Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
Yazarlar
- Akpınar, Adem(1)
- Alreshidi, Maha Awjan(1)
- Baki, Birdogan(1)
- Bhutto, Javed Khan(1)
- Bingölbali, Bilal(1)
- Fatma Nur Tip(1)
- Giduturi, Monica(1)
- Günen, Mehmet Akif(1)
- Kankal, Murat(1)
- Mallick, Suraj Kumar(1)
- Murat Ar, Ilker(1)
- Mustafa Alperen Şensoy(1)
- Pande, Chaitanya B.(1)
- Peker, Iskender(1)
- Ramazan Eyüp Gergin(1)
- Rane, Jayesh(1)
- Rane, Nitin Liladhar(1)
- Tanyas, Mehmet(1)
- Tolche, Abebe Debele(1)
- Yadav, Krishna Kumar(1)
- Yunus Can Çolak(1)
- Zehra Kalkan(1)
- Şan, Murat(1)
Yayınlar
- Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2026Afet ve acil durum toplanma alanlarının yeterlilik ve uygunluklarının coğrafi bilgi sistemleri destekli analizi: Malatya merkez örneği
Zehra Kalkan
Türkiye'nin coğrafi konumu ve jeolojik yapısı; ülkeyi deprem, sel ve heyelan gibi doğal afetlere karşı yüksek riskli bir bölge haline getirmektedir. Bu risk, toplumsal direnci artırmaya yönelik etkili bir afet yönetim stratejisinin geliştirilmesini zorunlu kılmaktadır. Afet yönetiminin en kritik aşamalarından biri de afetlere yönelik hizmet alanlarının doğru ve ihtiyacı karşılayacak şekilde belirlenmesidir. Ancak yaşanan afetler sonucu ortaya çıkan durum, Türkiye’de bunun henüz başarılamadığı göstermektedir. Bu noktadan hareketle bu tez çalışmasında mevcut mevzuat ve yer seçimi yaklaşımları çerçevesinde belirlenmiş olan afet hizmet alanlarının yeterlilik ve uygunluklarının, Afet ve Acil Durum Toplanma Alanları (AADTA) esas alınarak, Coğrafi Bilgi Sistemleri destekli analizlerle belirlenmesi amaçlanmıştır. Daha anlamlı bir sonuç ortaya koyabilmek adına Şubat 2023 depremlerinden önemli ölçüde etkilenen Malatya ilinin kent merkezi çalışma alanı olarak belirlenmiştir. Ayrıntılı bir literatür ve mevzuat incelemesi sonucunda belirlenen; “Erişilebilirlik, Kapasite ve Yeterlilik Durumu”, “Topografik Özellikler”, “Ulaşım, Teknik Altyapı ve Arazi Kullanımı Durumu”, “Güvenlik ve Çevresel Risk Durumu” ve “Alansal Doluluk ve Kullanılabilirlik Durumu” ana başlıkları altındaki parametreler kullanılarak çalışma alanındaki AADTA’nın yeterlik ve uygunlukları analiz edilerek değerlendirilmiştir. Buna göre; mevcut AADTA’nın 500 m’lik erişilebilirlik mesafesi için çalışma alanındaki ihtiyacın en iyimser durumda ancak %27’sini karşılayabildiği, tanımlı alanlar ve 2.5 (kişi/m2) kullanımı esas alındığında 188808 kişilik toplam kapasitenin 500 m erişim mesafesindeki potansiyel nüfus açısından yeterli olduğu ancak AADTA’lar bazında sadece 2 tanesinin kapasite yönüyle yeterli olduğu, birleşik erişim alanları esas alındığında ise en çok 6 AADTA’nın kapasite yönüyle yeterli olduğu ve ayrıca alansal doluluk, kullanılabilirlik ve diğer parametreler açısında sorun ve yetersizliklerin olduğu belirlenmiştir.
- Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2025Rüzgar enerjisi santrali için yer seçim analizi : Giresun ili örneği
Mustafa Alperen Şensoy
Bu çalışmada, Türkiye'nin artan enerji ihtiyacı ve enerjide dışa bağımlılığının azaltılması gerekliliği doğrultusunda, yenilenebilir enerji kaynaklarından biri olan rüzgâr enerjisinin etkin kullanımına yönelik olarak Giresun ili için rüzgâr enerji santrali (RES) yer seçim analizi gerçekleştirilmiştir. Giresun ili genelinde faal durumda olan RES yatırımlarının bulunmaması, ilin rüzgâr enerjisi potansiyelinin bilimsel ve mekânsal yöntemlerle değerlendirilmesini gerekli kılmaktadır. Bu bağlamda çalışmanın temel amacı, Giresun ili sınırları içerisinde RES kurulumu açısından potansiyel taşıyan ve teknik açıdan uygun alanların belirlenmesidir. Bu doğrultuda Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) ve Analitik Hiyerarşi Prosesi (AHP) birlikte kullanılmış, analizler ArcGIS 10.5 yazılımı aracılığıyla yürütülmüştür. Reclassify, Euclidean Distance ve Weighted Overlay analiz yöntemlerinden yararlanılmıştır. Analiz sürecinde rüzgâr hızı, arazi kullanımı, yerleşim alanlarına uzaklık ve yükseklik gibi RES yer seçimini etkileyen temel kriterler dikkate alınmıştır. Elde edilen uygunluk haritası; uygun değil, az uygun, orta uygun, uygun ve çok uygun olmak üzere beş sınıfa ayrılmıştır. Sonuçlar incelendiğinde, RES kurulumu açısından uygun alanların genel olarak ilin orta ve güneydoğu kesimlerinde yoğunlaştığı, dağlık ve engebeli alanlarda ise kısıtların daha fazla olduğu belirlenmiştir. Ayrıca, çok uygun alanların sınırlı olması, Giresun ili genelinde RES yatırımlarının planlı ve seçici bir yaklaşımla değerlendirilmesi gerektiğini ortaya koymaktadır. Elde edilen uygunluk haritaları, Giresun ili için rüzgâr enerjisi yatırımlarına yönelik ilk mekânsal rehber niteliği taşımakta olup, karar vericiler için önemli bir karar destek aracı sunmaktadır. CBS ve AHP'nin birlikte kullanıldığı bu yaklaşımın, benzer özellikteki bölgelerde gerçekleştirilecek RES yer seçim çalışmalarında etkili ve uygulanabilir olduğu görülmüştür.
- MakaleAçık Erişim2024Scopus SJRQ1GIS-based multi-influencing factor (MIF) application for optimal site selection of solar photovoltaic power plant in Nashik, India
Rane, Nitin Liladhar; Günen, Mehmet Akif; Mallick, Suraj Kumar; Rane, Jayesh; Pande, Chaitanya B.; Giduturi, Monica; Bhutto, Javed Khan; Yadav, Krishna Kumar; Tolche, Abebe Debele; Alreshidi, Maha Awjan
The significant natural energy sources for reducing the global usage of fossil fuels are renewable energy (RE) sources. Solar energy is a crucial and reliable RE source. Site selection for solar photovoltaic (PV) farms is a crucial issue in terms of spatial planning and RE policies. This study adopts a Geographic Information System (GIS)-based Multi-Influencing Factor (MIF) technique to enhance the precision of identifying and delineating optimal locations for solar PV farms. The choice of GIS and MIF is motivated by their ability to integrate diverse influencing factors, facilitating a holistic analysis of spatial data. The selected influencing factors include solar radiation, wind speed, Land Surface Temperature (LST), relative humidity, vegetation, elevation, land use, Euclidean distance from roads, and aspect. The optimal sites of solar PV power plant delineated revealed that 'very low' suitability of site covering 4.866% of the study area, 'low' suitability of site 13.190%, 'moderate' suitability of site 31.640%, 'good' suitability of site 32.347%, and 'very good' suitability of site for solar PV power plant encompassing 17.957% of the study area. The sensitivity analysis results show that the solar radiation, relative humidity, and elevation are the most effective on the accuracy of the prediction. The validation of the results shows the accuracy of solar PV power plant prediction using MIF technique in the study area was 81.80%. The integration of GIS and MIF not only enhances the accuracy of site suitability assessment but also provides a practical implementation strategy. This research offers valuable insights for renewable energy policymakers, urban planners, and other stakeholders seeking to identify and develop optimal locations for solar energy power farms in their respective regions.
