Kbrn olaylarında ilk müdahalede görev alan bazı ekiplerin olay yerindeki tehlikelere karşı risk algısı ve hazırlılık tutumları arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi: Adana ili örneği

KBRN olayları kazaen veya kasten tehlikeli kimyasal, biyolojik, radyoaktif, nükleer ajanların salınması ile oluşan ve olumsuz etkiler bırakan olaylardır. KBRN olaylarında ilk andan itibaren zarar azaltma faaliyetlerinde bulunarak olayın olumsuz etkilerinin büyümesini engelleyecek ekipler ilk müdahale ekipleridir. Olay yerinde bulunabilecek tehlikeli KBRN maddeleri ilk müdahale ekiplerini risk altında bırakabilmektedir. Bu kapsamda çalışmanın amacı KBRN olaylarında ilk müdahalede görev alan bazı ekiplerin olay yerindeki tehlikelere karşı risk algılarını ölçmek ve olay öncesi hazırlık ile ilgili tutumları arasındaki ilişkiyi değerlendirmektir. Çalışma Adana ilinde KBRN olaylarına müdahalede yer alma potansiyeli olan kurtarma, tespit, arındırma, jandarma ve itfaiye çalışanlarından anket doldurmayı kabul eden 140 kişi üzerinde yapılmıştır. Veri toplama aracı olarak KBRN tehlikelerine yönelik risk algısı ve hazırlılık ölçeği oluşturulmuştur. Verilerin analizleri SPSS 22 paket programı ile gerçekleştirilmiştir. Aritmetik ortalama, yüzde, standart sapma ve frekans dağılımı değerleri verilmiştir. Ortalamaları karşılaştırmak amacıyla Tek Yönlü Varyans Analizi, Kruskal-Wallis Testi ve Bağımsız Örneklem T-Testi kullanılmıştır. İlişkilerin incelenmesi için ise Basit Doğrusal Korelasyon Analizi kullanılmıştır. Çalışma sonucunda katılımcıların KBRN olay yeri tehlikeleri risk algı düzeyleri (4,09) ve KBRN olaylarına hazırlılık düzeylerinin (3,71) puan ortalaması ile yüksek düzeyde olduğu saptanmıştır. Katılımcıların KBRN olay yeri tehlike risk algı düzeyleri ile hazırlık düzeyleri arasında, anlamlı düzeyde pozitif yönde doğrusal bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: KBRN Olayları, İlk Müdahale Ekipleri, Risk Algısı, Hazırlık

CBRN events are accidental or deliberately occurring by the release of dangerous chemical, biological, radioactive, nuclear agents and negative effects. The first responders are the teams that will prevent the growth of the negative effects of the incident by performing harm reduction activities from the first moment of the CBRN events. Hazardous CBRN substances that may be present at the scene may put their first responders at risk. The aim of this study is to measure the risk perceptions of some teams involved in the first intervention in CBRN events against the hazards at the scene and to evaluate the relationship between their attitudes towards pre-event preparation. The study was carried out on 140 people who have accepted to take part in the intervention in Adana province, rescue, detection, decontamination, gendarmerie and fire brigade workers. As a data collection tool, risk perception and preparedness scale for CBRN hazards has been established. Data were analyzed with SPSS 22 package program. Arithmetic mean, percentage, standard deviation and frequency distribution values are given. One way ANOVA, Kruskal-Wallis Test and Independent Sample T-Test were used to compare the means. In order to investigate the relations, Simple Linear Correlation Analysis was used. At the end of the study, the level of risk perception of CBRN incident hazards of participants (4,09) and preparedness levels for CBRN events (3,71) was found to be high with mean score. It was found that there was a statistically significant positive correlation between CBRN crime risk perception levels and preparedness levels. Key Words: CBRN Events, First Responders, Risk Perception, Preparedness