Çelik, Recep

Çanakkale, I. Dünya Savaşı içerisinde en kritik savaşlara sahne olmuştur. Çanakkale stratejik önemine binaen askeri bölge ilan edilmiş ve buradan devlete zararlı olabilecek her türlü düşman unsur uzaklaştırılmıştır. Bu kapsamda konsolosluklar da zaman içerisinde bölgeden kaldırılmışlardır. Konsoloslukların bina ve eşyaları savaşta ciddi ölçüde zarar görmüş, sağlam kalabilenler İstanbul'a nakledilmiştir. Konsolosluk binaları ise zaman zaman askeri ihtiyaçlar için kullanılmıştır. Zira savaşta askeri ihtiyaçlar her zaman ön planda olmuştu. Bu süreçte Osmanlı Hariciyesi uluslararası konsolosluk hukukuna azami ölçüde riayet edilmesi hususunda askeri ciheti uyarmış, ileride uluslararası alanda devleti sıkıntıya düşürecek hareketlerden uzak durulması konusunda ikazlarda bulunmuştur. Nitekim konsolosluk binaları ve eşyaları Çanakkale savaşları sonrası Osmanlı Devleti için ciddi bir sorun teşkil etmişti. Meselenin çözümü için bir mülkiye müfettişi görevlendirilmiş ve Heyet-i Tahkikiye kurulmuştur. Şuray-ı Devlet ve Meclis-i Vükela'ya kadar sorun aksetmiş, sorumlular hakkında adli süreç başlatılmıştır

Çelik, Recep

Çanakkale savaşları sırasında Çanakkale ve Gelibolu savaş alanı halinegelmesinden dolayı halk daha güvenli olan iç bölgelere nakledilmiştir. Bölgedekitarım, iaşe ve ulaşım sekteye uğramış, askeri ihtiyaçların önde gelmesi özelliklehalkın iaşe durumunu derinden etkilemiştir. Sürekli yapılan bombardımanlar-dan dolayı halkın evi, eşyası, dükkânı yanmış, beraberinde mesken sıkıntısı başgöstermiştir. Hükümet kısıtlı imkânlar dâhilinde aldığı bir takım önlemlerleiaşe ve mesken problemini gidermeye çalışmıştır. Bölgedeki halkın sıkıntılarınıngiderilmesinde askeriye de, gerek ziraatın canlanması gerekse iaşe problemininçözülmesinde önemli bir görev icra etmiştir.