AtıfScopus62WoS49OpenAlex60
İncele - Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2021Bütünleşik çok kriterli karar verme yaklaşımıyla TR90 Bölgesine yönelik Silah Organize Sanayi Bölgesi yer seçimi
Fatma Nur Tip
Çalışmanın temel amacı, bütünleşik çok kriterli karar verme yaklaşımıyla TR90 Bölgesine yönelik silah organize sanayi bölgesi yer seçimi kararı verilmesidir. Bu amaçla ilgili literatür detaylı olarak incelenmiş ve yer seçiminde kullanılan öncü kriterler belirlenmiştir. Uzman görüşü ve savunma sanayisinde öncü firmalara sahip olması ile alternatifler TR90 Bölgesi'ndeki (Trabzon, Artvin, Giresun, Gümüşhane, Ordu ve Rize) iller olarak seçilmiştir. Kriter ağırlıklarının hesaplanmasında FUCOM, alternatiflerin sıralamasında ise VIKOR yöntemi tercih edilmiştir. Elde edilen sonuçlar doğrultusunda, en yüksek öneme sahip ana kriter maliyet, en düşük öneme sahip ana kriter ise sosyo-ekonomik faktörler olarak tespit edilmiştir. Alt kriterler arasından ise en yüksek öneme sahip arazi maliyetleri iken en düşük öneme sahip alt kriter afet lojistiğine etkiler olduğu sonucuna ulaşılmıştır. VIKOR ile sıralanan alternatifler arasından en uygun ilin Trabzon olduğu tespit edilmiştir.
- MakaleYalnız künye2021Scopus SJRQ1Geo-spatial multi-criteria evaluation of wave energy exploitation in a semi-enclosed sea
Şan, Murat; Akpınar, Adem; Bingölbali, Bilal; Kankal, Murat
The present study aims to determine priority areas for installation of wave energy converters (WECs) in a semi-enclosed sea using a multi-criteria, spatial, decision-making analysis based on geographical information systems (GIS). The study also suggests a new methodology for determination of suitable areas for WECs taking into consideration different extreme wave conditions, intra-annual variation of wave conditions, and operational range of wave conditions by the WECs. A case study over a distance of 1140 km along the coast in the southwest Black Sea is presented. In the multi-criteria analysis, areas with environmental, economic, technical and social constraints are excluded. Ocean depth, distance to ports, shore, power line, and sub-station, wave climate, and sea-floor geology are all evaluated for their impact on the system implementation and weighted according to their relevance. Thus, the final suitability index (SI) map is produced and spatial statistical significance of the suitable areas is checked using hotspot analysis. Based on this, Kırklareli coastal area and the area between İğneada Cape and Kıyıköy village are determined as primary priority areas. The sustainability parameters with different weights proposed in this study do not differentiate priority areas but affect the SI scores.
AtıfScopus33WoS27OpenAlex30İncele - Doktora TeziAçık Erişim2020Yağlı tohum saklama deposu yer seçimi model önerisi: Türkiye örneği
Ramazan Eyüp Gergin
Artan dünya nüfusuna paralel olarak ülkelerin beslenme ihtiyaçları her geçen gün daha da önem arz etmektedir. Günümüzde beslenme ihtiyaçlarının karşılanmasında önemli bir yer tutan tarım sektörü, canlıların beslenme ihtiyacını karşılamanın yanı sıra birçok sanayi kolunun işlevlerini gerçekleştirmek için sağladığı hammaddenin de ana kaynağını oluşturmaktadır. Özellikle Türkiye'nin tarımsal ürünlerinde önemli bir yere sahip olan ve neredeyse ülkenin tamamında yetiştiriciliği yapılan, canlıların beslenmesinde ve birçok sektör için hayati öneme sahip olan yağlı tohumlarla ilgili çalışmaların arttırılması büyük önem arz etmektedir. Bu doğrultuda çalışmanın temel amacı, yağlı tohumların saklanabileceği potansiyel depo yerlerinin belirlenmesine yönelik bir model önerisi sunmaktır. Bu noktada çalışmada dört aşamalı bir model tasarlanmıştır. Birinci aşama bütünleşik AHP-TOPSIS yöntemi ile Türkiye'nin her bir bölgesinde Delphi tekniği