2026-10-23T16:03:51Zhttps://gumushane-rdlopen.rawdatalibrary.net/oai/requestoai:gumushane-rdlopen.rawdatalibrary.net:gumushane/217312026-10-22T12:06:16Zopenairedrivercom_gumushane_10000col_gumushane_10001Merkezi ve dizi tipi evirici kullanılan güneş enerjisi santralinin Mardin ili verileriyle karşılaştırmalı performans analiziComparative performance analysis of solar power plants employing central and string inverters using data from Mardin provinceKenan BabaoğluDoç. Dr. Mustafa Engin BaşoğluGüneş enerjisi santrallerinde (GES) merkezi ve dizi tipi evirici teknolojileri, sistem verimliliği ve saha uyumu açısından farklı avantajlar sunmaktadır. Merkezi eviriciler, geniş yüzeyli projelerde tercih edilirken, dizi tipi eviriciler ise gölgelenme gibi lokal değişkenlere karşı daha esnek yapılarıyla ön plana çıkmaktadır. Bu yüksek lisans tezinde Türkiye'nin yüksek güneş enerjisi potansiyeline sahip Mardin ilinde farklı evirici teknolojileri kullanan iki fotovoltaik (FV) sistemin performansını karşılaştırılmıştır. Benzer iklim koşullarında çalışan merkezi ve dizi evirici kullanan sistemlerin enerji üretimleri, saha verileri ve PVSOL simülasyonlarıyla analiz edilmiştir. Simülasyonlar dizi eviricili sistemin yıllık üretimi 196.033 kWh, merkezi eviricili sistemin ise 178.568 kWh olarak tahmin edilmiştir. Ancak 2024 yılı gerçek elektrik üretim verilerine göre, dizi eviricili sistemde 128.180 kWh, merkezi eviricili sistemde 145.678 kWh elektrik üretildiği görülmüştür. Bu sonuçlar sırasıyla %34,6 ve %18,4 sapmaya işaret etmektedir. Simülasyonların ideal koşullara dayanmasına karşın, saha koşullarında panel yüzeyindeki toz ve kir birikimi, gölgelenme, evirici verimliliği, sıcaklık etkileri ve şebeke kesintileri üretimi olumsuz etkilediği görülmüştür. Özellikle Güneydoğu Anadolu'daki yüksek toz yükü performans kayıplarını artırmaktadır. Ayrıca, gölgelenme ve yüksek sıcaklığın birleşik etkisiyle %10 ila %30 arasında, bazı çalışmalarda ise %50'ye varan verim kayıpları yaşanabilmektedir. Sonuçlar dizi evirici sistemlerin gölgelenme ve modül bazlı izleme gereken durumlarda teknik avantaj sağladığını ancak bakım ve maliyet açısından zorluklar içerdiğini göstermektedir. Merkezi evirici sistemler ise maliyet avantajı sağlarken, gölgelenme ve sıcaklık değişimlerine karşı daha hassastır. Bu çalışma Mardin gibi sıcak ve yüksek ışınım alan bölgelerde panel temizliği, bakım ve arıza yönetiminin sistem verimliliği için kritik olduğunu vurgulamaktadır.This thesis comparatively examines the performance of two photovoltaic (PV) systems using different inverter technologies in Mardin, a province in Turkey with high solar energy potential. The energy productions of solar power plants using central and string inverters operating under similar climatic conditions were analyzed through real field data and PVSOL simulations. According to simulation results, the annual energy production of the string inverter system was estimated as 196,033 kWh, while the central inverter system's production was 178,568 kWh. However, actual production data for 2024 indicated 128,180 kWh for the string inverter system and 145,678 kWh for the central inverter system, showing deviations of 34.6% and 18.4%, respectively. These differences demonstrate that simulation programs like PVSOL calculate under ideal conditions, but field conditions such as dust and dirt accumulation on panel surfaces, shading, inverter efficiency, temperature effects, and grid outages negatively affect actual production. In particular, the high dust load in Southeastern Anatolia increases performance losses. Moreover, combined effects of shading and high temperatures can cause efficiency losses between 10% and 30%, and up to 50% in some studies. The results show that string inverter systems provide technical advantages especially in situations requiring shading management and module-level monitoring, but these advantages are balanced with maintenance difficulties and investment costs. Central inverter systems, while offering cost and compactness advantages, are more sensitive to shading and temperature variations. This study emphasizes that panel cleaning, maintenance planning, and fault management must be considered for system efficiency in hot and high-irradiance regions like Mardin, and demonstrates that such investments contribute to renewable energy goals.Gümüşhane University2025Master Thesishttps://rdlopen.rawdatalibrary.net/r/gumushane/21731https://doi.org/10.71008/gumushane.thesis.2025.148trinfo:eu-repo/semantics/openAccessinfo:eu-repo/semantics/masterThesishttps://gumushane-rdlopen.rawdatalibrary.net/tr/items/gumushane/21731