Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları

Yazarlar

  • Doktora TeziYalnız künye2026
    Hidrolojik afetlerle ilişkili risk algısı ve hazırlık ölçeği: Bir ölçek geliştirme çalışması

    Nurdan Dizdar

    Su kaynaklı olaylar sonucunda ortaya çıkan hidrolojik afetler; can kayıpları, ekonomik zararlar ve çevresel bozulmalara yol açarak toplumların sağlık, yaşam ve altyapı sistemleri üzerinde ciddi riskler oluşturmaktadır. Bu çalışmanın temel amacı, hidrolojik afet riskinin yoğun olarak yaşandığı Giresun ve Kastamonu illerinde bireylerin hidrolojik afetlere yönelik risk algıları ve hazırlık düzeylerini değerlendirmeye yönelik geliştirilen Hidrolojik Afetlerle İlişkili Risk Algısı ve Hazırlık Ölçeği’nin (HARAHÖ) geçerlik ve güvenirliğini incelemek ve risk algısı ile hazırlık düzeylerini etkileyen faktörleri belirlemektir. Araştırma, metodolojik ve tanımlayıcı araştırma deseninde yürütülmüştür. Veriler, 01.05.2025-30.10.2025 tarihleri arasında yüz yüze ve çevrimiçi yöntemlerle toplanmıştır. Toplam 1.060 kişiden elde edilen veriler incelenmiş ve analizler 1.036 katılımcı üzerinden gerçekleştirilmiştir. Ölçek geliştirme süreci; literatür taraması, Lawshe kapsam geçerlilik yöntemiyle uzman değerlendirmesi, pilot uygulama ve ana uygulama aşamalarından oluşmuştur. Yapı geçerliliği kapsamında örneklem Solomon tekniğiyle ikiye ayrılmış; bir gruba Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA), diğer gruba Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) uygulanmıştır. Analizlerde SPSS 27, Factor ve Mplus 7.4 programlarından yararlanılmıştır. Bulgular, HARAHÖ’nün Hazırlık, Kaygı, Bilinç ve Tehdit olmak üzere dört faktör ve 35 maddeden oluştuğunu göstermiştir. Ölçeğin toplam varyansı açıklama oranı %55,07, KMO katsayısı 0,91’dir. DFA sonuçları modelin iyi uyum gösterdiğini ortaya koymuştur (CFI=0,937; TLI=0,933). Cronbach’s Alpha katsayıları 0,83 ile 0,95 arasında değişmektedir. Sonuç olarak HARAHÖ, bireylerin hidrolojik afetlere yönelik risk algılarını ve hazırlık düzeylerini değerlendirmede kullanılabilecek geçerli ve güvenilir bir ölçme aracıdır. Ölçeğin, hidrolojik afetlere ilişkin risk ve hazırlık durumlarının belirlenmesinde, afet risk azaltma çalışmalarının planlanmasında ve afetlere yönelik eğitim ile farkındalık programlarının etkililiğinin değerlendirilmesinde önemli bir değerlendirme aracı olarak kullanılması önerilmektedir.

  • MakaleAçık Erişim2026Scopus SJRQ1
    Factors affecting hospital personnel’s disaster management performance

    Kaya, Burak; Mızrak, Sefa

    Background: Hospital personnel with strong disaster management skills will work effectively and efficiently during disasters, ensuring better health services for staff, patients, and injured individuals. Purpose: This study aimed to investigate the factors affecting the hospital personnel disaster management performance (HPDMP) of Giresun Training and Research Hospital (Türkiye) according to the opinions of all hospital personnel. Method: In this study, survey data were collected from 797 hospital personnel between July and August 2023. HPDMP was employed as a dependent variable. Demographic characteristics, working conditions of personnel, disaster education, awareness of hospital disaster plans, and hospital disaster plan duty were used as independent variables. In addition, the arrangement of the hospital in relation to disaster risks, personnel self-efficacy, personnel coordination, coordination with other institutions, and disaster preparedness were also employed as independent variables. Results: The hospital’s disaster management performance was good. Personnel who received sufficient disaster education and had more knowledge about hospital disaster plans believed that HPDMP was greater. According to hospital personnel, disaster preparedness and coordination with other institutions were the factors that most strongly increased HPDMP. Conclusion: This study will provide insight for scientists, decision makers, and practitioners working in the field of hospital disaster planning and management.