ile belirlenen kriterler ekseninde yağlı tohum saklama potansiyeli en yüksek olan illerin belirlenmesidir. İkinci aşama mevcut durumda Türkiye için en doğru depo sayısı ve yerlerinin P-Medyan yöntemiyle tespit edilmesidir. Üçüncü aşama iseönerilen modelin belirlenen amaca ve problemin yapısına uygunluğunun testedilebilmesi adına Panel Veri Analiziyleyağlı tohum ürünleri üretim miktarlarının belirlenmesi için bir tahmin gerçekleştirilmesidir. Ayrıca, bu tahmini yapmak ve test etmek için 2030 yılı yağlı tohum saklama deposu yer ve sayısının belirlenmesine dair bir örnek vaka gerçekleştirilmiştir. Son aşamada ise gerçekleştirilen durum senaryolarının maliyet analizi yapılmıştır. Elde edilen genel sonuçlara göre Türkiye'de mevcut durumda en uygun yağlı tohum saklama deposu sayısı dört, bu depoların kurulacağı iller ise Adana,Samsun, Şanlıurfa ve Tekirdağ olarak belirlenmiş,2030 yılı durumunda belirlenen en uygun depo sayısı dört ve depoların kurulacağı iller ise Konya, Samsun, Şanlıurfa ve Tekirdağ olarak tespit edilmiştir. Mevcut durumda dört depo kurulması durumunda toplam maliyet 28.078.347,25 $, 2030 yılı durumunda dört depo kurulması durumunda ise toplam maliyet 32.577.991,29 $ olarak hesaplanmıştır.
- Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2020ÇAYKUR İşletmeleri için bölge müdürlüğü seçim önerisi
Yunus Can Çolak
Bu çalışmada; Türkiye çay sektörünün öncü markalarından ve aynı zamanda bir devlet iktisadi teşekkülü olan, Çay İşletmeleri Genel Müdürlüğüne (Çaykur) ait, bölge müdürlükleri konumlarının optimizasyonu gerçekleştirilmiştir. Teknolojinin ilerlemesi ile birlikte yapay zekanın kullanım alanı da genişlemektedir. Küreselleşen dünya ve sürekli artan rekabet ortamında, işletmeler için yapay zeka ve teknikleri kaçınılmaz hale gelmektedir. Özellikle tesis yeri seçimi gibi yatırım maliyetinin yüksek olduğu konularda, işletmelerin verecek oldukları kararlar, stratejik olarak önem arz etmektedir. Bu bağlamda; Çaykur ve yetkili satış noktaları arasındaki mesafenin optimize edilmesi, hem Çaykur'a hem de Çaykur'un iktisadi devlet teşekkülü özelliğinden dolayı Türkiye ekonomisine, bir başka ifade ile milli servete olumlu katkılar sağlayacaktır. Bu çalışmada, bölge müdürlükleri konumlarının optimize edilmesi için, makine öğrenimi tekniklerinden biri olan, K-Ortalamalar Kümeleme Analizi yöntemi ile yöneylem araştırması tekniklerinden biri olan, Doğrusal Olmayan Programlama yönteminden yararlanılmıştır. K-Ortalamalar Kümeleme Analizi yöntemi ile Doğrusal Olmayan Programlama yönteminin, bir tesis yeri seçimi probleminde ilk defa bu çalışmada birlikte uygulanmış olması, literatürde doldurulan bir boşluk olduğundan dolayı; çalışma, akademik anlamda da önem teşkil etmektedir. Elde edilen sonuçlara göre; analiz yöntemlerinin, birlikte hibrit olarak modellendiği durumda, sonuçlar daha etkili olmaktadır.
- MakaleYalnız künye2016Scopus SJRQ1Logistics center site selection by ANP/BOCR analysis: A case study of Turkey
Peker, Iskender; Baki, Birdogan; Tanyas, Mehmet; Murat Ar, Ilker
Site selection for logistics centers is one of the most strategic decisions in logistics. This study addresses the problem of logistics center site selection, using Analytic Network Process/Benefits, Opportunities, Costs and Risks, which is a multi-criteria decision making technique. The decision problem is applied to the city of Trabzon, which is an important city of the Eastern Black Sea Region in Turkey. First, the results are evaluated in terms of each sub-network and each group and, next, are consolidated for each alternative. They yield that Alternative A is the most appropriate logistics center location of all in Trabzon. Furthermore, the sensitivity analysis results emphasize that the decision model is robust.
AtıfScopus40WoS34OpenAlex45İncele
