaz

  This study focuses on the fiscal aspect of the Carbon Border Adjustment Mechanism (CBAM) introduced by the European Union (EU) and aims to examine the use of revenues from the mechanism for developed and developing countries. The CBAM aims to prevent carbon leakage and promote environmental sustainability through carbon pricing, while at the same time generating significant public revenue for the EU. The envisaged use of these revenues in strategic areas such as green transformation, sustainable infrastructure projects and similar is an important step in contributing to the EU's environmental goals. However, given the risk that underdeveloped and developing countries are disproportionately affected by CBAM, the need for effective use of these revenues in these countries becomes even more evident. In this context, the effective use of CBAM revenues in less developed and developing countries is considered as an important tool to support not only environmental sustainability but also the economic and social transformation processes of these countries.

  İncele
• MakaleAçık Erişim2024/r/gumushane/20129
  İlk ve ikinci el konut talebinde yakınsama hıpotezinin analizi: 26 alt bölge örneği

  Önder, Kübra; Şahin, Muhammet

  Türkiye’nin 26 alt bölgesinin ilk ve ikinci el konut talebi yakınsama hipotezi ile incelenmiştir. Çalışmada, 2013 Ocak-2023 Mart dönemine ait aylık zaman serileri kullanılmıştır. Bölgeler arası konut talebi yakınsama hipotezi koşullu ve koşulsuz tahmin edilmiştir. Analizlerde dinamik panel sistem GMM yaklaşımından yararlanılmıştır. İlk el konut talebine ait koşulsuz yakınsama modeli analizi sonucunda; ilk el konut satışına ait gecikmeli değerlerin konut talebini pozitif etkilediği belirlenmiştir. Koşulsuz yakınsama modelinde ise konut fiyatı ile hane geliri değişkeni ilk el konut talebini pozitif etkilerken ikinci el konut satış miktarı ise ilk el konut talebini negatif etkilemektedir. İkinci el konut satışına ait yakınsama hipotezi bulgularına göre ise koşulsuz modelde; ikinci el konut satışının gecikmeli değerleri ikinci el konut talebini pozitif etkilemektedir. Koşullu modellerde yer alan hane geliri değişkeni ikinci el konut talebini pozitif ilk el konut satışı değişkenini ise negatif etkilemektedir. İkinci el konut satışı yakınsama modelindeki konut fiyatı değişkeni ise istatistiki olarak anlamsızdır.

  İncele
• MakaleYalnız künye2024/r/gumushane/20128
  Dijitalleşmenin Vergi Kaçırma Üzerindeki Etkisinde Şeffaflığın Aracılık Rolü

  Saruc, Naci Tolga; Uğur, Candan Yılmaz

  Bu çalışmanın amacı dijitalleşmenin vergi kaçırma üzerindeki etkisini belirlemektir. Çalışma ayrıca dijitalleşmenin vergi kaçırma üzerindeki etkisinde şeffaflığın aracılık rolü olup olmadığını da incelemektedir. Bu bağlamda 2016 yılı 137 ülke verisinin yer aldığı çalışma öncelikli olarak regresyon analizi ile test edilmiştir. Bulgular dijitalleşmenin vergi kaçırma üzerindeki etkisinin negatif yönde ve güçlü olduğunu göstermektedir. Çalışmada ayrıca dijitalleşmenin vergi kaçırma üzerindeki etkisinde şeffaflığın aracılık rolü olup olmadığını test etmek amacıyla PROCESS Model 4 kullanılmış ve şeffaflığın aracılık etkisi olduğu tespit edilmiştir. Bu bulgular neticesinde dijitalleşme alanında yapılacak teknolojik yatırımların ve yapısal dönüşümlerin şeffaflığı besleyeceği ve bu sürecin uzun vadede vergilendirme süreçlerindeki kayıp ve kaçaklara ilişkin caydırıcılığı artıracağı düşünülmektedir.

  İncele
• MakaleAçık Erişim2024/r/gumushane/19947
  Güven ve vergi uyumu ilişkisinde gücün düzenleyicilik etkisi: gümüşhane vergi mükellefleri üzerine bir araştırma

  Uğur, Candan Yılmaz

  Vergi mükellefleri ile vergi idaresi arasındaki etkileşimin vergi uyumu üzerindeki etkisi Kirchler, Hoelzl ve Wahl (2008) tarafından geliştirilen Kaygan Zemin Yaklaşımı (Slippery Slope Framework) çerçevesinde tartışılmaktadır. Kaygan Zemin Yaklaşımı’nın temel varsayımı, idarenin gücü ve idareye duyulan güven arasındaki dengenin vergi uyum düzeyinin temel belirleyicisi olduğudur. Bu araştırmada Kaygan Zemin Yaklaşımı çerçevesinde güven duygusunun vergi uyumu üzerindeki etkisinin güç tarafından düzenlenip düzenlenmediği incelenmiştir. Veriler anket yöntemi aracılığıyla Gümüşhane’de faaliyet gösteren 148 gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinden elde edilmiştir. PROCESS Makro Model 1 aracılığıyla ulaşılan analiz sonuçları, güvenin vergi uyumu üzerindeki etkisinde gücün düzenleyicilik etkisinin olmadığını göstermiştir. Ancak güç algısının düşük olduğu bireylerde; düşük düzey güven algısı ile yüksek düzey güven algısı arasındaki farkın vergi uyumu üzerindeki etkisi istatistiksel olarak anlamlıdır. Bu bağlamda vergi uyumluluğunu artırmak isteyen vergi otoritelerinin güç ile ilgili yaptırımlarından ziyade, diğer faktörlere odaklanması gerekmektedir. Nitekim Kaygan Zemin Yaklaşımı’nda vergi kayıp ve kaçaklarının en aza indirilmesi ve kamusal ihtiyaçlarının karşılanması için vergi gelirlerinin artırılması, mükelleflerin güven ve adalet algılarının yükseltilmesine de bağlıdır.