    • SDG 3 · Sağlık ve Kaliteli Yaşam
  • MakaleAçık Erişim2025Scopus SJRQ3
    Development of the Disaster Risk Perception Scale: Evaluation of Its Impact on Disaster Preparedness

    Kiymis, Ibrahim; Kaya, Afsin Ahmet

    Objectives:Developing a disaster risk perception scale is a critical component of Disaster Risk Management (DRM), enabling the assessment and evaluation of the reactions, behaviors, and risk culture characteristics of individuals living under disaster risk. The objective of this study is to develop a disaster risk perception scale and to assess its effect on disaster preparedness. Methods: A pilot study was conducted with 359 participants, followed by a main study involving 786 participants. All participants resided in Giresun and Elazig, Turkey, the regions recently affected by earthquakes, floods, and landslides. Results:A reliable and valid disaster risk perception scale with 25 items and 5 dimensions (exposure/impact, probability, uncontrollable, worry/fear, and vulnerability) was developed. The disaster risk perception of the participants differed significantly according to their educational level, income level, city of residence, and disaster education. As per the multiple regression analysis, the exposure/impact and worry/fear variables had positive and significant effects on disaster preparedness. Conclusions:For future studies, it is recommended to implement the disaster risk perception scale across diverse disaster types to assess and evaluate the outcomes effectively.

    • SDG 3 · Sağlık ve Kaliteli Yaşam
    AtıfScopus11WoS9OpenAlex15
    ScopusWeb of SciencePubMedİncele
  • Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2022
    Acil yardım ve afet yönetimi bölümü öğrencilerinin afet farkındalığı ve afetlere yönelik tutumlarının değerlendirilmesi (Gümüşhane ili örneği)

    Nurdan Dizdar

    Afetlerin olumsuz etkilerini azaltmak, başarılı bir afet yönetimi ve toplumların afetlere karşı farkındalığının artırılmasıyla mümkündür. Bu araştırma Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Acil Yardım ve Afet Yönetimi Bölümü öğrencilerinin afet farkındalığı ve afetlere yönelik tutumlarını değerlendirilmek amacıyla yapılmıştır. Kesitsel ve tanımlayıcı tipte olan araştırmanın evrenini Nisan-Haziran 2021 tarihinde araştırmanın yapıldığı bölümde öğrenim gören öğrenciler (501 kişi) oluşturmuştur. Herhangi bir örneklem yöntemi seçilmeyip evrenin tamamına ulaşılması planlanmış ve COVID-19 pandemisi nedeniyle google form aracılığıyla çevrimiçi uygulanarak 349 kişiye ulaşılmıştır. Araştırmanın verileri; araştırmacılar tarafından literatür incelenerek oluşturulan sosyodemografik özellikler, afet, afet yönetimi, afet farkındalığı, afetlere hazırlık durumları, afetlere karşı tutumlarına ilişkin öğrencilerin görüşlerini değerlendirmeye yönelik sorular ile Afet Tutum Ölçeği (ATÖ) sorularından oluşan anket çevrim içi uygulanmıştır. Verilerin istatistiksel analizinde frekans, t testi, Mann Whitney U, Kruskal Wallis, ANOVA testi ve korelasyon analizi kullanılmıştır. Bu araştırmada Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Acil Yardım ve Afet Yönetimi Bölümünde eğitim gören öğrencilerin afet tutumlarının bilişsel, duyuşsal ve genel boyutun orta düzeyin üzerinde bir ortalamaya sahip olduğu bulunurken davranışsal boyutun orta düzeyin altında bir ortalamaya sahip olduğu tespit edilmiştir.

  • MakaleAçık Erişim2012
    Basic Disaster Consciousness and Preparation Levels

    Inal, Ebru; Kocagöz, Semanur; Turan, Meliksah

    Objectives The behaviors of individuals during disasters are determined by their level of disaster readiness and their knowledge of disaster threats. The aim of this research was to determine the basic disaster consciousness levels of individuals between the ages of 18 and 23. Methods The study included 291 students from Kelkit Aydin Dogan vocational school at the University of Gumushane. Each student completed a questionnaire with 10 informative questions about disaster consciousness. The data were evaluated using the chi-square test and the t-test. Results Not all 291 students answered each question. Of 285 students, 74.0% had not received any education on disaster preparedness. Of 249 students, 85.9% did not have a disaster preparedness plan. Of 266 students, 88.7% did not have an emergency kit. Out of 10 possible points, participants received 3.00 +/- 1.58 points on average for disaster preparedness. Conclusions The point average for student participants was quite low. Previous disaster training significantly increased the number of points received by participants. Disaster training should be extended to a wider range of individuals.

    • SDG 3 · Sağlık ve Kaliteli Yaşam
    • SDG 4 · Nitelikli Eğitim
    AtıfWoS9OpenAlex33TR Dizin33
    Web of ScienceTR Dizinİncele