2026-10-23T16:04:06Zhttps://gumushane-rdlopen.rawdatalibrary.net/oai/request

oai:gumushane-rdlopen.rawdatalibrary.net:gumushane/205552026-10-22T12:05:19Zopenairedrivercom_gumushane_10000col_gumushane_10001

Türkiye'deki belediye stratejik planlarının afet risk yönetimi açısından değerlendirilmesi, engeller ve önerilerEvaluation of municipal strategic plans in Türkiye from the perspective of disaster risk management, obstacles and recommendationsMurat Can DuruelDr. Öğr. Üyesi Eyyüp YİLDİZDisaster managementMunicipalityRisk managementStrategic planAfet yönetimiBelediyeRisk yönetimiStratejik planToplumsal yaşamı derinden etkileyen afetler, insanlık tarihi boyunca can ve mal kayıplarına yol açmış felaketlerdir. Günümüzde yaşanan nüfus artışı, kentleşme ve küresel iklim değişikliği gibi unsurlar, afetlerin etkilerini daha yıkıcı hale getirmektedir. Bu sebeple insanlara en yakın kurum olarak hizmet sunan belediyeler, yaptıkları çalışmalar ile afetlere dirençli bir yaşam inşa etmek durumundadırlar. Risk analizi yapılmasından, planlama ve koordinasyona kadar afet yönetimiyle ilgili çeşitli görevleri bulunan belediyeler, söz konusu görevleri yerine getirmek üzere stratejik planlarında yürütecekleri çalışmalara yer vermektedirler. Bu çalışmanın amacı, Türkiye’deki belediye stratejik planlarının incelenerek afet risk yönetimine dair durum tespiti yapılması, risk ve zarar azaltma aşamasının öncelikli olmasını engelleyen durumların belirlenmesi ve çözüm önerileri geliştirilmesidir. Amaca uygun olarak öncelikle stratejik plan hazırlamış tüm büyükşehir ve il belediyelerinin stratejik planları doküman incelemesi tekniğiyle değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgular doğrultusunda hazırlanan görüşme soruları aracılığıyla belediye personeli ve akademisyenler ile yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Görüşme verileri bilgisayar destekli veri analizine tabi tutularak üç tema altında bulgular ortaya koyulmuştur. Çalışma neticesinde; belediyelerde risk yönetimi yaklaşımına yönelik bir farkındalığın olduğu, ancak afet risk yönetiminin kendi içindeki dağılımı incelendiğinde, hazırlık faaliyetlerinin risk ve zarar azaltma faaliyetlerinden daha fazla yer aldığı belirlenmiştir. Bu duruma yol açan en önemli engeller arasında uzman personel eksikliği, çalışmaların yüksek maliyeti, siyasi önceliklerin farklılaşması, kurumsal koordinasyon eksiklikleri, belediyelerin kaynak eksiği, mevzuat sorunları ve halkın farkındalığının yetersizliği tespit edilmiştir. Bu nedenleri ortadan kaldırmak için personel ve bütçeyi kapsayan kaynakların güçlendirilmesi, kurumsal kapasitenin geliştirilmesi, mevzuat reformu ve toplumsal farkındalığın artırılması önerileri sunulmaktadır.Disasters, which profoundly affect social life, are catastrophes that have caused loss of life and property throughout human history. Today, factors such as population growth, urbanization, and global climate change are making the effects of disasters even more devastating. Therefore, municipalities, as the institutions closest to people, must build a disaster-resilient life through their work. Municipalities, which have various tasks related to disaster management, from risk analysis to planning and coordination, include the work they will carry out in their strategic plans to fulfill these tasks. The aim of this study is to examine the strategic plans of municipalities in Türkiye, to determine the current state of disaster risk management, to identify the factors preventing the prioritization of risk and damage reduction, and to develop solutions. Accordingly, the strategic plans of all metropolitan and provincial municipalities that have prepared strategic plans were first evaluated using document review technique. Based on the findings, semi-structured interviews were conducted with municipal personnel and academics using prepared interview questions. The interview data were subjected to computer-assisted data analysis, and findings were presented under three themes. As a result of the study; While there is an awareness of risk management approaches in municipalities, an examination of the distribution of disaster risk management reveals that preparedness activities occupy a larger space than risk and damage reduction activities. The most significant obstacles contributing to this situation include a shortage of expert personnel, high costs, differing political priorities, lack of institutional coordination, municipal resource deficiencies, legislative issues, and insufficient public awareness. To address these issues, recommendations include strengthening resources, improving institutional capacity, reforming legislation, and increasing public awareness.Gümüşhane University2026Doctoral Thesishttps://rdlopen.rawdatalibrary.net/r/gumushane/20555https://doi.org/10.71008/gumushane.thesis.2026.204trinfo:eu-repo/semantics/openAccessinfo:eu-repo/semantics/doctoralThesishttps://gumushane-rdlopen.rawdatalibrary.net/tr/items/gumushane/20555