  • 
  İncele
• MakaleYalnız künye2024/r/gumushane/19809
  İklim değişikliğiyle mücadelede karbon fiyatlandırması: karbon vergisi mi? emisyon ticareti mi?

  Uğur, Candan Yılmaz

  Son yüzyılda endüstriyel üretimin yaygınlaş- masıyla birlikte atmosferde iklim değişikliğine neden olan karbon emisyonları önemli ölçüde artmıştır. Bu artışın temelinde dünyada kulla- nılan enerji kaynakları olarak petrol, doğalgaz ve kömür gibi fosil yakıtların endüstriyel amaçlı kullanımının yaygınlaşması yatmaktadır. Karbon fiyatlandırması iklim değişikliğine neden olan sera gazı emisyonlarının azaltılması için önemli bir araçtır. Karbon fiyatlandırması politikası ile iklim değişikliği riski minimize edilebilir, karbon emisyonları azaltılabilir, düşük karbonlu tekno- lojiler teşvik edilebilir ve kamu gelirleri artırıla- bilir. Nitekim karbon fiyatlandırma politikası çok sayıda ülkenin ulusal politikasında yer almakta- dır. Ancak, karbon fiyatlandırma politikası aracı- nın ne olması gerektiği konusundaki tartışma-lar devam etmekte ve uygulanan araç ülkeden ülkeye farklılık göstermektedir. Bu çalışmanın amacı, karbon fiyatlandırmasının iki ana unsuru olan karbon vergisi ve emisyon ticareti sistemi- ni, emisyonların azaltılması, gelir ve uluslararası rekabet üzerindeki etkileri açısından incelemek- tir. Çalışmada ayrıca Türkiye için öneriler de yer almaktadır.

  İncele
• MakaleYalnız künye2023/r/gumushane/20373
  The Effect of Support Premiums on Sunflower Supply: ARDL Model

  Önder, Kübra; Şahin, Muhammet

  The sunflower plant, which is estimated to have been cultivated in North America, gained great importance in the world economy in a short time. Sunflower has an important place in the Turkish economy as well as in the world economies. Despite its importance on economies, it is seen that the product has not been extensively studied in the literature. Therefore, this study aims to empirically determine the factors affecting sunflower production of producers in Turkey and empirically analyze the effect of support premiums on sunflower supply. This relationship was analyzed using the Autoregressive Distributed Lag (ARDL) method. Annual time series for the period of 1994-2021 were used in the analysis. As a result of the analysis, it was determined that the other variables, except for the crisis dummy variable in the long-term supply function are statistically significant. When the results were analyzed in terms of signs, it was concluded that all the variables in the supply function aligned with the economic expectation. In sunflower supply, while sunflower prices (0.87), support premium (0.11), productivity (0.86) and trend (0.02) variables have an increasing effect, the input cost variable (0.14) has a decreasing effect.

  • 
  • 
  İncele
• MakaleAçık Erişim2023/r/gumushane/20359
  Avrupa Birliği’nde Karbon Vergisinin Kabul Edilebilirliği: Güven, Endişe ve Demokratik Katılım

  Uğur, Candan Yılmaz

  Bu çalışmanın amacı; güven, iklim değişikliği endişesi ve demokratik katılım değişkenlerinin karbon vergisi artışına yönelik desteği artırıp artırmadığını incelemektir. Çalışma 2016-2017 dönemi European Social Survey (Avrupa Sosyal Araştırması) Round 8’den elde edilen verilere dayanarak 21 Avrupa Birliği ülkesini kapsamaktadır. Çalışmada SPSS 22 programı kullanılmıştır. Korelasyon ve çoklu regresyon analizi kullanılarak tahmin edilen çalışmadan elde edilen en önemli sonuç iklim değişikliğine yönelik endişenin artması ile karbon vergisine yönelik desteğin artacağı yönündedir. Hükümete güven, parlamentoya güven, partilere güven değişkenleri ile karbon vergisine yönelik destek arasında istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif yönlü bir ilişkinin olduğu görülmüştür. Bireylerin hükümetin yaptıklarında yeterli düzeyde söz sahibi olmalarına olanak sağlayan demokratik katılım ile karbon vergisine yönelik destek arasında da pozitif yönlü ve güçlü bir ilişkinin olduğu tespit edilmiştir. Çalışmada ayrıca kadınların, gençlerin, eğitim seviyesi yüksek olanların, sol görüşe sahip olanların ve kentlerde yaşayanların karbon vergisine ilişkin desteğinin daha yüksek olduğu görülmüştür. Bu bağlamda karbon vergisine yönelik politikalarda, karbon vergisine ilişkin desteği belirleyen unsurların göz önünde bulundurulması önerilmektedir.

  • 
  • 
  İncele